Nege ekenin qaıdam, Shyǵys Qazaqstanda júrgizilip jatqan qurylystardyń sapasy syn kótermeıdi. Jańa turǵyn úılerdiń qabyrǵalary qaqyrap, tóbelerinen sý sorǵalaıtynyn jaza-jaza jalyqtyq. Joq, jalyqqandyq emes, máseleniń mán-jaıyna úńilip, oń nátıje shyǵara qoıatyndaı basshy joq. Endigi jaǵdaı mynaý, Aqshoqydaǵy Qunanbaı áýleti jerlengen jerdiń oırany shyqty.
Byltyr Abaıdyń 175 jyldyǵyna oraı qorshalǵan Qunanbaı áýletiniń qorymy jaýǵan jańbyrǵa, soqqan jelge tótep bere almady. Uly Abaıdyń asqar taýdaı ákesi Qunanbaıdyń
taqtatasy qulaǵan, qıraǵan. Tize búgip, kóleńkelep otyratyn shatyrdy soqqan daýyl qorshaýdyń syrtyna qaraı ushyrǵan. Bálkim, daýyl tym qatty boldy ma? Álde, ádettegideı qurylys jumystarynyń sapasyna nazar aýdarǵan eshkim bolmady ma?! Olaı deıtinimiz, Abaıdyń 125 jyldyǵyna oraı salynǵan ǵımarattar jaýyn-shashynǵa, uıytqyǵan daýylǵa bylq etpeı saqtalyp keledi. Árıne, usaq-túıek jóndeýdi qajet etedi. Biraq keıin boı kótergen ǵımarattardaı búlinip jatqan joq.
Aıtty-aıtpadyq, kóktemde taqtatastary kóterilip ketkeni bolmasa, toı tarqaǵansha turdy. Oǵan da shúkir. Sodan bir jylǵa jetpeı, mine, soqqan jel qıratyp jatyr.
Árıne, tabıǵattyń tosyn minezine jaba salý ońaı. Deı turǵanmen, qurylysshy mamandar jaýyn-shashynǵa, jeldiń kúshine baılanysty esep-qısap júrgizbegen be? Jobalyq-smetalyq qujatqa qyrýar qarjy jumsap jatatyny taǵy bar emes pe?! Bilýimizshe, atalǵan mádenı nysanǵa 20 mln teńgeniń ústinde qarjy bólingen.
Abaı aýdany ákimdiginiń bergen málimetine súıensek, qorym aýmaǵyna keltirilgen shyǵyndy arnaıy komıssııa eseptep jatyr. Al Qasqabulaq aýylynyń ishimen aqqan jańbyr sýy eshqandaı shyǵyn ákelgen joq.
Oryn alǵan oqıǵa týraly Abaı aýdanynyń turǵyny Málikajdar Júnisjanov áleýmettik jelide dabyl qaǵyp, naqty mysal keltire otyryp, «Abaıdyń 125 jyldyǵynda salynǵan birde-bir nysan nóserden qulaǵan joq. О́ıtkeni, árbir qurylysty aýdannyń sol kezdegi birinshi basshysy Hafız Mataev tikeleı baqylaıtyn, ózi úlgermeı jatsa, aýatkom basshylaryna tapsyratyn. 50 jyl ótse de, sol qurylystar áli tur. Baqylamaǵan soń merdigerlerge báribir» dep jazdy. Iá, jazǵan ýáji oryndy sekildi.
Al bul mádenı mańyzy bar nysan Semeı qalasyndaǵy oblystyq ólketaný mýzeıiniń qaramaǵynda eken. Mýzeı basshysy Qaırat Sabyrbaıdyń aıtýynsha, akt jasalady.
– Mýzeı tarapynan aýdanǵa habarladyq. Dúısenbi kúni akt jasatamyz. Negizi, tapsyrys berýshi – biz emes. Abaı aýdanynyń Mádenıet úıi mekemesinen qabyldap alǵanbyz. Osy nysan qurylysyn jasaǵan merdigerdiń kepildigi bar bolsa, qaıtadan jasap beredi. Ol endi akt jasalǵan soń baryp, belgili bolady. Qabyldap alǵanymyzǵa bir apta ǵana bolǵan edi, – deıdi mýzeı basshysy Qaırat Sabyrbaı.
Merdiger kompanııanyń bergen kepildik ýaqyty bolsa, ótip ketken. Qaıta qalpyna keltirý-keltirmeý máselesi aldaǵy kúnderi qarastyrylady. Aıta keterligi, Qasqabulaqtyń mańynda mundaı daýyl birinshi ret bolǵan eken. Zardaby mýzeı aýmaǵyna ǵana tımeı, jergilikti sharýa qojalyqtaryna tıesili ǵımarattardyń shatyryn da ushyryp ketipti.