«Qazaqstan Respýblıkasynyń keıbir zańnamalyq aktilerine olardy Konstıtýsııa normalaryna sáıkes keltirý máseleleri boıynsha ózgerister men tolyqtyrýlar engizý týraly» jáne «Qazaqstan Respýblıkasynyń keıbir zańnamalyq aktilerine memlekettik bılik tarmaqtary arasynda ókilettikterdi qaıta bólý máseleleri boıynsha ózgerister men tolyqtyrýlar engizý týraly» zań jobasy jóninde negizgi baıandama jasaǵan Ádilet mınıstri Marat Beketaev atalǵan qujattar aıasynda 8 Konstıtýsııalyq zańǵa ózgeris engizý kózdeletindigin jetkizdi.
«Atap aıtqanda, Olar – «Saılaý týraly», «Parlament jáne onyń depýtattarynyń mártebesi týraly», «Respýblıkalyq referendým týraly», «Úkimet týraly», «Prezıdent týraly», «Konstıtýsııalyq keńes týraly», «Tuńǵysh Prezıdent – Elbasy týraly», «Sot júıesi men sýdıalardyń mártebesi týraly» zań jobalary», – dedi M.Beketaev.
Mınıstrdiń baıandaýynsha, «Prezıdent týraly» Konstıtýsııalyq zańda Prezıdenttiń ókilettikteri konstıtýsııalyq túzetýlerge sáıkes keltiriledi. Sondaı-aq, Prezıdent Parlament Májilisimen konsýltasııalardan keıin Premer-Mınıstr engizgen usynys negizinde Úkimet múshelerin qyzmetke taǵaıyndaý quzyreti de osy qujattar aıasynda iske asyrylatyn bolady.
Sonymen qatar, Parlament depýtattary Konstıtýsııada bekitilgen tártippen Úkimet múshesin qyzmetinen bosatý týraly ótinish jasaǵan jaǵdaıda, Prezıdent ony qyzmetinen bosatady. Sol sebepten de, «Prezıdent týraly» Konstıtýsııalyq zańnan Prezıdenttiń mynadaı zań shyǵarý fýnksııalary alynyp tastalady: zańdyq kúshi bar Jarlyqtardy shyǵarý, zań jobasyn shuǵyl dep jarııalaý, Úkimetke zań jobasyn Májiliske engizýdi tapsyrý jáne Úkimet aktileriniń kúshin joıý. «Tuńǵysh Prezıdent – Elbasy týraly» Konstıtýsııalyq zańda Qazaqstannyń Tuńǵysh Prezıdentiniń «Elbasy» retindegi ataýy men mártebesine qatysty túzetýler engiziletindigin de aıta keteıik. Al «Saılaý týraly» Konstıtýsııalyq zańda saılaýshylar men saılaý úderisine qatysýshylardyń quqyqtyq saýattylyǵyn arttyrý maqsatynda túzetýler engiziledi.
«Oǵan qosa, prezıdenttikke kandıdatqa qoıylatyn qosymsha talaptardy da jetildire túsý kózdeledi. Olar: memlekettik qyzmette nemese saılanatyn memlekettik laýazymdarda keminde 5 jyl tájirıbesiniń bolýy, mindetterin oryndaýǵa kedergi bolatyn aýrýlardyń joqtyǵyn rastaý syndy jańashyldyqtar bar. Árıne, ol úshin kandıdat medısınalyq kýálandyrýdan ótýi tıis», – dedi M.Beketaev.
Al otyrystyń birinshi oqylymynda maquldanǵan «Qazaqstan Respýblıkasynyń keıbir zańnamalyq aktilerine olardy Konstıtýsııa normalaryna sáıkes keltirý máseleleri boıynsha ózgerister men tolyqtyrýlar engizý týraly» zań jobasynyń maqsaty Konstıtýsııalyq zańdarda reglamentteletin normalardy qospaǵanda, zańnamalyq aktilerdi Konstıtýsııaǵa engizilgen túzetýlerge sáıkes keltirý bolyp tabylady. Sondyqtan, atalǵan qujat arqyly 7 kodeks pen 46 zańǵa ózgerister men tolyqtyrýlar engizilmek.
«Naqtylaı túsetin bolsaq, zańdardyń normalaryn Konstıtýsııanyń 91-babynyń 2-tarmaǵyna sáıkes keltirý úshin kodekster men zańdardyń birqatar normasy «Elbasy» mártebesin kórsetý bóliginde túzetilip otyr. Sondaı-aq, Konstıtýsııanyń 39-babynyń 2-tarmaǵyna sáıkes keltirý maqsatynda «Sheteldikterdiń quqyqtyq jaǵdaıy týraly», «Qazaqstan Respýblıkasy Tuńǵysh Prezıdentiniń – Elbasynyń Memlekettik beıbitshilik jáne progress syılyǵy týraly», «Qazaqstan Respýblıkasynyń ulttyq qaýipsizdigi týraly», «Halyqtyń kóshi-qony týraly», t.b. zańdardyń normalarynda «ultaralyq» degen sóz «jáne konfessııaaralyq» degen sózdermen tolyqtyrylady», – dedi baıandamashy.
Jalpy otyrystyń kún tártibine shyǵarylǵan «Qazaqstan Respýblıkasynyń dıplomatııalyq qyzmet týraly» zań jobasyna túzetýler dıplomatııalyq qyzmet organdarynyń qyzmetin jetildirýge baǵyttalady. Osy oraıda, sońǵy 10 jyl ishinde elimizdiń dıplomatııalyq qarym-qatynasy halyqaralyq arenada eki esege óskendigin de aıta keteıik. Búgingi kúni 64 shet elde Qazaqstannyń 92 mekemesi, sonyń ishinde 57 elshilik, 4 turaqty ókil, 3 dıplomatııalyq mıssııa, 11 Bas konsýl jáne 17 konsýl qyzmet etedi.
Osy kúni depýtattar «Qazaqstan Respýblıkasynyń keıbir zańnamalyq aktilerine elektr energetıkasy máseleleri boıynsha ózgerister men tolyqtyrýlar engizý týraly» zań jobasyn ekinshi oqylymda maquldady. Bul qujat Ult josparynyń óńirlik elektrjelilik kompanııalardy irilendirýdi kózdeıtin 51-qadamyna sáıkes ázirlengen. Osyndaı irilendirý prosesi tutynýshylardy energııamen qamtamasyz etý senimdiligin arttyrýy jáne elektr energııasyn taratý shyǵynyn tómendetýi tıis.
Zań jobasyn qarastyrý barysynda depýtattar tarapynan 250-den astam túzetýler talqylanǵan. Usynylǵan túzetýler elektr energetıkasy salasynyń turaqty jáne múltiksiz qyzmet etýin qamtamasyz etýge baǵyttalyp otyr.
Jalpy otyrys sońynda keıbir depýtattar quzyrly oryndarǵa depýtattyq saýaldaryn joldady.
Nurlybek DOSYBAI,
«Egemen Qazaqstan»