Sottalǵandar jaqyndarymen beınebaılanysqa shyqty

Keshe Ádilet mınıstrligi Qylmystyq-atqarý júıesi komıtetinde otandyq penıtensıarlyq júıe tarıhynda alǵashqy ret sottalǵandardyń qashyqta turatyn týystarymen on-laın beınerejimindegi kezdesýi bolyp ótti. Qanatqaqty jobany alǵashqylardyń biri bolyp sottalǵandardyń Astana, Almaty, Aqtóbe, Semeı qalalarynda turatyn týystary paıdalandy. Tar qapasqa qamalǵandar syrt­qy dúnıemen aqparattyq baıla­nys­ta, sondaı-aq óz týǵan-týys­ta­rymen aralas-quralas bolýǵa asa muq­taj. Al mundaı jańa múmkindik olarǵa moraldyq jáne psıho­lo­gııalyq turǵyda qoldaý bolatyny an­yq. Jańa ádistiń taǵy bir paı­da­lylyǵy elimizdiń bir túkpirinde jazasyn ótep jatqan sottalýshy­nyń ekinshi bir oblysta turatyn tý­ystarymen jol júrý shyǵyn­da­ryn­syz-aq qysqa ýaqyt ara­ly­ǵyn­da kózbe-kóz júzdese alatyndyǵy bo­lyp otyr. Týysqandarynyń ma­te­rıaldyq múmkindikteri joqty­ǵyn, sondaı-aq aýa raıynyń ár­daıym jol júrýge qolaıly bola ber­meıtinin eskersek, sot­tal­ǵan­darǵa kezdesýge keletin jaqyn tý­ys­qandarynyń sanyna shek qoı­yl­maýyna qosymsha múmkindik beredi. Beınekezdesý túzeý mekemesiniń ishki tártip erejelerin buzbaı, jaq­sy tártipterimen, sonymen qatar eńbekke degen adal kóz­qa­rastary jáne mádenı is-sharalarǵa belsene qatysýynan turatyn me­kemeniń ustalý rejimin buljytpaı saqta­ǵan­­darǵa usynylatyn bolady. Ba­lalardyń beınerejim arqyly bas bostandyǵynan aıyrý organ­daryna barmaı-aq, ata-analarymen aralasa alýy jáne olardy kóre alýy ádis­tiń tıimdiligin kórsetedi. Bul rette túrmeniń keıip-keskini ba­lalardyń psıhologııasyna bu­ryn­ǵydaı ja­ǵym­syz áserin tı­giz­beıdi. Beıne­baı­lanys kelesi jyl­dan bastap Qa­zaqstannyń barlyq túrmelerine en­giziletin bolady. Al sottalýshynyń týystary óz tarap­tarynan jazasyn óte­ý barysy du­rys júrip jat­qan­dyǵyna shynaıy kóz jetkizedi. QAJK basshylyǵynyń aıtýyn­sha, jaqyn arada el kolonııa­la­rynyń barlyǵyn beınebaılanys quraldarymen jaraqtandyrý jos­par­lanýda. Sharanyń sottalýshy­lar­dy izgilendirýde úlken ról atqa­ra­tyny daýsyz. Bul jazasyn óteý­shige ǵana emes, olardyń týma-tý­ysqandaryna qatysty da izgiliktiń kórinisi bolyp tabylmaq. Mundaı bastama jazasyn óteýshilerge ıgi aqpal etip, keıingi ómirinde qısyq jolǵa qaıtalap túspeýine sebin tıgizedi degen úmit mol. Venera TÚGELBAI.