Táýelsiz elimizdiń tarıhyndaǵy tuńǵysh rámiztanýshy, belgili aqyn, «Egemen Qazaqstan» gazetiniń ardageri, pýblısıst, qoǵam qaıratkeri Erbol Shaımerdenuly memleketimizdiń damyp, gúldenýi jolynda tynym tappaı eńbek etken, memlekettik rámizderimizdiń dúnıege kelip, qabyldanýynyń basy-qasynda bolǵan atpal azamat edi. Erbol Shaımerdenuly eldik tańbamyz ben kók baıraǵymyzdyń memlekettik rámiz retinde qabyldanyp jatqan tusta komıssııa múshesi boldy. Ol odan keıin de tynym tappaı, rámizderdi túgel zerttep, sol baǵytta kitap jazyp, otandyq rámiztanýdyń alǵashqy izin saldy.
Erbol Shaımerdenovtiń kózin kórgender, áriptes bolyp, ult rýhanııatyn túgendeý jolynda ıyq tirestire birge eńbek etken jandar ony tuńǵysh rámiztanýshy ǵana emes, ózge de salalarda tuńǵysh ekenin erekshe yqylaspen eske alady.
Erbol Shaımerdenulymen tonnyń ishki baýyndaı aralasqan jazýshy, «Alash» halyqaralyq ádebı syılyǵynyń laýreaty Qýanysh Jıenbaı E.Shaımerdenovti zııaly qaýym ǵana emes, sonymen qatar týǵan elinde de jerlesteri zor qurmet kórsetip, saǵynyshpen eske alatynyn aıtyp berdi.
«Biz ótken jyly Erboldyń jetpis jyldyǵyn toıladyq. Jaı ǵana toılap qoıǵanymyz joq. Onyń týǵan jerinde, óziniń balalyq shaǵy ótken aýylynda bolyp, onyń syıly ekenine tamsanyp, jaqsy kóretin eli bar ekenine kózimiz jetti. Marqaıyp qaıttyq. Jańajol aýylynda bir kóshege Erbol Shaımerdenovtiń esimi berildi. Jalpy, Erbol týraly toqtamaı aıtýǵa bolady. Keıde bir eske alý is-sharalarynda sózimiz bir-eki mınýttan keıin tuıyqtalyp qalady da, ári qaraı ne derińdi bilmeı qalasyń. Al Erbol týraly tań atqansha áńgimeleýge bolady. О́ıtkeni onyń halyqqa, táýelsizdikke sińirgen eńbegi zor. Bizde kez kelgen adamnyń adresine aıtylmaıtyn, aıtýly tulǵalarǵa ǵana qarata qoldanylatyn «tuńǵysh» degen bir sóz bar. Sol aıtpaqshy, E.Shaımerdenuly – qazaqtyń tuńǵysh rámiztanýshysy. Toqsanynshy jyldardyń basynda baspasóz hatshysy degen bir jańa maman paıda boldy. Sonda Erbol tuńǵysh ret Prezıdenttiń baspasóz hatshysy qyzmetiniń tizginin qolyna aldy. Úshinshisi, aforızmderimizdi tuńǵysh jınaqtaýshy. Erekeń elimizde shashylyp júrgen danalyq antologııamyzdy, birneshe ǵasyrǵa tatıtyn sóz marjany – aforızmderdi jınaqtap, bárin bir izge túsirip, kitap etip shyǵardy», deıdi Q.Jıenbaı.
Jazýshy Q.Jıenbaı E.Shaımerdenulynyń rámiztanýshylyq qyry ǵana emes, sonymen qatar aqyndyǵy, aýdarmashylyǵy, jazýshylyǵy, kóptegen tamasha ánge sóz jazǵan aqyndyq sheberligi keleshekte de aıtyla beretin áńgimeniń negizgi taqyryptary bolýǵa tıis ekenin atap ótti.
«E.Shaımerdenulyn qazaqtyń úlken jazýshylary erekshe jaqsy kórdi. Bir ǵana mysal aıtaıyn. Elimizdiń Halyq jazýshysy Ábdijámil Nurpeıisov Erekeńmen jas aıyrmashylyǵy otyz jyl bolsa da, jasy kishi demeı, qasynda Tólen Ábdik, Dýlat Isabekov, Smaǵul Eleýbaı syndy marqasqa jazýshylar júrse de, óziniń «Qan men teriniń» jańa basylymynyń alǵy sózin osy Erbolǵa jazdyrdy. Ábish aǵamyz aıtpaqshy, Á.Nurpeıisov óte bir kirpııaz adam edi ǵoı. Sol kisiniń tańdaýy nelikten Erbolǵa túskenine áli kúnge tańym bar. Al Erekeń áıgili romannyń alǵy sózin qunttaı etip, shyǵarmanyń bar bolmysyn ashyp, jazýshynyń búkil shyǵarmashylyǵyn áıgilep jazyp berdi», deıdi jazýshy.
