Almaty oblysynyń aýmaǵyndaǵy fabrıkalarda qus qyrylyp jatyr. Qanattylarǵa qyrǵıdaı tıgen derttiń "Qus tumaýy" ekeni anyqtalǵan. Alaıda, mamandar jaǵdaıdyń baqylaýda ekenin aıtyp, dabyl qaǵýdyń reti joq degen pikirde, - dep habarlaıdy Egemen.kz.
- Oblysta birneshe qus fabrıkasy bar. Olar taýyq eti men jumyrtqa óndirisine úles qosyp otyr. О́kinshke qaraı, fabrıkalarda qustardyń belgisiz dertten ólip jatqany anyqtaldy. Biz óz tarapymyzdan labortorııalyq tekserý júrgizip, qustyń qyrylýyna «Qus tumaýy» sebep bolǵan degen qorytyndyǵa keldik. Qazir «Alsad Qazaqstan» seriktestiginiń taýyq fermasyndaǵy jaǵdaı kúrdeli bolyp turǵany ras. 122 myń basqa jýyq taýyq joıyldy. Muny juqpaly indettiń ary qaraı taralmaýy úshin istedik. Osylaısha biz indettiń taralýyn toqtattyq. Qazir jaǵdaı birshama qalypqa tústi. Iаǵnı, baıbalam salýǵa negiz joq - deıdi oblystyq veterınarııa basqarmasysynyń basshysy Nurtas Qııalbekov.
Jalpy, veterınarlar óńirde juqpaly indettiń taralýyna qus sharýashylyǵymen aınalystyn kásipkerlerdi kinálap otyr. О́ıtkeni, bıyl sharýashylyqtar tumaýǵa qarsy vaksına saldyrmaǵan kórinedi. Mysalǵa, joǵarda aty atalǵan «Alsad Qazaqstan» seriktestiginde bul shara jasalmaǵan eken. Al kásiporyn basshylary taýyqtarǵa der kezinde ekpe salynbaǵanyn tótenshe jaǵdaıǵa silteıdi.
- О́kinishke qaraı, atalǵan «Alsad Qazaqstan» kompanııasynda qus tumaýyna qarsy vaksına joq. Sharýashylyq kóktemde bul ekpege tapsyrys bergen eken. Reseıden keletin vaksına áli alynbaǵan. Buǵan pandemııa kezindegi shekteýler kedergi bolyp otyr. Nátıjesinde, fabrıkadaǵy qustardyń dertke shaldyǵýy anyqtaldy, - deıdi oblystyń bas mal dárigeri.
Dál osyndaı jaǵdaı Taldyqorǵan aımaǵyn qus ónimderimen qamtyp otyrǵan «Koger LDT» kompanııasynyń fabrıkalaryna da tán bolyp otyr. Qus tumaýynyń alǵashqy belgileri anyqtalǵan sátten bastap óndiris jumysyn shektegen. Indet izi tabylǵan qustar joıylyp, fabrıkadaǵy jumys qaýipsizdiktiń joǵary deńgeıine kóshirilipti. Alaıda bul máseleniń ekinshi jaǵy da bar eken.
- Jaǵdaı bulaı bola berse, naryqta qus eti men jumyrtqa tapshylyǵy paıda bolýy múmkin. Áńgime otandyq ónim týraly. Onsyz da Úkimet biz óndirigen ónim úshin kók tıyn sýbsıdııa tólemeıdi. Qustarǵa der kezinde vaksına egilmeýiniń de astarynda sharýashylyqtardaǵy qarjy qıyndyǵy sebep bolǵany anyq. О́ıtkeni, otandyq óndiristiń ónimi arzan, ózindik qundy ázer ótep otyr. Naryqta sheteldik taýyq eti erkin satylyp jatyr. Máselen, azyq-túlik sóresindegi Reseıdiń arzan óniminen kóz súrinedi. Mundaı jaǵdaı qus fabrıkalarynyń jumysy shatqaıaqtamaǵanda qaıtedi, - deıdi máselege oraı baspasózge pikir bildirgen «Koger LDT» kompanııasynyń dırektory Svetlana Ivanova.
Aıtpaqshy, Qazaqstanda qus tumaýynyń deregi shyqqaly beri syrtqy naryqqa qus eti men jumyrtqa jóneltetin kompanııalar shyǵynǵa batyp otyrǵan uqsaıdy. Mysalǵa, kúni keshe ǵana Tájikstan úkimeti «Koger LDT» kompanııasynyń ónimderinen bas tartyp, endi el shekarasynan qus eti men jumyrtqa túrlerin ótkizbeıtindigin eskertken. Sondaı-aq, ishki naryqta da baǵa ósýi baıqalǵan. Derek boıynsha, bazardaǵy taýyq etiniń ár kılosy 900 teńgege baǵalanyp, bir dana jumyrtqa 45 teńge shamasynda satylyp jatyr.
Almaty oblysy