Bas prokýratýranyń málimdeýinshe, qazirgi tańda qylmys jasady degen kúdikke ilikken 2,5 myńnan astam adamǵa izdeý jarııalanǵan eken. Jalpy, sońǵy úsh jylda eldegi qylmystyq qýdalaý organdary ártúrli qylmys jasady degen kúdikpen 3 myńnan astam adamdy izdeýde.
Al kúni keshe «qashqyndar» degen qara tizimdi Almaty oblysy polısııa departamentiniń burynǵy bastyǵy, general-maıor Serik Kúdebaevtyń aty-jóni tolyqtyrdy. Generaldyń qashyp ketkenine qatysty dál kúlki kúni taraǵan aqparattar qaıǵyly qańtar qyrǵynyn áli umyta qoımaǵan qarasha halyqqa ońaı tımegeni anyq. Sebebi Kúdebaev «Qasiretti qańtar» oqıǵasyna qatysty kúdikti dep tanylyp, onyń ústinen Qylmystyq kodekstiń eki birdeı baby – 370-bap – «Qyzmettegi áreketsizdigi» jáne 362-bap – «Bıliktegi nemese laýazymdyq ókilettikterdi asyra paıdalaný» boıynsha qylmystyq ister qozǵalǵan edi. Sot prosesi kezinde prokýrorlar general Serik Kúdebaevqa 9 jyl bas bostandyǵynan aıyrý jazasyn surady. Alaıda...
Alǵashynda buqaralyq aqparat quraldary, keıinnen áleýmettik jelilerde Kúdebaevtyń shetelge qashyp ketkeni týraly aqparattar taraı bastady. Al kúni keshe bul alyp-qashpa áńgimeni Jetisý oblystyq soty rastap berdi.
Taldyqorǵan qalalyq sotynyń baspasóz qyzmetiniń habarlaýynsha, úkim jarııalaý aldyndaǵy sońǵy sóz sóıleýge tıis bolǵan S.Kúdebaev sot otyrysyna aýrýyna baılanysty kelmegen. Al kúdiktiniń advokattary generaldyń aýrýhanaǵa túskeni týraly anyqtama da bergen eken.
«Osyǵan baılanysty sot otyrystary keıinge qaldyryldy. Osy kezeńde S.Kúdebaevqa qatysty eshqaıda ketpeý jáne tıisti minez-qulyq týraly qolhat túrindegi bultartpaý sharasy qoldanylǵan. Sot 2023 jylǵy 30 naýryzda Qylmystyq-prosestik kodekstiń 157 jáne 355-baptaryna sáıkes S.Kúdebaevty 3 sáýir saǵat 10:00-de jetkizý týraly qaýly shyǵardy. Qaýlyny oryndaý kezinde prokýror S.Kúdebaevtyń elden ketkeni týraly málimet berdi.
Prokýrordyń ótinish haty negizinde sottalýshynyń basqa elderge odan ári kóshýin boldyrmaý jáne onyń ornalasqan jerin anyqtaý maqsatynda sýdıa sottalýshy S.Kúdebaevty halyqaralyq izdestirýge jarııalaý jáne bultartpaý sharasyn «qamaýda ustaýǵa» ózgertý týraly qaýly shyǵardy.
Búgingi kúni Qylmystyq-prosestik kodekstiń 324-babyna sáıkes izdestirý jarııalanýyna baılanysty is toqtatyldy. Izdestirýdi qadaǵalaýdy júzege asyrý úshin qylmystyq is Jetisý oblysynyń prokýratýrasyna jiberildi», delingen sottyń resmı jaýabynda.
Aıta keteıik, Serik Kúdebaevtyń qashqany týraly «senimdi kózderge» silteme jasaı otyryp aqparat taratqandar kúdiktiniń Qyrǵyzstan arqyly О́zbekstan shekarasyna ótip, sol jaqta chartermen Soltústik Kıprge, endi biri Túrkııaǵa ushyp ketkenin de jazǵan edi. Alaıda elimizdiń Ulttyq qaýipsizdik komıtetiniń Shekara qyzmeti «azamat Serik Myrzaqululy Kúdebaevtyń resmı jumys istep turǵan ótkizý pýnktteri arqyly Qazaqstannyń Memlekettik shekarasynan ótpegenin» habarlady. Quzyrly organnyń málimdeýinshe, búgingi kúni «shektes memleketterdiń shekara ókilderi apparatymen ózara is-qımylda tekserý taǵaıyndalǵan».
Shyny kerek, qashqyn general isi kúlli quqyq qorǵaý organdaryna kúıe jaǵyp ketti. Zańgerler, qoǵam belsendileri «osy is boıynsha kúdiktilerdi qamaýǵa alyp, qatań jaýapkershilikke tartpaıynsha, mundaı jaǵdaılar toqtamaıdy» degendi alǵa tartady. «Al kúdiktilerdi anyqtaýdyń esh qıyndyǵyn kórip turǵan joqpyn. Olar – kezinde kúdiktini qamaýdan bosatýǵa ótinish bergen prokýror, sheshim qabyldaǵan sýdıa, shekaradan shyǵaryp jibergen qyzmetker. Eger osylardy birden qamaýǵa alyp tekserer bolsa, zańsyz nusqaý bergen basshylary da anyqtalar edi», deıdi Májilis depýtaty, zańger Abzal Quspan.
Qashqyn degen qara tańba kim-kimge de abyroı bermesi anyq. Qaıyra Bas prokýratýra usynǵan derek pen dáıekke súıeneıik. Baspasóz qyzmetiniń málimetterine qaraǵanda, negizinen ishki ister organdarynyń jelisi boıynsha, alaıaqtyq jasaǵany úshin – 400, urlyq úshin 250 adam izdeýde júr eken. Aýyr jáne asa aýyr qylmystar jasady degen 400 kúdiktiniń 250-i izdeý jarııalanǵannan keıin ustalǵan. Shet memlekettermen jolǵa qoıylǵan yntymaqtastyqtyń arqasynda izdeýde júrgen qylmys jasaǵan 600 kúdiktiniń júrgen jeri anyqtalǵan. Olardyń kópshiligi kórshi Reseı, Amerıka Qurama Shtattary, Túrkııa Respýblıkasy, Birikken Arab Ámirlikteri, Qyrǵyz Respýblıkasy, О́zbekstan men Ýkraınada jasyrynyp júr.
Shet memleketterde ustaý jáne olardy keıinnen Qazaqstanǵa ekstradısııalaý, sonyń ishinde prokýrorlardy úılestirýimen ustalǵandar sany – 500. Mysaly, osy jyly qoǵamdyq rezonans týdyrǵan qylmys jasady degen 6 kúdikti ustaldy. Onyń 4-ýi kisi óltirý, ekeýi qarjy pıramıdalaryn uıymdastyrǵany jáne basqarǵany úshin jazaǵa tartylǵan.
Al qańtar qyrǵyny kezinde eline qorǵan bolýǵa tıis qashqyn komendanttyń dál qazir qaı elde bas saýǵalap júrgeni belgisiz...