Keshe Premer-Mınıstr Baqytjan Saǵyntaevtyń tóraǵalyǵymen selektorlyq rejimde kezekti Úkimet otyrysy ótti. Onda otandyq kınematografııany damytý jáne Ýnıversıadaǵa daıyndyq jaıy qaraldy.
86 medal sarapqa túsedi
Almatyda ótetin 28-shi Búkilálemdik qysqy Ýnıversıadaǵa sanaýly ǵana kúnder qaldy. Al oǵan daıyndyq barysy qalaı? Úkimet otyrysynda talqylanǵan birinshi másele osy. Bul baǵyttaǵy jumystardyń jaıyn Mádenıet jáne sport mınıstri A.Muhamedıuly baıandady. Mınıstr búginde Ýnıversıadada óner kórsetý úshin stýdentterdiń qurama komandasyn daıyndaýdyń sońǵy kezeńi júrip jatqanyn aıtty. Qazir sharaǵa qatysatyn komandalardyń quramy anyqtalǵan. Ýnıversıadaǵa Qazaqstan atynan jarys baǵdarlamasyna engen barlyq sport túrleri boıynsha 168 sportshy men 65 jattyqtyrýshy qatysady. Búkilálemdik qysqy Ýnıversıada Almatyda 29 qańtar men 8 aqpan aralyǵynda ótetini belgili. Oǵan álemniń 60-qa jýyq elinen 2000-nan astam sportshy qatysady dep josparlanǵan. Barlyǵy 12 sport túri boıynsha 86 medal sarapqa túsedi. Olardyń eń kóbi konkımen júgirý sportyna – 14, shańǵy jarysyna – 11 jáne short-trekke – 8 medal jıyntyǵy berilmek.45 elden vızasyz kiredi
Bul mańyzdy sharany ótkizýge Almaty qalasy barynsha daıyn. Ony qala ákimi Baýyrjan Baıbek málimdedi. Ákimniń aıtýynsha, búginde sport, kólik jáne qoǵamdyq nysandar, sonymen qatar, qala qyzmetteri Ýnıversıada-2017-ni ótkizýge saqadaı-saı. Sondaı-aq, ol búginde málimdelgen 60 eldiń 57-si tirkeýden ótkenin, bul qysqy Ýnıversıada úshin rekordtyq kórsetkish bolyp sanalatynyn aıtty. 45 el úshin vızasyz kirý qamtamasyz etiledi, qalǵan 12 komanda jeńildetilgen túrde vıza alatyn bolady. «Qatysýshylardyń alǵashqy kelýi 23 qańtarǵa belgilengen – bul Qazaqstan men Kanada komandalary. Eń kóp kelýshiler 26 qańtarda bolady, ol kúni 24 elden 700-den astam atlet keledi. Barlyǵy 2200 atlet jáne 1000-nan astam alyp júrýshi qonaqtar – jattyqtyrýshylar, dárigerler, resmı ókilder keledi dep kútilýde. 25-29 qańtar aralyǵynda atletıkalyq aýylda kelgen komandalar úshin qarsy alý boıynsha saltanatty rásimder ótedi. Atletıkalyq aýyl meri olımpıada chempıony Serik Sápıev boldy», dedi ákim. Ýnıversıada qarsańynda áýejaı men Almaty vokzaldarynyń qyzmeti men bezendirilýi aıtarlyqtaı jaqsartylǵan. Birneshe ret osy nysandarda qyzmet kórsetý sapasyn arttyrý, ishki ınterer, lańkestikke qarsy jáne sanıtarlyq qaýipsizdik turǵysynan tekserister júrgizilgen. Barlyq problemalyq máseleler sheshilgen. 20 qańtarǵa qarata 100% daıyndyq qamtamasyz etiledi. Osyǵan uqsas jumystar qoǵamdyq tamaqtaný oryndarynyń sýbektilerimen jáne qonaq úılerde júrgizildi. Budan ózge Almatynyń, Ýnıversıadanyń týrıstik kartalary, sonymen qatar, meıramhanalyq jolsiltemeler ázirlengen.7,5 myńnan astam qaýipsizdik qyzmetkeri bolady
