Jastarǵa tirkeý týraly túsindirildi

L.N.Gýmılev atyndaǵy Eýrazııa ulttyq ýnıver­­sıtetinde ýaqytsha tirkeý máselesin egjeı-tegjeıli talqylaǵan arnaıy dóńgelek ústel ótti. Oqý ornynyń Áleýmettik-mádenı damý jónindegi prorektory Dıhan Qamzabekuly jetekshilik etken otyrysta Astana qalasy IID Kóshi-qon polısııasynyń podpolkovnıgi Qanat Dosmaǵambetov negizgi baıandama jasap, ýnıversıtet ustazdary men stýdentterdiń túrli saýaldaryna jaýap bere otyryp, túsindirý jumystaryn júrgizdi. Aldymen osy kúnderi qoǵam arasynda qyzý talqylanyp jatqan «Ekstremızm men terrorızmge qarsy is-qımyl máseleleri boıynsha Qazaqstan Respýblıkasynyń keıbir zańnamalyq aktilerine ózgerister men tolyqtyrýlar engizý týraly» Zańynyń jaı-japsary jastar qaýymyna jan-jaqty tanystyrylyp, sońyna qaraı stýdentterdiń kúıbeń tirlikte betpe-bet kezdesip jatqan naqty máselelerdiń mán-jaıy tarqatyldy. Sonymen qatar, Jýrnalıstıka jáne saıasattaný fakýlteti dekanynyń stýdenttermen jumys jónindegi orynbasary Gúljaýhar Bolatova da sóz alyp, zańger mamandardyń yjdaǵattylyqpen túsindirýdi talap etetin ótkir saýaldaryn jastar qaýymy atynan quqyq qorǵaýshynyń qolyna tapsyrdy. Jalpylama túrde alyp qaraıtyn bolsaq, búgingi qoǵamnyń barometri sanalatyn stýdentter qaýymy tirkeý máselesine kelgende abdyrap, ábigerge túsýge shaq qalǵandaı eken. Bulaı deýimizge ýnıversıtet ustazdarynyń keltirgen ýáji dálel bolǵandaı. Máselen, elordadaǵy eńseli joǵary oqý orny deıtin Eýrazııa ulttyq ýnıversıtetinde búgingi tańda 17 myńǵa jýyq stýdent bar bolsa, onyń 4 myńǵa jýyǵy ǵana jataqhanamen jáne jyl basynan bergi jańa talapqa saı tirkeýge turýmen qamtamasyz etilipti. «Bul jerde týysyn jaǵalaıtyn stýdenttiń jaıy belgili ǵoı. Al endi páter jaldaıtyn jastarymyz qazirdiń ózinde birqatar qıyndyqtarǵa tap bolýda. Aıtalyq, úı ıesi páterin jalǵa bergisi kelgenimen, stýdentti ýaqytsha tirkeýge qoıýǵa qulyqsyz. Onyń túrli sebebi bar desek te, bul jerde stýdent tirkeýsiz, qańǵyp qalmaýy kerek. Sondyqtan da biz bar shákirtimizdi qańǵytpaı qushaǵymyzǵa alyp, ýnıversıtet jataqhanasyna tirkeýge turǵyzǵymyz kelgenimen, qoldanystaǵy zańymyz oǵan ruqsat etpeıdi eken. Qoǵamdaǵy birizdilik pen tártipti qalyptastyrý úshin mundaı talap qajet ekeni sózsiz. Desek te, osyndaı otyrystarda erkin pikir almasý arqyly túıindi aqylǵa sala otyryp teń tarqatýymyz kerek», dedi Dıhan Qamzabekuly. Stýdentter qaýymy prorektordyń mundaı paıymyn qup kórip, qol soqqanymen ustazdardyń keıbiri el arasynda «rezeńke páter» atanǵan súreńsiz kórinisti boldyrmaýdy kózdeıtin jańa zańǵa saı álgi «ólshemi sheksiz» páterlerdiń qatary «rezeńke jataqhanalarmen» tolyǵa túsetindigin aıtty. Bul sózdi Kóshi-qon polısııasynyń podpolkovnıgi Qanat Vahıtuly da «stýdent qaı jerde tursa, sol mekenjaıda ýaqytsha tirkeýge turýǵa mindetti» dep zań talabyn shegeleı tústi. Sondaı-aq, ol óziniń sózinde ýaqytsha tirkeý úshin alynatyn memlekettik tólem kólemi dóńgelektengen 227 teńge emes ekendigin qadap aıtty. «Qazirgi tańda tirkeýge turatyn azamattar jappaı 227 teńgeden tólep jatyr. Zańnamalyq turǵydan bul durys emes. Negizinde, bekitilgen komıssııa somasy 226 teńge 90 tıyndy quraıdy. Ekeýiniń aıyrmasy bar-joǵy 10 tıyn ǵana ǵoı dep mıyǵymyzdan kúle qaraıtyn jaǵdaı emes bul. Sebebi, salyq eseptelgende jáne biz ózimiz esep tapsyrǵanda osy artyq alynǵan árbir 10 tıyn úshin jaýap beremiz. Sondyqtan túbirtekte 226 teńge 90 tıyn dep kórsetilýi tıis. Qalaı desek te, zańnyń aty – zań emes pe?!» dedi Q.Dosmaǵambetov. Stýdentter men ustazdar qaýymyna osylaısha ún qatqan quqyq qorǵaý organynyń ókili óz málimdemesinde turaqty jáne ýaqytsha tirkeý erejeleri men turǵyn úıdi jalǵa alýshylardyń, jalǵa berýshilerdiń tártibi týraly, osy tirkeýge baılanysty týyndaýy múmkin máselelerdiń zań sheńberinde sheshilýi tıis joldaryn túsindirdi. Nurlybek DOSYBAI, «Egemen Qazaqstan»