• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
Basty saıtqa ótý
О́ner 18 Qyrkúıek, 2020

Poıyzda týǵan án

1323 ret
kórsetildi

Túrkistanda ylǵı yńyldap, ándetip júretin jan bar. Jaqsy án týsa eken degen izdenisten týyndaǵan yńylǵa beıtanys jandar túsinbeı tańdana qarar. Biraq... yńyldap júretin aǵamyz áldebireýler sııaqty aldyn ala josparlap, tapsyrmamen án jazǵan emes. Án josparsyz, júrek ámirimen týýy tıis dep esepteıdi. Sodan da bolar, ol shyǵarǵan án az. El aıtpaǵan án – án emes deıdi. «Qansha ánińiz bar?» degen suraqqa el ishinde aıtylyp júrgen ánderin ǵana esepke alyp, jaýap beredi.

 

Iá, biz búginde bolashaq jýr­­na­lısterge tálim-tárbıe berip júr­­gen ulaǵatty ustaz, túrkis­tandyq sazger Bekjigit Ser­dáli týraly áńgimelep otyrmyz. Us­­tazdyǵy jóninde uzaq áńgi­meleýge laıyqty, ustanymynan aınymaıtyn, kózqarasyn ashyq bildirip, pikirin qaımyqpaı aıtatyn azamattyń júrekten shyqqan ánderin de el joǵary baǵalaıdy. Solardyń biri de biregeıi «Jas jubaılar» ániniń shyǵý tarıhy da qyzyq.

– Stýdenttik shaq. Kýrstas dos Qultóleý úılenip, búkil top mu­ǵalimderdiń kózine túspeı, «Jez­qazǵan, qaıdasyń?!» dep tar­typ kettik. Júrdek poıyz. Vagon toly stýdentpiz. Ústel ús­tinde dastarqan etip jaıǵan «Le­nınshil jastyń» (qazirgi «Jas Alash») qıyndysy jatyr. Qıyndyda – jarasymdy eki jup­ty beınelegen fotoetıýd. Oǵan jazylǵan eki shýmaq óleń. Avtory kórsetilmegen. «Sý­retti túsirgen R.Hanalıev» dep qana tur. Gazet betindegi sýrette beınelengen bozbala men boı­jetkenniń sezimderin dál kór­setip, dóp basqan jyr joldary maǵan qatty unady. Kýrstas qur­bylardyń biri «Toıǵa apara jat­qan syılyǵymyz qaıda?» dep qalmasy bar ma? Sońǵy tıy­nyna deıin bıletke jum­saǵan stýdentte qaıbir syılyq bolsyn. Oı­lanyp qaldyq. Manaǵy óleń eske tústi. Ońashada áýen tý­dy. Álgi eki shýmaqty salyp aıtyp kórip edim, áp-ádemi án dú­nıege kelgendeı boldy. Toıǵa asyǵyp, kóńilderi alaburtyp kele jatqan kýrstastarǵa tyńda­typ kórip edim, bárine unaı ketti. Jezqazǵanǵa barǵansha qosy­la shyrqap, jattap ta aldyq. «Sen­derge árdaıym oryn bar, Aq otaý tórine qonyńdar»...

«Jas jubaılar» atty jańa ándi sálden keıin búkil vagon, al Jezqazǵandaǵy toıdan soń búkil aýyl aıtyp ketti. Keıin ol stýdent jastardyń aýzynan tastamaıtyn súıikti ánine aınaldy. Tyńdaýshynyń da tyńdaýshysy bar ǵoı. «Oı, baýyrym, ániń án-aq eken, biraq sózin kim jazǵan?» dep qadala surap qoımaıtyndar da tabyldy. Rasynda da, ádemi ánge sebepker bolǵan qos shýmaq kimdiki eken? О́leń avtoryn «Lenınshil jastyń» redaksııasynan surap edik, eshkim bilmedi. Birde QazMÝ qalashyǵyndaǵy besinshi jataqhanaǵa «Lenınshil jastyń» jigitteri kezdesýge sha­qyrylady. Bolashaq jýrnalıster men osy shaq jýrnalısteri bir-birine túrli suraqtar qoıyp, suhbattasyp, syrlasty. Kesh so­ńynda jýrfaktyń stýdentteri qo­naqtarǵa arnap án aıtady. Sol baıaǵy «Jas jubaılar». Án aıaqtala bergende «Lenınshil jastyń» sol kezdegi ádebıet bóli­miniń meńgerýshisi, kezinde Prezıdent Ákimshiliginde jaýapty qyzmetter atqarǵan aqyn О́te­gen Oralbaev ornynan atyp turyp: «Bul men ǵoı! Meniń óle­ńim ǵoı!» dep aıǵaı saldy. Tama­sha ánniń qos avtory arada eki jyl ótkende osylaı tabysqan edik, – dep eske alady sol bir kúnderdi Bekjigit Serdáli.

Onyń kóp ánderi jol ústinde poıyzda, ne avtobýsta týǵan. Al­dy­men áýendi yńyl­dap dom­byraǵa ne magnıtofonǵa túsiredi. Avtobýs ishinde kókeıge kelip, úıde mag­nıtofonǵa jazylǵan áýenniń biri «Nege, nege?» áni. Búginde jýrnalıstik ne fılo­lo­gııalyq salada ǵana emes, ja­ra­tylys­taný ǵylymy men má­denıet salasynda da aıanbaı ter tó­gip kele jatqan professor, kom­­pozıtor, Túrkistan jáne Ken­taý qala­larynyń qurmetti aza­maty, 100-den astam ǵylymı maqa­lanyń, 20-dan astam oqý qu­raldarynyń avtory Bekjigit Ser­dáliniń jýyrda «Nege, nege?» ánine Qyrǵyzstan, О́zbekstan, Armenııa jáne Qazaqstannyń jas ánshileriniń qatysýymen túsirilgen beıne­baıannyń tusaýy kesildi.