Ýnıversıada kezinde 7,5 myńnan astam quqyq qorǵaý organdarynyń qyzmetkerleri men áskerı qyzmetkerler, onyń ishinde 150 kınolog pen jarylǵysh zattar boıynsha mamandar qaýipsizdikti qamtamasyz etetin bolady. Ishki ister mınıstri Qalmuhanbet Qasymov osylaı dedi. IIM basshysynyń aıtýynsha, 20 qańtardan bastap Atletıkalyq aýyl aýmaǵynda 50 qyzmetkeri bar polısııa bólimi ashylady. Tótenshe jaǵdaılarǵa jol bermeý maqsatynda órt qaýipsizdigi qyzmetiniń 600 qyzmetkeri, 63 tehnıka, 4 ushaq táýlik boıy qyzmet etetin bolady. Stýdentter oıynynyń barlyq nysandarynda tekserý jabdyqtary júıeleri ornatylyp, testileýden ótkizildi. Jumysqa 96 arkalyq jáne 27 rentgendik-televızııalyq qondyrǵy, 2000 beınekamera ázirlendi, onyń ishinde 182-si – Shuǵyl basqarý ortalyǵyna shyǵarylady. «Jalpy, Ýnıversıadany ótkizý kezinde qajetti quqyqtyq tártip qamtamasyz etiledi», dedi Ishki ister mınıstri.40 medısınalyq pýnkt jumys isteıdi
Ýnıversıadaǵa ázirlik jáne ony ótkizý aıasynda kórsetiletin medısınalyq kómekti uıymdastyrý boıynsha jumystar jaıyn Densaýlyq saqtaý jáne áleýmettik damý mınıstri Tamara Dúısenova baıandady. Mınıstrdiń málimetinshe, qajetti kómekti kórsetýge 215 jedel járdem kóligi ázirlengen, 40 sanıtarlyq avtokólik sporttyq jáne sporttyq emes nysandarda kezekshilik júrgizedi. Qajetti jabdyqtarmen jáne dári-dármekter qorymen jabdyqtalǵan brıgadalardyń kezekshiligi Ýnıversıadanyń barlyq sporttyq nysandarynda júrgiziletin bolady. «Barlyǵy 40 medısınalyq pýnkt uıymdastyrylady, oǵan 229 qyzmetker tartylady», dedi T.Dúısenova. №4 jáne №7 qalalyq emhanalardyń bazasynda ushaq alańdary qarastyrylǵan, bul qajet bolǵan jaǵdaıda ýaqtyly pasıentterdiń jetkizilýi men arnaıy kómektiń kórsetilýin qamtamasyz etedi. 149 medısınalyq qyzmetker tartylady, onyń ishinde sheteldik mamandardan sabaq alǵan qutqarýshy komandalardyń 11 dárigeri bar.80 elge habar taratylady
Elimizde ótetin iri halyqaralyq sharanyń aqparattyq jaǵynan qamtylý jaǵy da aýqymdy bolmaq. Bul baǵyttaǵy jumystardy Aqparat jáne kommýnıkasııalar mınıstri Dáýren Abaev baıandady. «Aıta ketetin másele, Qazaqstan Ýnıversıadany ótkizetin el bolǵandyqtan habar taratý quqyǵy otandyq telearnalarǵa tegin beriledi. Tutastaı alǵanda, jarystar 80 elge translıasııalanyp, 1 mlrd aýdıtorııany qamtıdy», dedi mınıstr. Mınıstrdiń aıtýynsha, Ýnıversıada oıyndarynan 200-den astam tikeleı kórsetilim uıymdastyrylady. Sharanyń resmı host taratýshysy retinde Halyqaralyq ýnıversıtettik sport federasııasy anyqtalǵan. «Jyldyń basty sporttyq sharasy aıaqtalǵannan keıin Ýnıversıadany ótkizý týraly resmı fılm túsirý uıymdastyrylatyn bolady», dep tolyqtyrdy mınıstr. * * * Premer-Mınıstr Baqytjan Saǵyntaev Ýnıversıadany ótkizý máselesine qatysty jaýapty memlekettik organdar men vedomstvolarǵa birqatar tapsyrmalar berdi. Úkimet basshysy Ýnıversıadaǵa ázirliktiń sońǵy kezeńi júrip jatqanyn jáne osyǵan baılanysty uıymdastyrýshylyq jáne qaýipsizdikti qamtamasyz etý máselelerine erekshe nazar aýdarý qajet ekenin atap ótti. Almaty ákimdigine Investısııalar jáne damý mınıstrligimen jáne basqa da múddeli memlekettik organdarmen birlese otyryp qaýipsizdik talaptary men standarttaryna sáıkes Ýnıversıadanyń jańa nysandarynyń jumysy men kólik logıstıkasynyń barlyq máselelerin egjeıli-tegjeıli pysyqtaý tapsyryldy. Ishki ister mınıstrligine adamdar