Áıelder qaýymy ádildik pen turaqtylyqqa úndeıdi

El tarıhynyń eń sheshýshi sát­­terinde áıelder qaýymy bo­la­shaq urpaq úshin danalyq tanytyp, Otan­nyń tynyshtyǵyn, otbasynyń birli­gin saqtap kelgeni bel­gili. Mine, Taraz tó­rin­de ótken «Áıelder sybaılas jemqorlyqqa «Joq» deıdi» atty respýblıkalyq kon­feren­sııa búkil álem úshin ózek­ti máse­le, ortaq problemanyń biri­ne aınalyp otyrǵan sybaılas jem­qor­lyqpen kúreste áıelder qaýymy­nyń da atqarar róli óte zor ekenin baıqatty. Konferensııa jumysyna qa­­­tysqan Qazaqstan Respýb­lı­ka­sy­nyń Mem­lekettik hatshysy, Pre­zıdent janyn­daǵy Áıel­der isteri jáne otbasylyq-demo­gra­fııalyq saıa­sat jónindegi ulttyq komıssııanyń tóraıymy Gúl­shara Ábdiqalyqova elimizdegi áıelder qaýy­myn sybaılas jem­qor­lyqqa qarsy mádenıetti qalyp­tastyrýǵa, aza­mattardyń quqyq­tyq mádenıetin art­tyrýǵa bel­sendi túrde atsalysýǵa shaqyr­dy. – Sybaılas jemqorlyqpen pármendi kúresý úshin quqyqtyq túsindirý jumysynyń deńgeıi men sapasyn arttyrýdyń mańyzy zor, – dedi Gúlshara Naýshaqyzy. – Elbasy Nursultan Nazarbaevtyń konstıtýsııalyq tártipti qorǵaý, osy salada tıimdi jumys júrgizý, qoǵamnyń memleketke jáne onyń ınstıtýttaryna senimin nyǵaıtý jónindegi tapsyrmasyn oryndaý búgingi kúnniń basty mindeti bolyp tabylady. Jemqorlyqpen kúreste eń aldymen bala tárbıesi men bilim berý júıesine mán berý qajet. «Bilim – álemdi ózgertýge kúshi jetetin eń qýatty qarý» degen eken bir kezderi Nobel syılyǵynyń laýreaty Nelson Mandela. Búginde elimizdegi bilim salasy qyzmetkerleriniń 74,4 paıyzyn, memlekettik qyzmetkerlerdiń 55 paıyzyn áıelder quraıdy. Iаǵnı, bul máselede otbasynyń berekesi men tynyshtyǵyn saqtaýshy áıel qaýymyna júkteler mindet óte zor. Syıbaılas jemqorlyq jurttyń adal eńbek pen tereń bilim alýǵa degen qushtarlyǵyn tómendetedi. Patronajdyq qarym-qatynas bul jegiqurttyń damýyna qolaıly orta jasap, basqarý júıesi men memlekettik apparattyń korporatıvti mádenıet sapasyn kúrt tómendetedi. – Sybaılas jemqorlyqtyń taǵy bir teris saldary – qoǵamda kıkiljiń, shıelenis oshaqtaryn týyndatýy, – dedi bul jóninde Memlekettik qyzmet salasyndaǵy aımaqtyq hab basqarý komıtetiniń tóraǵasy Álıhan Baımenov. – Eger memlekettik satyp alýlarda jáne ınvestısııalar, qoǵamdyq ıgilikter, mysaly, jer telimderi, páterler, balabaqsha men mektepterdegi jarııalylyq, ádil jáne adal jolmen bólinbeı, «barmaq basty, kóz qysty» arqyly sheshiletin bolsa bul áleýmettik shıelenisterge negiz bolatynyn bilemiz. Jemqorlyq áıelderdiń shynaıy tabıǵatyna jat. Shynynda áıelder yqylym zamannan beri óz úılerin, oshaqtaryn tártipte, tazalyqta, adaldyqta ustaýǵa uıytqy bolǵan. Qaı zamanda bolmasyn áıelder ádildik pen turaqtylyqqa umtylyp, urpaǵynyń damýyna jaǵdaı jasaıdy. Konferensııada, sondaı-aq, Grýzııa Memlekettik qyzmet bıýrosy dırektorynyń orynbasary Maııa Dvalıshvılı, Halyqaralyq sybaılas jemqorlyqqa qarsy akademııadaǵy syrtqy baılanystar basqarmasynyń basshysy Sımona Marı baıandama jasap, sybaılas jemqorlyqqa qarsy kúres júıesi jáne bul máseledegi áıelderdiń róli men mańyzyna keńinen toqtaldy. Oralhan DÁÝIT, «Egemen Qazaqstan» Jambyl oblysy