E.Shaımerdenov týraly jaqsy lebiz bildirip, ol kisini saǵynyshpen eske alatyndardyń qatary az emes, árıne. Sebebi aqyndyǵy bir tóbe bolsa, azattyqty endi alǵan elimizdiń memlekettik tilin damytý qyzmetinde de tynbaı eńbek etkenderdiń biri osy keıipkerimiz edi. Al sol kezde Erbol Shaımerdenulymen qyzmet etkenderdiń biri, Senattyń burynǵy depýtaty, qoǵam qaıratkeri Lázzat Súleımen til máselesin júıeleý ońaıǵa soqpaǵanyn jetkizdi.
«Astanany, jalpy, ortalyq jáne Soltústik Qazaqstandy qazaqtandyrý kóbimiz sııaqty Erekeńniń de ómirlik armany, mıssııasy bolǵan. Ol kezde onomastıkalyq komıssııadaǵy, Tilderdi damytý departamentindegi jumysymyz mádenı maıdan sııaqty edi. Tańerteńnen keshke deıin jumys istep jatatynbyz. Tipti Almaty men qazirgi elordanyń arasynda shapqylap júrip, astananyń atyn Astana etip bekitip, arasynda «Arman qala» ánin de shyǵaryp úlgerdi. Sol kezderde Erbol Shaımerdenuly qyryq bes pen elýdiń arasyndaǵy naǵyz erdiń jasyna jetip, kemeline kelgen, júzinen nur tamǵan kisi edi. Sondyqtan da ol kisiniń eńbegin kórdik, baǵaladyq jáne janynda júrgenimizdi erekshe maqtan etemiz. Meni maman retinde baǵalap, Astananyń kóshelerin aralap, ár dúkenge, dúńgirshekke shuqshıyp, jazylý zańdylyǵyn qarap, tildi túzeýge barynsha janyn saldy. Ol kisiniń astanany qazaqtandyrýǵa úlken eńbek sińirgeniniń kýási boldym», deıdi L.Súleımen.
Ǵylym jáne joǵary bilim mınıstrligi Til saıasaty komıtetiniń tóraǵasy Erbol Tileshovtiń aıtýynsha, E.Shaımerdenuly – óz álemin ózi jasaǵan tulǵa.
«Erbol aǵa – ómirde erekshe jan. Ol mundaı abyroıǵa ózindik tereń álemimen kelip otyr. Onyń óz ishinde bir ǵajap, biregeı álemi bar. Maǵan salsańyz, Erbol Shaımerdenulyn bolmysy bólek álem deýshi edim. Bir-aq ret keletin ǵumyrynda kóp adam ózinshe bir álem jasap baǵýǵa umtylady. Sol álemdi túrlendirýge tyrysady. Alaıda keıde sol álemnen adasyp, shyǵyp ketemiz. Qaıta tappaı qalatyn kezder bolady, ne keshigip baryp, saǵynyp tabamyz. Keıde sol úshin san soǵyp qalamyz. Al Erbol aǵa – óziniń sol ishki álemin áýel bastan-aq tapqan adam dep oılaımyn. Ol álemniń ishinde onyń názik jyrlary bar, ádemi ánderi bar. Sol álemde Kúlásh apaı bar, urpaǵy bar. Jan-jaǵyn qaýmalaǵan, búginde saǵynyshpen eske alatyn jora-joldastary, dostary da – bári sol Erekeńniń álemine kiredi. Oǵan degen búgingi qurmet – onyń aqyndyǵy men jýrnalıstigi ǵana emes, onyń rámiztanýshy tulǵalyǵy men mádenıetke sińirgen adaldyǵynyń kórinisi», degen E.Tileshov onyń álemi keńeıe beretinin, urpaǵy arqyly, rýhanı izbasarlary arqyly jalǵasa beretinin jetkizdi.
Ásilinde, bul – adaldyqtyń, úlken mádenıettiliktiń álemi. Al mundaı rýhanııat bizdiń halqymyzǵa árqashanda kerek.