Otyz tórt jyldan beri dúnıe júzinde 31 mamyr temekige qarsy kún retinde atalyp ótedi. Bıyl ataýly kún aıasynda Qyzylorda qalasynda «Temeki týraly barlyq shyndyq» atty jyljymaly kórme uıymdastyryldy. Syrdaǵy bas shahardan keıin kórme Taraz, Túrkistan, Semeı, Pavlodar, Ekibastuz, О́skemen, Qostanaı, Kókshetaý, Petropavl, Jezqazǵan, Oral qalalaryn aralaıdy.
Densaýlyq saqtaý mınıstrliginiń Qoǵamdyq densaýlyq saqtaý ulttyq ortalyǵy, «Temeki tútininen azat Qazaqstan úshin» ulttyq koalısııasy men Qyzylorda oblystyq densaýlyq saqtaý basqarmasynyń «Oblystyq jastar densaýlyǵy ortalyǵy» memlekettik kommýnaldyq ortalyǵy ótkizip otyrǵan is-sharanyń maqsaty – shylymqorlardyń zııandy ádetten bas tartýyna sep bolyp, temekiniń adam aǵzasyna zııany jaıly, ony ósirý, óndirý jáne taratý kezinde qorshaǵan ortaǵa keltiretin keri áseri týraly halyqty keńinen habardar etý.
Qaladaǵy mádenıet jáne demalys parkinde bastalǵan jyljymaly kórmeni tamashalaýǵa jınalǵandar az bolmady. Shylymnyń aǵzaǵa zııanyn kórsetetin qýyrshaq Sıýdiń tájirıbesinen keıin jastardyń birazy bul ádettiń jaman ekenin túsingendeı. Jalpy, ortalyqtaǵy sımýlıasııalyq kabınettegi manekender arqyly mundaı tájirıbe jastar arasynda únemi kórsetilip keledi.
Qazirgi jasóspirimder arasynda «elektrondy temekiniń zardaby joq» degen teris túsinik qalyptasqan. Kórmeni uıymdastyrýshylar kerisinshe aǵzaǵa veıp, IQOS, Glo degenderdiń zııany orasan ekendigin aıtady.
– Qazir kalıanǵa da qyzyǵatyn jastar kóp. Olar osy arqyly týberkýlez, vırýsty gepatıt juqtyryp alyp jatqandaryn bilmeıdi. О́ıtkeni ol antısanıtarlyq talaptarǵa saı tazartylmaıdy. Kalıan tartatyn oryndarǵa kirýge jasy kelmegen balalardy zertteı otyryp olardyń kóbi qorqordy plesteıshen oınatatyn oryndarda tartatynyn bildik, – deıdi ortalyq mamany Gúldana Almyrzaeva.
Qoǵamdyq densaýlyq saqtaý ulttyq ortalyǵynan kelgen mamandar dereginshe jyl saıyn temeki zııanynan 8 mıllıonnan astam adamnyń ómiri qıylady. О́ńirde temeki shegýdiń aldyn alý jáne salamatty ómir saltyn nasıhattaý boıynsha trenıngter turaqty ótkiziledi. Sonymen qatar zııandy ádetten arylǵysy kelgenderge psıhologter tegin keńes beredi.
– Kóptegen qaterli aýrýǵa ushyratatyn temekiniń quramynda 400-den astam ýly zat bar. Onyń qaýiptisi – nıkotın. Jastar arasynda elektrondy temeki men qorqorǵa qumarlyq ta órship barady. Bizdiń mindet osyndaı ádettiń aldyn alý, – deıdi oblystyq jastar densaýlyǵy ortalyǵy dırektorynyń orynbasary Gúlnaz Mázqoja.
Kórme 4 maýsymǵa deıin B.Shókenov atyndaǵy saıabaq pen Tuńǵysh Prezıdent parkinde jumysyn jalǵastyrady.
QYZYLORDA