Kámeletke tolmaǵandar arasyndaǵy qylmys – kez kelgen halyqty alańdatatyn másele. Onyń sebebi búgingi jasóspirimder eldiń, ulttyń erteńgi bolashaǵy ekendiginde. Mine, osy salada uzaq jyl qyzmet etken Shymkent qalalyq Polısııa departamenti tergeý basqarmasynyń bastyǵy Dáýletkeldi Ábdiramanovtyń etken eńbegi kópke úlgi. О́mirin el tynyshtyǵyna arnaǵan azamattyń aıtýynsha, 2020 jyldyń 10 aıynda departament tarapynan kámeletke tolmaǵandar arasyndaǵy qylmys pen quqyq buzýshylyqtyń aldyn alý maqsatynda birqatar is-shara qabyldanǵan.
«Qylmystyń aldyn alýda áýeli jalpy tárbıe, onyń ishinde quqyqtyq tárbıe negizgi qural bolyp esepteledi. Sondyqtan da jastarǵa óz dárejesinde jetkilikti quqyqtyq tárbıe berýdi durys jolǵa qoıý úlken jumys. О́ıtkeni, quqyqtyq tárbıe jastar men jasóspirimderdiń boıynda quqyqtyq talaptar qurmetteý sezimin qalyptastyryp, azamattardyń sanasyna quqyq pen mindettiń birligin sezindiredi. Olardyń ózderin durys ustap, ásirese kámeletke jasy tolmaǵandar arasyndaǵy qylmystyq áreketteriniń aldyn alýǵa múmkindik týǵyzady», deıdi D.Ábdiramanov
Kámeletke tolmaǵandar arasyndaǵy quqyq buzýshylyqtardyń aldyn alý jáne qaýipsizdikterin qamtamasyz etý boıynsha 2020 jyly «Jasóspirim» is-sharasynyń 2-kezeńi, «Túngi qaladaǵy balalar» jáne «Qaýipsiz mektep» jedel-profılaktıkalyq is-sharalary ótkizilipti. Sonymen qatar múddeli organ ókilderiniń qatysýymen túngi is-sharalar uıymdastyrylyp keledi eken.
Qabyldanǵan is-sharalar nátıjesinde, ótken jyldyń 10 aıy kóleminde túngi saǵat 22:00-den keıin oıyn-saýyq oryndarynda bolǵan 58 jasóspirim, al túngi saǵat 23:00-den keıin zańdy ókilinsiz turǵyn úıden tys jerlerde bolǵan 2 myń 832 jasóspirim anyqtalǵan. Nátıjesinde, ata-anasynyń baqylaýynsyz júrgen 259 jasóspirim Kámeletke tolmaǵandardy beıimdeý ortalyǵyna ornalastyryldy.
Quqyq buzýshylyqqa beıim 234 jasóspirim jáne kámeletke tolmaǵandardy tárbıeleý boıynsha óz mindetterin oryndamaıtyn 112 ata-ana Ishki ister organynyń esebine qoıyldy. Qabyldanǵan is-sharalar nátıjesinde, 2020 jyldyń 10 aıynyń qorytyndysy boıynsha kámeletke tolmaǵandar arasyndaǵy qylmystar 17,2 paıyzǵa tómendegen.
«Jasóspirimderdi qylmys jasaýyna otbasyndaǵy qolaısyz jaǵdaı, sabaqqa barmaý, tárbıelik jumysty az júrgizý, ınternet jelilerin durys qoldanbaý, ózderiniń quqyqtaryn durys bilmeý faktorlary jıi áser etedi», deıdi Dáýletkeldi Ábdiramanov. Sala bilgiriniń aıtýynsha, atalǵan qylmystyń aldyn alýda ata-ana, mektep, qoǵam, quqyq qorǵaý mekemeleri mamandarymen birlesken tárbıelik sıpattaǵy sharalary kóptep uıymdastyrylýy kerek.
ShYMKENT