– Dımash nege suhbat bere almaıdy? Ýaqyty sonshalyqty tyǵyz ba?
– Másele ýaqyttyń tyǵyzdyǵynda emes, halyqaralyq baıqaýdyń, «Hýnan» telearnasynyń talabyna qatysty. Dımash baıqaý aıaqtalǵansha suhbat bere almaıdy. Bul onyń kelesi kezeńderge joǵary deńgeıde daıyndalýyna eshteńe kedergi bolmaýy úshin jasalǵan. О́ıtkeni, Dımashtan suhbat alǵysy keletin jýrnalısterdiń qarasy qalyń, ánshi olardyń saýaldaryna baıqaý aıaqtalǵan soń ǵana jaýap beredi. Ázirge bul múmkin emes.
– Dımash shyǵarmashylyǵyn shetelde jalǵastyrýy múmkin be? Siz qalaı oılaısyz?
– Qazaq elin álemge tanytyp, qazaq ánderin álemdik deńgeıge shyǵarý úshin Dımashqa aldaǵy ýaqytta shetelde eńbek etýge týra kelýi de múmkin. Ázirge naqty eshteńe aıta almaımyn.
– Baıqaýdyń aıaqtalýyna da az ýaqyt qaldy. Dımashtyń odan keıingi shyǵarmashylyq jospary týraly ne aıtasyz?
– Aldaǵy josparymyzdyń bárin jarııa ete almaımyz. Degenmen, qazirdiń ózinde Dımashqa Eýropa, Amerıka, Azııa elderiniń úlken sahnalarynda án salý týraly usynystar túsip jatyr. Shet memleketterdiń alyp sahnalarynda Dımashtyń óner kórsetýi aldaǵy ýaqyttyń enshisinde dep aıtar edim. Alla qalasa, Dımashtyń álemdik týrnesi Astana qalasynan bastalmaq. 27 maýsym kúni «Astana Arenada» konsert ótedi dep josparlanýda. Oǵan deıin Dımashtyń án albomy jaryqqa shyǵady. Baıqaýmen qatar, qazir sol keshke de qyzý daıyndyq júrip jatyr. Bul keshtiń qurmetti qonaǵy bolýǵa áıgili ánshi Lara Fabıan da kelisim bergeninen qalyń jurtshylyq habardar.
– Fınaldyń ekinshi kezeńinde ánshiler dýetpen án salady. Osyǵan oraı jankúıerler arasynda Dımash Lara Fabıanmen birge án shyrqaıdy eken degen áńgime bar...
– Dımash fınaldyń birinshi kezeńinde ıtalııa tilinde án salyp, ekinshi kezeńine ótti. Eki aqtyq synnyń baǵalary qosylyp, qorytyndysy jarııalanady. Dımash qytaı ánshisimen dýet oryndaıdy. Ázirge onyń kim ekeni belgisiz. Jaqyn arada ony áleýmettik jeliler arqyly habarlaıtyn bolamyz.
– Kópshilik Dımashtyń Djekı Chanmen kezdesýi týraly áli tamsana aıtady. Sol kezdesý týraly áńgimelep berseńiz.
– Djekı Chan – Dımashtyń súıikti akteri. Qytaıdaǵy kómekshi qyz Djekı Channan habar kelgenin jetkizip: «Onymen erteń saǵat birde kezdesesizder», dedi. Djekı Chan telearnadan Dımashtyń án shyrqaǵanyn kórip, onymen Beıjińde kezdeskisi keletinin jetkizipti. Akterdiń buıymtaıyn estigen biz sener-senbesimizdi bilmeı, qatty qýandyq. Esbol atty tanys aǵaıymyzdyń kómegimen ile-shala Úrimjiden ulttyq shapan men dombyra aldyrdyq. Djekı Chanmen kezdesý barysynda men Dımashtyń bala kóńilin, shynaıy beınesin kórdim. Ol shyn máninde erekshe bir kóńil-kúıdi bastan keshti. Al Djekı álemdik deńgeıdegi akter bolsa da, óte qarapaıym eken. Ataqty akter Dımashqa álemdik deńgeıdegi ánshi bolýǵa laıyqty ekendigin bildirip, óziniń aqyl-keńesin berdi. Álemge áıgili iri tulǵanyń Dımashqa izgi tilegin aıtqany bizdi erekshe tebirentti. Djekı Chan Dımashqa eksklıýzıvti kúrteshe men álem boıynsha óziniń tek eki júz dosyna arnap shyǵarǵan eksklıýzıvti án tyńdaý qurylǵysyn syılady. Ekeýi bir-birimen shyǵarmashylyq baılanysta bolatyny týraly ýádelesip, qol alysty. Bul Dımashqa kórsetilgen úlken qurmet dep oılaımyn.
– Dımash «Daıdıdaýdy» aıtqan kúni sahna syrtyndaǵy atmosfera qandaı bolǵanyn aıta alasyz ba?
– Men bul kúni Dımashtyń qalaı qobaljyǵanyn, ándi oryndap bolǵan soń kózine jas alǵanyn aıtqan bolatynmyn. Keıbireýler sonyń aldynda Dımash naǵyz qazaq bolsa, nege birinshi kezeńnen bastap qazaq tilinde án salmady degen edi. Dımash qazaqty tanytý úshin aldymen ózin tanytýy kerek boldy. Ol mıllıondaǵan aýdıtorııany jaýlap alǵannan keıin ǵana qazaqsha án saldy. Búgingi tańda bizge Fransııadan, Shvesııadan, Azııanyń kóptegen elderinen jankúıerler «Daıdıdaýdy» aıtqan vıdeolaryn jiberip jatyr.
