Áleýeti de, sáýleti de artyp keledi

Elbasy júrgizip otyrǵan sarabdal saıasattyń arqasynda Qazaq­stan dańǵyl jolǵa tústi. Ony damýdyń dańǵyl joly desek, aqıqattyń aýylyna at baıla­ǵanymyz. Tarıh úshin qas qaǵym sát bol­ǵanymen, azattyq­tyń jıyrma jy­lyn­da memlekettiń mereıi ósti, ekonomıkasy alǵa basty, áleýmetiniń áleýeti artty. Álemdik arenada Qazaqstan aty aıshyqtaldy. Qysqasy, osy jyldar aralyǵynda memleket jan-jaqty damydy. Jıyrma jylda jetken jetistigimiz mol. Ony sanamalasaq, alaman báıgege qosylarymyz anyq. Aýyl-eldiń órkendegeni, tórt túliktiń túlegeni, shatqaıaqtaǵan sharýashylyqtyń túzelgeni, egis alqabynyń dánge tolǵany sekildi qadaý-qadaý taqyryptardy qozǵasaq, qıssaǵa bergisiz áńgime shyǵary ámbege aıan. Osy kúni «táýelsizdik bizge ne berdi?» deıtinder bar. Ásilinde, bul suraqty «táýelsizdikke biz ne berdik?» dep qoıý kerek shyǵar. Azattyqtyń qazaqqa bergeni kóp. Al biz ne berip júrmiz? Osy oraıda, Qazaly aýdanynyń táýelsizdiktiń jıyrma jylyna tartýy jaıly áńgime qozǵaı ketsek deımiz. El táýelsizdiginiń 20 jyl­dyǵy qarsańyna aýdan boıynsha kásip­kerlik salasynda birqatar nysan­dar paıdalanýǵa berilmek. Atap aıt­qan­da: «RZA» AQ sút ónimderin óńdeý zaýyty, jeke kásipker B.Abdreı­­mo­va­nyń kúni­ne 10 tonna nan ónim­derin shyǵa­ra­tyn nan zaýyty men un saqtaý qoımasy, «Qazaly­Qu­ry­lys» JShS-nyń asfaltbeton zaýy­ty, temirbeton shy­ǵaratyn óndiris­tik sehy, «Asyl­Ǵanı» JShS-nyń qu­rylys­qa qajetti temirbeton buıym­daryn shyǵaratyn óndiristik sehy, «Qazaly teplovoz jóndeý zaýyty» vagondardy sýmen tazalaý sehy, jeke kásipker Sh.Imandosovanyń qo­naq úı qyzmeti, «Jeńis» sharýa qo­jalyǵynyń shubat, et ónimderin satý ortalyǵy, «Syr Marjany» JShS-nyń ámbebap saýda ortaly­ǵy, jeke kásipker N.Baekeshovtiń keńse taýarlaryn satatyn saýda or­taly­ǵy, jeke kásipker M.Iz­bas­qanova­nyń qyz­met kórsetý or­ta­ly­ǵy, jeke ká­sipker J.Nura­dınova­nyń ámbe­bap saýda ortalyǵy sekildi nysandar halyq ıgiligi úshin qyzmet qylmaq. Sonymen qatar, 600 oryndyq mektep qurylysynyń joba-sme­talyq qujattary ázirlenip ja­tyr. Atalǵan mekteptiń quryly­syna da qarjy qaralyp, qury­lys-montaj jumystary bıyl bastalady dep kútilýde. Sondaı-aq, respýblıka­lyq bıýdjetten Áı­teke bı kentinen 280 oryndyq balabaqsha qu­ry­lysyn salýǵa 313,396 mln. teń­ge qaralǵan, qu­ry­lys-montaj ju­mystary bas­tal­dy. Budan bólek, Qazaly qa­lasynan 300 oryndyq №16 mekteptiń qurylysy, Áıteke bı kentinen 300 oryndyq mádenıet úıiniń qurylysy, Áıteke bı kentinen 140 oryndyq «Aıgólek» bala- baqshasynyń qurylysy júr­gizi­ledi. Aýdannyń birqatar eldi mekenderinde medısınalyq beketter men dárigerlik ambýlatorııalar sa­lynady. Turǵyn úı-kommýnaldyq sha­­r­ý­a­­shylyǵy, avtomobıl jol­dary jáne jolaýshylar tasy­ma­ly sala­sy bo­ıynsha Áıteke bı kentinde – 14 jáne Qazaly qala­syn­da 5 kó­she­ge jóndeý ju­mystary júredi. Aý­dan­dyq ma­ńy­zy bar avtomobıl jol­daryn ortasha jáne aǵymdaǵy jón­deýge 46,746 mln.teńge, «Áı­te­ke bı – Basyqara» aýdandyq