Bıznes, burynǵysynsha Reseı rýbli men AQSh dollaryn esepterde belsendi paıdalanady, biraq kompanııalardyń jumysy úshin bet túzeıtin qubyla mindetin atqarýdan qaldy. Qazaqstan Ulttyq bankiniń sarapshylary 2025 jyldyń IV toqsanynyń qorytyndysy boıynsha osyndaı qorytyndyǵa keldi, dep jazady Egemen.kz.
Salalyq konıýnktýralyq sholýǵa sáıkes, dollarǵa neǵurlym joǵary táýeldilik taý-ken ónerkásibinde saqtalyp otyr:
kásiporyndardyń 61,7%-y esepterde USD paıdalanady; Bul sektorda rýbldi kompanııalardyń 42% -y, eýrony – 20,2%; teńge - 11,9%; ıýan - 2,6% qoldanady.О́ńdeý ónerkásibinde reseılik rýbl kósh bastap tur – kásiporyndardyń 64%-y, odan keıin dollar (58,4%), eýro (39,2%), teńge (23,3%) jáne ıýan (19,2%) keledi. Bul sektor ekonomıkadaǵy eń mýltıvalıýtaly bolyp qala beredi.
Saýdada rýbldi kompanııalardyń 54,8%-y, dollardy 42,3%-y paıdalanady.
Qurylysta
rýbl – 29,5%, dollar – 28,6%. Kólikte jáne qoımada bólý birkelki: dollar – 40,5%, rýbl – 38,3%, eýro – 26,9%, ıýan – 23,5%. Aýyl sharýashylyǵynda da rýbl dollardy basyp ozdy – 32,1% -ǵa qaraǵanda 38,9%.Shetel valıýtalaryn keńinen paıdalanýǵa qaramastan, olardyń kásiporyndardyń qyzmetine yqpaly tómendep jatyr.
«2025 jylǵy IV toqsannyń qorytyndysy boıynsha teńge baǵamynyń rýblge áseriniń dıffýzııalyq ındeksi ekonomıka boıynsha shamamen 41 tarmaqty, dollar boıynsha shamamen 40 tarmaqty qurady. Bir jyl buryn birqatar salada kórsetkishter 45-48 tarmaqqa jetken bolatyn. 2025 jyldyń IV toqsanynda teńge baǵamynyń reseı rýbline jáne AQSh dollaryna qatysty ózgerýiniń jaǵymsyz áseri barlyq saladaǵy kásiporyndar úshin tómendedi», dep habarlady Ulttyq bank.
Ekonomıst Eldar Shamsýtdınovtyń aıtýynsha, «arzan» dollar jaǵdaıynda munaı baǵasynyń qymbattaýyn, sondaı-aq altyn men kúmis sııaqty qorǵanys aktıvteriniń ósedi. Osy faktorlardyń barlyǵy Qazaqstan ekonomıkasynyń qolynda.
Álsiz dollar valıýtalyq mindettemelerdiń qysymyn tómendetedi
AQSh valıýtasy álsiregen kezde, dollardyń qaryzy bar elderge, sonyń ishinde Qazaqstanǵa qyzmet kórsetý jeńildeıdi. Bul ásirese damýshy jáne aldyńǵy qatarly ekonomıkalar úshin mańyzdy. Eger dollar ındeksi aǵymdaǵy deńgeıden 8-10% -ǵa tómendese, bizdiń egemendi spredterimiz 50-150 bazıstik tarmaqqa tómendeıdi. Bul qazaqstandyq oblıgasııalar men amerıkandyq treasuries kiristiligi arasyndaǵy aıyrmashylyq 0,5-1,5%-ǵa azaıady degendi bildiredi.
Álemdik ekonomıkanyń jańa kartasy: Qazaqstan qaı orynda?
Sarapshylardyń pikirinshe, 2026 jyly bazalyq ósý qarqyny 16,5% bolǵan kezde Qazaqstan ekonomıkasy 5,4% -ǵa ósedi. Optımıstik ssenarııge sáıkes, dollar baǵamy 547 teńgeni, al pessımıstik ssenarıı boıynsha 570 teńgeni quraýy múmkin. Dollar baǵamynyń bazalyq ssenarııi jyl sońyna qaraı birtindep 553 teńgege deıin ósýdi boljaıdy.
2025 jyly el ekonomıkasy qalaı damydy?