Daýys berý ýchaskesiniń daıyndyǵy pysyqtaldy

Sý tasqynynan Qulsary qalasy eń qatty zardap shekti. 17 daýys berý ýchaskesiniń úsheýi (№100, 237, 238) sý basqan  aýmaqta ornalasqan edi. Munyń ekeýi tolyǵymen qalpyna kel­ti­rildi, úshinshisinde jóndeý ju­mysy jalǵasyp jatyr. Sondyqtan aýmaqtyq ko­mı­s­sııa ýchaskeni basqa qolaı­ly ǵı­maratqa kóshirý týra­ly sheshim qabyldady. Bul ýchas­kelerdiń barlyǵy tekseril­di. Daýys berý kúnine oraı qala­daǵy barlyq 17 ýchaske daıyn bolady.

Sapar aıasynda Atyraý jáne Qulsary qalalarynda aýmaq­tyq referendým komıssııalary músheleriniń, jergi­likti atqarýshy jáne ókildi organdar ókilderiniń, polısııa, halyqty áleýmettik qorǵaý departamenti basshylarynyń, prokýratýra organdarynyń, BAQ ókilderiniń qatysýy­men semınar-keńester ótkizildi. Sol jıyndar barysynda referendýmǵa daıyndyq týraly aqparat tyńdaldy.

Bul rette ORK basshysy barlyq deńgeıdegi komıssııa­lardyń qyzmeti qoldanystaǵy zańnamany qatań saqtaýǵa, saılaý úderisiniń ashyqtyǵy men aıqyndyǵyn qamtamasyz etýge negizdelýge tıis ekenin erekshe atap ótti. Buǵan qosa ol «Respýblıkalyq referendým týraly» Konstıtýsııalyq zańǵa engizilgen ózgerister men tolyqtyrýlardy túsindirdi. Ulttyq jáne halyqaralyq baıqaýshylardyń, sheteldik BAQ ókilderiniń quqyqtary men mindetteri, buqaralyq aqparat quraldarynyń referendýmdy ázirleý men ótkizý barysyn jarııa­laý tártibi, sondaı-aq qoǵamdyq pikirge saýal salý júrgizýdiń negizgi aspektileri sııaqty túzetýlerge egjeı-tegjeı toqtaldy.

Semınarǵa qatysýshylar­dyń erekshe nazary azamat­tar­­dy aqparattandyrý másele­leri­ne arnaldy. Jergi­­likti atqarýshy organdardyń ókil­deri osy baǵytta at­­­qaryl­ǵan jumys týraly jan-jaqty baıan­dady. Oblysta «109» biryń­ǵaı Call-ortalyǵy iske qosyldy, onda azamattar respýblıkalyq referendým týraly barlyq qajetti aqparat pen keńesti ala alady. Mysaly, osy Call-ortalyqqa habarlasyp, re­ferendýmǵa qatysýǵa quqyǵy bar azamattar tiziminde ózińiz­di tekserýge, sondaı-aq óz ýchas­keńizdiń nómiri men mekenjaıyn naqtylaýǵa bolady. «2GIS» qosymshasynda óńirdegi referendýmnyń barlyq 274 ýchaskesiniń naqty ornalasqan mekenjaılary qosyldy. Adam eń kóp jınalatyn jerlerinde 130 aqparattyq banner jáne 13 LED-ekran ornalasqan. Áleýmettik jelilerde de tıisti aqparattyq jumys júrgiziledi, telegramm-bot iske qosyldy, onyń kómegimen turǵyndar saılaýshylar tiziminde ózderin teksere alady.

ORK basshysy komıssııa­­­­lar­dy úı aralaý, saılaý­shy­lar­ǵa jeke shaqyrý qaǵaz­daryn tapsyrý qajettiligine baǵyt­taı otyryp, aldaǵy res­pýb­lıka­lyq referendým týraly azamattardy júıeli jáne ýaq­tyly habardar etýdiń mańy­zyn atap ótti. Ol múgedektigi bar azamattardyń saılaý qu­qyq­taryn qamtamasyz etýge erekshe nazar aýdardy.

Jergilikti jerlerde oqy­­tý sapasyn baqylaý maq­­­­sa­tynda aýmaqtyq ko­mıs­­­sııa músheleriniń re­ferendým týraly zańnama­ny qanshalyqty biletini testi­leý arqyly tekserildi. So­nyń nátıjelerine sáıkes N.Ábdirov saılaý úderisin uıym­dastyrýshylardy oqytý jónin­degi jumysty kúsheıtýdi tapsyryp, komıssııalardyń barlyq múshesin qamtýǵa tıis ekenin aıtty. Bul rette naýqandy aqparattyq súıe­meldeý, qoǵamdyq birles­tik ókilderin akkredıtteý, re­fe­rendýmǵa qatysýǵa quqyǵy bar azamattardyń tizimderin naqtylaý, daýystardy sanaý jáne referendým qorytyndylaryn shyǵarý sııaqty máselelerge erekshe nazar aýdarý qajet. Sodan keıin ORK basshysy Atyraý oblystyq aýmaqtyq referendým komıssııasynyń jumysymen tanysty.

N.Ábdirov Jylyoı aýdany­nyń jastarymen kezdesý ótkizip, jastarǵa 2022 jyl­ǵy konstıtýsııalyq refor­ma mazmunyndaǵy eldiń jańar­tylǵan saılaý júıesiniń erek­shelikteri, respýblıkalyq referendým týraly zańnama­daǵy jańalyqtar, saılaý sala­syn­daǵy ózekti trendter men halyq­aralyq tájirıbe týraly aıtyp, basqa elderdegi saı­laýlar men referendýmdar­dy halyqaralyq baıqaýǵa qatysý­dan alǵan áserimen bólisti.

Jastar óz pikirin bildirip, qyzyqtyrǵan suraqtaryn qoıdy. «Keń Jylyoı» gazeti­niń jas jýrnalısi Ernaz Ahmetkárimov saılaýshy­lardyń belsendiligine áser etetin negizgi faktor retinde aýyl ákimderin saılaý týraly halyqtyń habardarlyǵyn arttyrý taqyrybyn qozǵady. Kezdesý sońynda jastar elek­toraldyq salanyń ózekti máse­leleri boıynsha dástúrli onlaın-saýalnamaǵa qatysty.

Saparǵa ORK múshesi Shavhat О́temisov pen ap­parattyń ja­ýapty qyz­met­kerleri qatys­ty. Kelesi kezdesýler Batys Qazaqstan oblysynda ótedi.