Birikken kúres áleminiń (UWW) jańartylǵan reıtıngi jarııalandy. О́kinishke qaraı, ýaqyt ozǵan saıyn myqtylar tizimindegi qazaqstandyq órenderdiń sany kemip barady. Máselen, grek-rım kúresindegi TOP-10 balýannyń qataryna bar-joǵy tórt jerlesimiz ǵana engen. Olar – Qorlan Jaqansha, Almat Kebisbaev, Nursultan Tursynov jáne Amanǵalı Bekbolatov.
15 maýsymda 30 jasqa tolǵaly otyrǵan Qorlan Jaqansha 2018-2020 jyldar aralyǵynda óte sapaly kúres kórsetti. Sol kezderi ol álem chempıonatynda kúmis alsa, Azııa birinshiliginde úsh ret qola medaldy moınyna ildi. Sońǵy kezderi qandasymyzdyń shabysy biraz baıaýlap qalǵan syńaıly. Desek te 55 kılo salmaqta saıysqa túsip júrgen saıypqyrandar arasynda Qorlan jetinshi oryndy ıelenýde. Bul – Qazaqstannyń balýandary arasyndaǵy eń jaqsy nátıje.
67 kılo salmaqtaǵy Almat Kebisbaevtyń baǵyndyrǵan belesteri bir tóbe. UWW reıtınginde toǵyzynshy orynda turǵan ol álem (1 kúmis+4 qola) jáne qurlyq (2 altyn+3 kúmis) chempıonattarynda bes retten jeńis tuǵyryna kóterildi. Azııa oıyndarynyń eki dúrkin júldegeri degen ataǵy taǵy bar. Desek te Almat byltyr úlken sportpen qosh aıtysqanyn resmı túrde jarııa etti. Iаǵnı endi onyń álemdik reıtıngte joǵarylamaıtyny anyq. Azııa chempıony degen ataǵy bar 87 kılo salmaq dárejesinde kúresetin Nursultan Tursynovqa da toǵyzynshy oryn buıyrdy. Al asa jeńil salmaqtaǵy Amanǵalı Bekbolatov úzdik ondyqty túıindeýde.
Kelesi ondyqqa keletin bolsaq, bul tizimnen biraz jerlesimizdiń aty-jónin keziktirýge bolady: Abylaıhan Ámzeev (72 kılo) – 11, Demeý Jadyraev (77 kılo) – 11, Marlan Muqashev (55 kılo) – 13, Dıas Qalen (82 kılo) – 14, Meırambek Aınaǵulov (63 kılo) – 15, Álimhan Syzdyqov (130 kılo) – 15, Ernur Fıdahmetov (60 kılo) – 16, Azat Sadyqov (72 kılo) – 17, Temirlan Shadýkaev (77 kılo) – 18 jáne Meıirjan Shermahanbet (67 kılo) – 20 oryn.
TOP-10 grek-rım kúresi sheberleriniń tiziminde Reseıdiń qarasy mol. Bul eldiń 11 ókili úzdikter reıtınginde. Ekinshi orynda – Túrkııa. Anadoly eliniń toǵyz apaıtósiniń tasy órge domalap tur. Segiz serkesine senim artqan Ázerbaıjan úshinshi satyǵa jaıǵasty. Odan keıingi oryndarda myna memleketterdiń balýandary: Iran – 7, Grýzııa, Germanııa – 6, Japonııa, Majarstan, Polsha – 5, Armenııa, Qazaqstan – 4, Qyrǵyzstan, Moldova, Ýkraına – 3, Norvegııa, Fınlıandııa, Serbııa, Kýba – 2, Qytaı, Úndistan, Ońtústik Koreıa, Rýmynııa, Mysyr, Lıtva, Polsha, Shvesııa, Estonııa, Belarýs, Danııa, AQSh, Bolgarııa jáne Chılı – 1.
Al jekelegen salmaq dárejelerinde eki-ekiden Iran, Grýzııa jáne Ázerbaıjannyń balýany álemdik reıtıngte jeke-dara kósh bastap tur. Tarqatyp aıtsaq, Parsy eli ókilderi arasynda Muhammadreza Geraeı men Muhammadhadı Saravı aldyna jan salar emes. 67 kılo salmaqta kúsh synasatyn 25 jastaǵy Geraeı sońǵy Olımpııa oıyndary men álem chempıonatynda qarsylas shaq keltirmedi. Biraq taıaýda ǵana Almatyda ótken Bolat Turlyhanovty eske túsirýge arnalǵan halyqaralyq týrnırde bizdiń Meıirjan Shermahanbetten jeńilgenin dúıim jurt kórdi. 97 kılo salmaqta aıqasatyn 23 jastaǵy Saravıdiń álem jáne Azııa chempıony, Tokıo Olımpıadasy men álem kýbogynyń qola júldegeri degen tolyp jatqan ataqtary bar.
Grýzııanyń dúldúlderi Lerrı Abýladze men Iаkob Kadjaıa ekeni daýsyz. Adjarııada týyp-ósken 23 jastaǵy Abýladze byltyr Oslodaǵy álem chempıonatynda kúmis alsa, bıyl Varshavadan Eýropa chempıony atandy. 28 jastaǵy Kadjaıa Olımpıada, álem jáne qurlyq chempıonattarynyń júldegeri, Eýropa oıyndarynyń jeńimpazy atandy. Ázerbaıjannyń senim artqan serkeleri Sanan Sýleımanov pen Rafıg Gýseınov ekeni sózsiz. Alǵashqysy 25 jasta, ekinshisi 34-te. Sýleımanov 2020 jyly Eýropa chempıonatynda teńdessiz dep tanylsa, byltyrǵy dúnııejúzilik dodada kúmispen kúpteldi. Sońǵy eki jyl qurlyqtyń basty jarysynda qola medaldy moınynda jarqyratty. Al Gýseınov bolsa, álem jáne Eýropanyń úsh dúrkin chempıony atanyp, Tokıo Olımpıadasynda úshinshi orynǵa turaqtady.
55 kılo salmaqta japonııalyq Ken Matsýı kósh bastap tur. 21 jastaǵy Honsıý aralynyń týmasy byltyrǵy álemdik dodada dara shyqty. 60 kılo salmaqta Vıktor Chobaný shashasyna shań juqtyrar emes. Bıyl kúzde 30 jasqa tolǵaly otyrǵan Moldovanyń marqasqasy da Osloda álem chempıony atanǵan edi. Odan bólek, ol 2018 jylǵy dúnıejúzilik birinshiliktiń fınalyna shyǵyp, qurlyq chempıony, Eýropa oıyndary men Dúnıejúzilik Ýnıversıadanyń júldegeri degen ataqtarǵa qol jetkizdi. 72 kılo salmaqta Krıstýpas Shleıva myqty bolyp tur. 26 jastaǵy Lıtvanyń apaıtósi álem jáne qurlyq chempıonattarynda úshinshi oryndy enshilegen. 87 kılo salmaqta Zýrab Datýnashvılı dara tur. 31 jastaǵy sportshy Serbııanyń týy astynda óner kórsetip júrgenimen, onyń tegi grýzın ekenin aty-jóninen-aq bilýge bolady. Datýnashvılı Tokıo Olımpıadasynda qola medaldy oljalap, álem chempıonatynda bir jáne Eýropa birinshiliginde úsh ret bas júldeni ıelendi. Mine, búgingi tańda álemdik reıtıngte kósh bastap turǵan grek-rım kúresi sheberleri osylar.