Birlik pen tatýlyqtyń mán-mańyzyn arttyratyn bastama

Qazaqstan Prezıdenti janyndaǵy Memlekettik basqarý akademııasynda Elbasy Nursultan Nazarbaevtyń bılik tarmaqtary arasynda ókilettikterdi qaıta bólý máselesi jónindegi Úndeýin talqylaý boıynsha Qazaqstan halqy Assambleıasy Ǵylymı-sarapshylyq keńesiniń otyrysy ótti. Jıynǵa Parlament Májilisiniń depýtattary, QHA Ǵylymı-sarapshylyq keńesi men Ǵylymı-sarapshylyq top músheleri, QHA kafedrasynyń ókilderi, etnosaralyq qatynastar máselesi boıynsha memlekettik qyzmetshiler men sarapshylar qatysty. Otyrysta reformanyń negizgi baǵyttary, onyń ishinde Prezıdenttiń áleýmettik-ekonomıkalyq úderisterdi retteýdegi birshama ókilettikterin Úkimetke jáne basqa da atqarýshy organdarǵa berý, bılik tarmaqtary arasyndaǵy qarym-qatynasty konstıtýsııalyq deńgeıde teńgerimdi etý, Prezıdenttiń birqatar ókilettiginiń Úkimet pen Parlamentke berilýi bo­ıynsha Qazaqstan Konstıtýsııasy men zańdaryna ózgerister men túzetýler engizý máselesi qaraldy. Sonymen qatar, memlekettik bıliktiń tarmaqtary arasynda ókilettikterdi qaıta bólý máseleleri jónindegi jumys tobyna usynystar ázirleý jaıy talqylandy. Jıyndy ashqan Qazaqstan Prezıdenti janyndaǵy Memlekettik basqarý akademııasynyń rektory Fatıma Jaqypova konstıtýsııalyq ózgerister eldegi demokratııalyq úderisterdi damytýǵa yqpal etetinin jetkizdi. «Bılik tarmaqtary ókilettikterin qaıta bólý Úkimettiń, Parlamenttiń quzyretin kúsheıtýmen qatar, zor jaýapkershilik júkteıdi. Qazirgi tańda Memleket basshysynyń Úndeýin azamattyq qoǵam jan-jaqty talqylap, óz pikirlerin bildirýde.  Prezıdenttiń elimizdiń órkendeýine baǵyttalǵan jańa bastamasynyń tabysty júzege asatynyna senim bildire otyryp, kezdesý barysynda mańyzdy oı-pikirlerdi estımiz dep oılaımyn», – dedi F. Jaqypova. Sonymen qatar, ol Elbasynyń memlekettik bılik tarmaqtaryna  reforma júrgizý týraly bastamasy Qazaqstannyń odan ári ilgerileýi men damýyna oń áserin tıgizedi degen óz paıymymen bólisti. «Qazirgi tańda 5 ınstıtýttyq reformanyń aıasyndaǵy «100 naqty qadam» Ult jospary  sátti júzege asyrylýda.  Qazaqstannyń jetistikterin óńirlik jáne halyqaralyq deńgeıdegi sarapshylar qaýymdastyǵy moıyndaıtyn boldy. Alaıda, bizdiń aldymyzda turǵan basty mindet – qol jetkizilgen jetistikterge toqmeıilsimeı, alǵa qaraı jyljý.  Al bul rette, memleketti basqarýdyń tıimdiligin arttyra túsý kerek», – dedi Qazaqstan Prezıdenti janyndaǵy Memlekettik basqarý akademııasynyń rektory. Parlament Májilisiniń depýtaty, Qazaqstan halqy Assambleıasy depýtattyq tobynyń jetekshisi Saýytbek Abdrahmanov bul Úndeý qabyldana salysymen Qazaqstan halqy Assambleıasynyń Keńesi halyqqa málimdeme jarııalaǵanyna, sondaı-aq, QHA Keńesi otyrysynyń ótkenine, bul kóp nárseni ańǵartatynyna nazar aýdardy. «Prezıdent Úndeýi jarııalana salysymen gazetterde Qazaqstan halqy Assambleıasy Keńesiniń málimdemesi shyqty. Onyń erteńinde  Assambleıa Keńesiniń otyrysy ótkizildi.  Mine, búgin Assambleıa Ǵylymı-sarapshylyq keńesiniń sarapshylyq kezdesýi uıymdastyrylyp otyr. Bul neni kórsetedi? Bul Elbasy Úndeýinen týyndaıtyn mindetter elimizdegi qoǵamdyq kelisimniń, etnosaralyq birliktiń, tatýlyqtyń, dostyqtyń mán-mańyzyn burynǵydan da arttyra túsetinin kórsetedi», – dedi Parlament Májilisiniń depýtaty. Buǵan qosa, Saýytbek Abdrahmanov táýelsizdik alǵan alǵashqy jyldary Qazaqstandaǵy memlekettik basqarý júıesi qalaı júzege asqanyna, jalpy, sol kezdegi tarıhı kezeń jaıyna toqtalyp ótti. «Men sol jyldarda atqarǵan qyzmetime baılanys­ty táýelsizdiktiń tańsári shaǵynan memleketti basqarý isinde qandaı qadamdar jasalǵanyn jan-jaqty biletin adammyn.  Sol kezdegi Parlamentke biraz ókilettikter berilgen bolatyn. Biraq, ol kezde bul sheshim bılik tarmaqtary arasyndaǵy kelispeýshilikke, jónsiz básekelestikke ákelip soqtyrǵany málim. Bul kollızııa 1995 jyly qazirgi Konstıtýsııany qabyldaýmen, onda prezıdenttik bılik nysanynyń Ata Zań deńgeıinde shegelenip aıtylýymen sheshildi. Sodan keıin Qazaqstan óz damýynyń jańa belesine shyqty. Al endi jańa tarıhı jaǵdaıda Prezıdenttiń óz ókilettiginiń biraz bóligin Parlamentke berý múmkindigi aıtylyp otyr. Táýelsizdiktiń shırek ǵasyrlyq jolynan keıingi Úkimet te ózi sheshim qabyldap, ózi júzege asyratyn, soǵan ózi jaýap beretin deńgeıge erkin kelip otyr.  Konstıtýsııaǵa engiziletin ózgerister jobasynda bizdiń memlekettik táýelsizdigimizdiń myzǵymaıtyndyǵy jóninde arnaıy atap jazylýy óte-móte mańyzdy. Bul bizdiń eldigimizge senimdi birjolata bekitip beretin uly sheshim bolyp shyǵady», – dedi ol óz sózinde. Sondaı-aq, kezdesý barysynda sóz alǵan Parlament Májilisiniń depýtaty Nurlan Dýlatbekov bul bastamanyń astarynda eldiń demokratııalyq damýǵa betý alýshylyq úrdisi kórinis taýyp otyrǵanyna, al mundaı jaǵdaıda bılik tarmaqtary arasyndaǵy tepe-teńdiktiń saqtalýyna aıryqsha mán berýdiń mańyzyna toqtalsa, Qazaqstan halqy Assambleıasy Ǵylymı-sarapshylyq  keńesiniń múshesi, fılologııa ǵylymdarynyń doktory Ádil Ahmetov,  Qazaqstan Jazýshylar odaǵynyń múshesi, ekonomıka ǵylymdarynyń doktory Myrzageldi Kemel memlekettik basqarý salasynyń tetikterine, bılik tarmaqtarynyń arasynda ókilettikterdi bólýdiń tıimdiligine qatysty  ózderiniń túıindi oılaryn ortaǵa saldy. Láıla EDILQYZY, «Egemen Qazaqstan»