Sol kúni Qazaq ulttyq óner akademııasynyń rektory Aıman Musahodjaeva Dımashtyń jandy daýysta án salýyna múmkindik jasap, Qazaqstannan Dımashpen birge oqıtyn dostaryn arnaıy jiberdi. Qytaıǵa olardy Turar Álipbaev pen Maıra Ilııasova bastap keldi. Qazaqtardy erekshe saǵynyp júrgen Dımash ekeýmizge bul úlken demeý, rýh berer qoldaý boldy.
Dımash sol kúni «Adaı» kúıi arqyly qazaqtyń kúı óneriniń qudiretin de pash etti. Jankúıerler qalaı qabyldaǵanyn ózderińiz de kórdińizder. Barlyǵy oryndarynan turyp qol soqqany barshamyzdy aıryqsha tolqytty.
– Qytaıdyń Qazaqstandaǵy elshisi Dımash arqyly Qytaı Qazaqstandy keńinen tanyp jatyr dedi. Oqıǵa ortasynda júrgen adam retinde ne aıtar edińiz?
– Elshiniń pikirimen tolyqtaı kelisemin. Qazirdiń ózinde «Hýnan» telearnasynda qazaqsha biletin alty aýdarmashy bar. Bizdi qazaq aýdarmashysymen qarsy alady. Sondyqtan Dımash qytaı jurtyna qazaq tilin de, qazaqtyń bolmysyn da jan-jaqty tanytyp jatyr dep nyq senimmen aıta alamyn. «Hýnan» telearnasy – Hýnan provınsııasynan taraǵanymen, búkil Qytaıdy júz paıyz qamtıtyn aýqymdy telearna. Al I am a singer – bul arnadaǵy eń reıtıngi joǵary jobalardyń biri. Osy joba Dımashty Qytaı eline tanytsa, óz kezeginde Dımash ta atalǵan baıqaýdy shetelderge tanytty deýge bolady. Sebebi, ol aǵylshyn, orys, fransýz, ıtalıan tilderinde ánder shyrqady. Atalǵan tilderde án tyńdaıtyndardyń qarasyn esepteı berińiz. Baıqaýdyń tanymal bolýyna qosylǵan bul da bir úlken úles.
Qytaıda búgin Dımash pen Qazaqstan qazir egiz uǵymǵa aınaldy. Men muny óz kózimmen kún saıyn kórip júrmin. Qazaqstannan ekenimdi aıtsam, jurt senderde Dımash degen ánshi bar ǵoı deıdi. Dımashty qazir Qytaıdyń toqsan paıyzy biledi desem, ótirik bolmas.
– Dımash qazaqsha án oryndaǵan soń, qytaılyq jankúıerlerdiń qazaqtyń oıý-órnegi men dombyrasyna degen qyzyǵýshylyqtary arta tústi degeni qanshalyqty shyndyqqa saıady?
– Ras. Jankúıerleri Dımash sahnaǵa kıip shyqqan kıimdi kıgisi, onyń qolyndaǵy zattardy ustaǵysy keledi. Dımash «Daıdıdaýdy» aıtqandaǵy kıimi de erekshe tanymal boldy. Ol óte sátti obrazǵa aınaldy. Kıimdi Aıman Musahodjaevanyń yqpalymen Qazaq ulttyq óner akademııasy tiginshileri tigip bergen edi. Jaqynda Qytaıda Dımashtyń beınesimen kompıýterlik oıyndar shyǵa bastaıdy. Onda da Dımash kórermenderimen «Daıdıdaýdy» salǵan beınesimen júzdesedi. Qazir Qytaıda qazaqtyń dombyrasyna ǵana emes, barlyq ulttyq aspaptaryna degen aıryqsha qyzyǵýshylyq baıqalady. Jankúıerler olardy zerttep, qytaı tiline aýdaryp, jarııalap jatyr. Eýropadan da jýrnalıster arnaıy habarlasyp, surastyrǵandar boldy.
– Qytaı basylymdary Dımash qatysqan jarnamalyq sharanyń kórsetilimi rekord jasady dep jazypty. Ol qandaı sharaǵa qatysqan edi?
– Dımash qazir kóptegen brendtermen jumys jasaýda. Shanhaıda Dımash qatysqan Swiss pen Ferrari kompanııalary uıymdastyrǵan sharany tikeleı efırden 54 mıllıonnan asa adam tamashalapty. Uıymdastyrýshylardyń aıtýynsha, bul olardyń tarıhyndaǵy rekordtyq kórsetkish eken. Osy shara barysynda Dımashqa «Súıikti kitabyń qandaı?» degen suraq qoıyldy. Dımash «Abaı joly» týraly aıtyp berdi. Sodan keıin «Abaı jolynyń» qytaı tilindegi nusqasynyń satylymy da kúrt artty. Jankúıerler «Dımash oqyǵan kitapty biz de oqýymyz kerek» dep jazyp jatyr.
– Áńgimeńizge rahmet.
Áńgimelesken Gúlnur Qýanyshbekqyzy,
«Egemen Qazaqstan»