kóptep jınalatyn nysandarda, qonaq úılerde, sondaı-aq, basqa da qoǵamdyq oryndar men qala kólikterinde órt qaýipsizdigi jaǵdaıyna baqylaýdy kúsheıtý mindetteledi. Aqparat jáne kommýnıkasııalar mınıstrligine aqparattyq-ımıdjdik jumystarǵa erekshe nazar aýdarý tapsyryldy. Bul jarystardy, jańalyqtar bloktaryn translıasııalaýǵa da, jýrnalısterdiń jumysyn qamtamasyz etýge de qatysty. Densaýlyq saqtaý jáne áleýmettik damý mınıstrligine Ýnıversıada kezinde medısınalyq qyzmet kórsetýdi turaqty baqylaýda ustaý mindeti júkteldi. «Barlyq mınıstrlikter men vedomstvolardyń basshylarynan osy iske atsalysyp, qajetti kómekti kórsetýlerin suraımyn», dedi B.Saǵyntaev.Kıno kókjıegi keńeıedi
Úkimet otyrysynda qaralǵan ekinshi másele – otandyq kınematografııany damytý jaıy. Bul rette Úkimet nazaryna «Kınematografııa týraly» zań, sondaı-aq, Kınematografııany damytý tujyrymdamasy usynyldy. Bul máselege oraı baıandamasynda Mádenıet jáne sport mınıstri A.Muhamedıuly Qazaqstanda sońǵy jyldary ishki naryqta ǵana emes, álemdik naryqta da suranysqa ıe tabysty fılmder qatary tolyqqanyn atap ótti. Sońǵy úsh jylda aýqymdy álemdik prokatqa «Qazaqfılmniń» 75 kartınasy usynyldy. Olardyń barlyǵy qazaqstandyq kınematograftyń múmkindikterin barynsha kórsete aldy. Kıno salasyn odan ári damytý maqsatynda 2017 jylǵa arnalǵan zań jobalary jumystarynyń josparyna «Kınematografııa týraly» zań jobasyn ázirleý engen. Ol atalǵan saladaǵy qyzmettiń quqyqtyq negizderin aıqyndap, memlekettik qoldaý tetikterin bekitip, sonymen qatar, fılm shyǵarý úderisindegi qoǵamdyq qarym-qatynastardy retke keltirý qaǵıdalaryn anyqtaýy tıis. Bıyl naýryz aıynda bul qujat Úkimet qaraýyna engiziledi, al mamyr aıynda Parlamentte qaralady. Sonymen qatar, 2016 jyldyń aqpan aıynda Úkimet Kınematografııany damytý tujyrymdamasynyń jobasyn ázirleýdi tapsyrǵan bolatyn. Jyl ishinde qujat jobasy ázirlenip, kópshilik talqylaýyna salyndy. Jalpy, salany damytýdyń barlyq negizgi baǵyttary tujyrymdamada qarastyrylǵan. Úkimet otyrysynda sondaı-aq, birqatar belgili óner ıeleri bolashaq qazaqstandyq kınematografııa týraly óz pikirlerimen bólisti. Olardyń arasynda halyq ártisi Asanáli Áshimov, «Meloman» kompanııasynyń bas dırektory Vadım Golenko, rejısser Rústem Ábdirashev, «Arman» kınoteatrlar jelisiniń dırektory Baýyrjan Shúkenov, Qazaqstan Kınematografıster odaǵynyń tóraǵasy, kınorejısser Aqan Sataev, rejısser jáne prodıýser Rashıd Nuǵymanov bar. Máseleni talqylaýdyń qorytyndysynda Premer-Mınıstr kınoteatrlarǵa kórermenderdi kóptep tartý úshin joǵary sapaly fılmder túsirý qajettigin atap ótti. Úkimet basshysy sonymen qatar, iri qalalardan ózge óńirlerge de kınozaldar salý jaıyna nazar aýdardy. Osyǵan baılanysty B.Saǵyntaev ásirese, mono jáne shaǵyn qalalarda osy salaǵa bıznesti tartý tetikterin oılastyrýdy tapsyrdy. Premer-Mınıstr óziniń orynbasary I. Tasmaǵambetovke barlyq múddeli taraptarmen birlese otyryp Kınematografty damytý tujyrymdamasy men zań jobasyn talqylap, olardy Úkimet qaraýyna usynýdy tapsyrdy. Dınara BITIKOVA, «Egemen Qazaqstan»
