Memlekettik, quqyq qorǵaý organdarynyń tájirıbeli qyzmetkerleri, úkimettik emes uıymdardyń, qarjy ınstıtýttarynyń ókilderi, dárigerler men teologtardan quralǵan vedomstvoaralyq top oblystaǵy jeti aýdandy aralap, 600-den astam keń aýqymdy aqparattyq-túsindirý jumysyn júrgizdi. Ásirese balalarǵa, áıelderge, zeınetkerlerge, múgedekterge, kópbalaly jáne jaǵdaıy tómen otbasylarǵa, sottalǵandarǵa, radıkaldy aǵymdy ustanatyndarǵa erekshe nazar aýdaryldy.
Igilikti is nátıjesiz emes. Oblys prokýrory Ǵalymjan Toǵyzbaevtyń aıtýynsha, is-sharalar sheńberinde 344 adam turaqty jumysqa ornalasqan. Jańadan kásipkerlikpen aınalysý ádisterin úırený úshin «Bıznes Bastaý» jáne «Bıznes keńesshi» kýrstarymen 500-den astam aýyl turǵynyna oqytý-ádistemelik sharalar uıymdastyrylyp, sertıfıkattar tapsyryldy. 22 kásipkerge memlekettik organdarmen qoldaý kórsetildi. 3300-den astam azamatqa medısınalyq kómek kórsetilip, onyń ishinde 300 naýqasqa dıagnoz qoıylyp, em taǵaıyndaldy. 80 adamǵa aýdandyq jáne oblystyq emdeý oryndaryna, 2 adamǵa respýblıkalyq kardıologııalyq ortalyqqa joldama berildi.
«Internet keńistiginde júrgizilgen monıtorıngpen Konstıtýsııaǵa jáne basqa da zańdar men normatıvtik-quqyqtyq aktilerge qaıshy keletin – 74, jarylǵysh qurylǵylardy daıyndaýdy nasıhattaıtyn – 21, ekstremıstik dep tanylǵan – 10 materıal anyqtalyp, olardy shekteý sharalary qabyldandy», – deıdi Ǵ.Toǵyzbaev.
Atap ótý kerek, atqarylǵan sharalar nátıjesinde birqatar ózekti máseleler sheshimin tapty. Bıznestiń damýyna kedergi keltirip kelgen ákimshilik tosqaýyldar joıyldy. Top músheleri alystaǵy aýyl halqyna qyzmetke ornalasý tártibin, memlekettik baǵdarlamalar men sýbsıdııa, nesıe, járdemaqy alý joldaryn, medısınalyq kómek alý jaıyn túsindirdi. Oblys prokýrorynyń orynbasary Serik Shalabaev «Atqarǵan jumysymyzdyń mańyzdylyǵyna kózimiz jetti jáne halyqqa kómegimiz tıgenin sezindik», – deıdi. Mysaly, oblystyń barlyq óńirlerinde iri kompanııalardyń qatysýymen «Bos jumys oryndarynyń jármeńkesi» uıymdastyrylyp, 344 adam jalaqylary orta eseppen 100-120 myń teńge bolatyn turaqty jumysqa ornalasty, 4 azamat áleýmettik jumyspen, 31 adam qoǵamdyq jumyspen, 63 adam «Jasyl el» baǵdarlamasymen, 3 adam jastar tájirıbesimen qamtyldy, 33 adam qaıta daıarlaýdan ótti. «Aýdan ortalyǵynan 250-300 shaqyrym qashyqtyqta ornalasqan Qurmanǵazy aýdanynyń Balqudyq, Súıindik, Asan aýyldarynda (jalpy halyq sany – 6951) jáne Jylyoı aýdanyndaǵy Jańa Qaraton aýylynda rentgen qurylǵysynyń bolmaýyna baılanysty, sońǵy 3-4 jyl boıy aýyl turǵyndary aýdan ortalyqtaryna barýǵa májbúr bolǵany anyqtalyp, turǵyndarǵa tıimdi jaǵdaı jasaý maqsatynda rentgen jyljymaly pýnkttiń barýy uıymdastyryldy, 2100-den astam adam tekserýden ótti. Sondaı-aq, oblystyq densaýlyq saqtaý uıymdarynda syrqatnama kartasyn elektrondy júrgizýdi, naýqastardy kezek boıynsha bólýdi, dári-dármek shyǵysyn baqylaý men medısınalyq qyzmettiń sapasyna baǵa berýdi kózdeıtin medısınalyq aqparattyq júıeni engizý týraly jumys tobynyń usynysy oblys ákimdiginen qoldaý tapqan. «Osy maqsattarǵa 282 mln teńge bólinip, júıemen 37 medısınalyq uıym qamtylatyn bolady. Medısınalyq uıymdarda «Elektrondy kezekti» engizýge 120 mln teńge bólindi. Qazirdiń ózinde pılottyq rejımde eki emhana jumys jasaýda», – deıdi S.Shalabaev.
