Dúnıejúzilik densaýlyq kúninde sala mamandary bastap, halyqty salamatty ómir saltyn ustanýǵa shaqyrý dástúri qalyptasqan. Bıyl Dúnıejúzilik densaýlyq saqtaý uıymynyń qurylǵanyna 75 jyl tolypty. Ataýly kún qarsańynda elorda turǵyndary Botanıkalyq saıabaqta qysqa qashyqtyqqa júgirip, boı sergitip qaıtty.
«Sózden – iske» degen uranmen uıymdastyrylǵan aksııada Densaýlyq saqtaý mınıstri Ajar Ǵınııat, Mádenıet jáne sport vıse-mınıstri Sársen Quranbek, Dúnıejúzilik densaýlyq saqtaý uıymynyń ókili, uıymnyń eldegi keńsesiniń basshysy Skender Syla da tóbe kórsetip, kóptiń ortasynan tabyldy. Tańǵy jattyǵýǵa kirispes buryn Densaýlyq saqtaý mınıstri Ajar Ǵınııat Dúnıejúzilik densaýlyq kúniniń mán-mańyzy týraly oı qozǵap, ataýly kúnde eń áýeli eldi salamatty ómir saltyn ustanýǵa shaqyrý ózekti ekenin aıtty. Rasynda solaı, «Aýyryp em izdegenshe, aýyrmaýdyń jolyn izdegen» áldeqaıda tıimdi.
– Búgingi aksııaǵa salamatty ómir saltyn ustanýdyń densaýlyqqa paıdasy kól-kósir ekenin túsinetin qaýym jıyldy dep bilemiz. Mundaı is-sharalar elimizdiń barlyq óńirinde ótip jatyr. 1950 jyldan bastap 7 sáýir – Densaýlyq kúni atalyp ótedi. Baǵalaý qorytyndysy boıynsha byltyr eresekterdiń tek 18%-y ǵana aptasyna 150 mınýttan artyq shynyǵatyny belgili boldy. Bıyl Dúnıejúzilik densaýlyq kúni «Barshaǵa densaýlyq» uranymen ótip jatyr. Deni saý urpaq qalyptastyrý – eldiń basty ustanymy. Infeksııalyq emes aýrýlardyń aldyn alýda salamatty ómir saltyn ustanyp, durys tamaqtaný, fızıkalyq belsendilikti arttyryp, zııandy ádetterden arylý mańyzdy, – degen A.Ǵınııat qala turǵyndaryn densaýlyqqa beıjaı qaramaı, profılaktıkalyq skrınıngtik tekserýden ýaqtyly ótýge shaqyrdy.
Izin ala Dúnıejúzilik densaýlyq saqtaý uıymynyń ókili Skender Syla Qazaqstan Úkimetiniń qoǵamdyq densaýlyq saqtaý salasyndaǵy ınnovasııalardy qoldaýǵa erekshe mán berip otyrǵanyn atap ótti.
– «Deni saý ult» jáne «Adamdardyń densaýlyǵy men ál-aýqatyn nyǵaıtý úshin aýyldyq densaýlyq saqtaýdy jańǵyrtý» ulttyq jobalaryn iske asyrý jańa Qazaqstannyń damýyna óz úlesin qosady. Dúnıejúzilik densaýlyq saqtaý uıymy negizgi bastamalardyń ulttyq josparlarǵa ıntegrasııalanýyn joǵary baǵalaıdy jáne tehnıkalyq jáne ádisnamalyq qoldaý kórsetýdi jalǵastyrady. Prezıdent Qasym-Jomart Toqaev mindetti áleýmettik medısınalyq saqtandyrý sapasyn jaqsartýǵa, densaýlyq saqtaý salasyndaǵy mamandardyń mártebesin arttyrýǵa jáne olardyń quqyǵyn qorǵaýǵa erekshe nazar aýdarady. Biz densaýlyqty nyǵaıtýǵa, beıbitshilikti saqtaýǵa ún qosyp, áleýmettik osal toptardyń ıgiligi úshin qyzmet etýdi jalǵastyramyz», deıdi S.Syla.
Budan soń saıabaqqa jınalǵan qaýym Astana medısınalyq ýnıversıtetiniń jattyqtyrýshysy, erkin kúresten sport sheberi Sergeı Glýshenkomen birge dene qyzdyratyn jattyǵýǵa kirisip, keıin qashyqtyqqa júgirdi.
Álemdik zertteýlerge súıener bolsaq, fızıkalyq belsendiliktiń azdyǵynan aýrýǵa shaldyǵyp, mezgilsiz qaıtys bolǵandar kóp. Fızıkalyq belsendiliktiń azdyǵynan aýyryp, ómirimen qoshtastandar álemdegi ólim-jitimniń 6%yn quraıdy eken. Odan keıingi satyda joǵary qan qysymy (13%), temeki shegý (9%) jáne qandaǵy glıýkozanyń joǵary deńgeıi (6%) tur. Sonymen qatar artyq salmaq pen semizdik álemdegi ólim-jitimniń 5%-yn quraıdy. Osy kórsetkishter saıyp kelgende salamatty ómir saltyn ustanbaı, aýrýdyń aldyn almaǵannan órship tur. Árıne, ár adam óz densaýlyǵyna ózi jaýapty. Endeshe, Densaýlyq kúninde saıabaqqa jınalǵan jastar da kókeıge kóp nárse túıdi dep senemiz.
Aqparat úshin eske salsaq, Dúnıejúzilik densaýlyq kúnine oraı elordada A.Baıtursynuly atyndaǵy Binom school-da «Densaýlyq sabaǵy» ashyq sabaǵy ótse, № 9 qalalyq emhanada «Ashyq esik kúni» uıymdastyryldy. Sondaı-aq Densaýlyq saqtaý mınıstrligi, Dúnıejúzilik densaýlyq saqtaý uıymynyń ókilderi Astana medısına ýnıversıtetiniń stýdentterimen kezdesti.