mańy­zy bar avtomobıl jolynyń 2,4-10,5 shaqyrym aralyǵyn ortasha jón­deýge 98,0 mln.teńge (ortasha jón­deý barlyǵy 144,7 mln.teń­ge), Áıteke bı kenti boıynsha 2 kóshege baǵdarsham ornatýǵa 4,5 mln.teńge, eldi mekenderde orna­las­qan sýmen jabdyqtaý nysan­daryn kútip us­taýǵa 8,941 mln.teńge, Baıhoja lo­kal­dy sý júıe­lerin qaıta jańǵyr­tý joba­sy­nyń joba-smetalyq qu­jattaryn ázirleý jáne saraptamadan ótkizýge 15,442 mln.teńge, Aq­sýat eldi me­keniniń sýmen qamtý júıelerin qaıta jańǵyrtý joba­syna qo­sym­sha servıstik jelilerin júr­gizý­ge joba-smetalyq qujat­taryn ázirleý jáne memlekettik saraptamadan ótkizýge 1,7 mln.teń­ge, Áıteke bı kenti kóshelerin tún­gi jaryqtandyrý jáne jol jóndeý jumystaryna 40,0 mln.teńge, aýdan ortalyqtaryn elektr­men jabdyq­taý júıesin damytýǵa Áıteke bı kenti 99 mln.teńge (barlyǵy 459,329 mln.teńge) qaralǵan. Qazaqstan Respýblıkasynyń Táýel­sizdiginiń 20 jyldyǵy qar­sańynda Qazaly aýdany eldi me­kenderdiń sáýlettik kelbetin jaq­sartý da basty maqsat bolyp otyr. Áıteke bı kentinen «Táýel­sizdiktiń 20 jyldyǵy atyndaǵy» jańa kvartal ashylady. Odan bó­lek Aýǵan soǵysynda qaza tap­qan qazaly­lyqtarǵa arnalǵan taǵzym alańyna abattandyrý jumystary júrgizil­di. Áıteke bı kentiniń ortalyq kó­shelerin, alańdar men gúlzar­lar­dy, saıa­baq­tardy, eskertkishterdi abat­tandyrýǵa baılanys­ty gúl kó­shetterin, gazondar men gúl tabaq­shalaryn ornalastyrý jos­par­lanyp otyr. Áıteke bı eskertkishin qaıta beıimdeý, abat­tandyrý, Bekarystan bı aýyly­nyń ortalyq «Táýelsizdiktiń 20 jyl­dyǵy» alańyn abattandyrý, stella ornatý jumystary da óz deń­geıinde júrip jatyr. Al «Jeńis» saıabaǵyndaǵy «Naýryz» alańyn abattandyrýǵa 3,7 mln. teńge bólindi. Sondaı-aq Qazaly aýdany Áıteke bı kentinen 4 sport alańy jáne Bekarystan bı, Qojabaqy, Muratbaev, Basy­qara, Jalańtós batyr aýyldary­nan sport alań­da­ryn (barlyǵy – 9 alań) salýǵa barlyǵy 45 mln. teńge, Áıteke bı kentindegi Ja­lań­tós Bahadúr atyn­­daǵy sta­dıon­dy qaıta jań­ǵyrtý jumys­taryna 37 mln.teńge qarasty­ryl­dy.  Ǵ.Mu­rat­baev aýy­lyn­daǵy aýyldyq má­denıet úıin kúr­deli jóndeý ju­mys­taryna 18 mln.teńge qaraldy. Sonymen qatar, Janqoja ba­tyr, Samal baýyn, Dańq alańyn abat­tandyrý, Táýelsizdik stella­syn ornatý bıylǵy jyldyń úle­sine tımek. Qazaly móltek aýda­nynyń Astana, Táýelsizdik kó­she­lerin já­ne aınalma joldaryn kór­keıtý-kógaldandyrý quny 67,7 mln.teńge jobalary ázir­lenip, jal­py quny 114,2 mln teńge jo­balary Táýel­sizdiktiń 20 jyl­dy­ǵyn atap ótýge daıyndyq jáne ony ótkizý jónin­degi oblystyq uıym­dastyrý komıtetine usy­nyldy. Qazalylyqtardyń Táýelsiz­dik­tiń jıyrma jyldyǵyna tar­týy qysqasha baıan etkende osyn­daı bolmaq. Degenmen, aýdan osymen shekteledi degen oı áste bolmaýy kerek. О́ıtkeni, Táýel­siz­dik qa­sıetti uǵym. Al bizdiń aýdan qa­sıet­ti ta­nyǵan, qadir tutqan ejelden. Son­dyqtan azat­tyq atyn aı­shyqtaýǵa, Táýel­siz­dikti tuǵyrly etýge jumys jasaı bermekpiz. Aıtbaı KО́ShERBAEV, Qazaly aýdanynyń ákimi.