«Qysqalyq – talanttyń shyńy» degen uly A.Chehovtyń pikirin tolyq qoldaıtyn ulttyń biri – japondar. Onyń dáleli 1986 jyly Japonııada «Jylaǵan gúlder men qaıǵyrǵan taldar. Soltústik Eýropadaǵy qandy shaıqastardyń sońǵy kúli» degen ataýmen orystyń áıgili romany jaryq kórdi. Kitap kólemi – nebári 150-aq bet.
Pyshaqtyń qyryndaı ǵana bolatyn jup-juqa kitaptyń túpnusqa avtory – Lev Tolstoı, al tárjimalanǵan týyndy «Soǵys jáne beıbitshilik» bolatyn. Iá, ıá, jańsaq oqyǵan joqsyz. Tolstoıdyń áıgili alyp romany bar-joǵy júz elý bettiń aınalasyna júıelengen. Al taqyryby she? Odan romantızm tunǵan japon tabıǵatyna tán lırıkanyń lebi esip tur.
Aýdarmashy Morı Taı túpnusqada «kóp nárse» artyq jazylǵandyǵyn alǵa tartyp, shyǵarmany «azdap» qysqartý týraly batyl sheshim qabyldady. Shyǵarmashylyq ıesi romandaǵy qandy qyrǵyndy barynsha qysqartyp, esesine mahabbat jelisin jandandyrǵan. Tárjimashynyń táptishtep túsindirgenindeı, «Soltústik Eýropa» – Reseı bolsa, «Qandy shaıqas» – Napoleon shapqynshylyǵy. Al «Jylaǵan gúlder men qaıǵyrǵan taldar» oqyrmanyna aldyn ala aıtýly týyndyda qandy shaıqas emes, kerisinshe syrshyldyq pen dramalyq boıaýdyń qanyq bolatyndyǵynan habar beredi. Osylaısha, orystyń áıgili romany áp-sátte japondyq sıpat alyp shyǵa keldi. Mine, sóıtip, HIH ǵasyrda Kúnshyǵys halqy alǵash ret «Soǵys jáne beıbitshilikpen» osylaı tanysqan bolatyn.
Jalpy, buǵan asa mán berip, qatty tańyrqaýdyń qajeti de joq sekildi. Sebebi mundaı tájirıbe kez kelgen ulttyń ádebı aýdarmasynda kezdesedi. Alysqa barmaı-aq tól ádebıetimizdiń aınalasynan izdep kórsek, Abaıǵa aınalyp soǵarymyz sózsiz. Qazaqtyń bas aqynynyń shyǵarmashylyǵynda da «yqshamdap» aýdaryp, ultqa qajetin talǵap taldaý tájirıbesi mol. Bir ǵana Aleksandr Pýshkınnen tárjimalaǵan hakim izdenisi sonyń aıqyn aıǵaǵy bolsa kerek.