О́ńirlik kommýnıkasııalar qyzmetinde ótken brıfıngte atqarǵan jumystaryna esep bergen jumys toby múmkindigi shekteýli azamattarǵa qatysty problemanyń bar ekenin aıtty. Qurmanǵazy, Isataı, Inder, Mahambet aýdandaryndaǵy 60 múgedektiń jeke kómekshileri 2016 jyldyń qazan aıynan beri nebary 19 myń teńge jalaqylaryn alý úshin júzdegen shaqyrymdaǵy oblys ortalyǵynda ornalasqan «Soqyrlar qaýymdastyǵy» qoǵamdyq qorynyń bólimshesine kelýge tıis bolypty. Qolma qol aqsha berý arqyly ǵana esep aıyrysatyn qoǵamdyq qordyń bul «tártibi» shalǵaıdaǵy turǵyndar úshin qolaısyz ári tıimsiz. Jumys tobynyń aralasýymen múgedekterdiń kómekshileri jergilikti jerdegi bankter men Qazposhta uıymdarynan jalaqylaryn alý múmkindigine ıe boldy. Múgedektikti anyqtaý jónindegi oblystyq komıssııa Qurmanǵazy aýdanyna kelgen kezde alystaǵy Azǵyr óńiriniń múgedekterin aýdan ortalyǵyna jetkizý biraz qıyndyq týǵyzyp kelgen. Endi eldimekenderge komıssııanyń ózi barady.
«Memlekettik kirister organdarymen 200-den astam múgedekten (múlik, jer, kólik) 700 myńǵa jýyq teńge salyq bereshekteri negizsiz alynǵany anyqtalyp, qaıtarylyp jatyr», - deıdi oblys prokýrorynyń orynbasary. Múmkindigi shekteýli jandarmen kezdesýler kezinde Atyraý qalasynda arbamen júretin múgedekter úshin áleýmettik nysandarǵa barý kezinde qıyndyqtar týǵyzatyn 31 oryn anyqtalǵan. Bul kedergiler de joıyldy.
«Jumys toby halyqtyń turmys-tirshilinde kedergi keltirip kelgen birqatar ózekti máselelerdiń sheshimin tabýyna yqpal etti», – deıdi oblys ákiminiń orynbasary Álibek Náýtıev.
Aıtalyq, Atyraý qalasynyń joldaryn tıisti jol belgileri jáne baǵdarshamdarmen qamtamasyz etý, Atyraý qalalyq sáýlet jáne qala qurylysy bóliminiń jer ýchaskesin alý úshin artyq qujattardy suratý tájirıbesin toqtatatý máseleleri boıynsha naqty sharalar qabyldandy. Oblys halqy úshin balyq jáne balyq ónimderine qol jetimdilik máselesi sheshildi (jeńildikpen 11 saýda oryndary uıymdastyryldy jáne avtokóliktermen saýdaǵa shyǵarýǵa ruqsat berildi). Nátıjesinde, qara balyqtardyń baǵasy 120 teńgege arzandady. Káriz sýlardy tasymaldaýmen baılanysty ortalyqtandyrylǵan kanalızasııa júıesine qosylmaǵan 17 409 ǵımarattyń ıelerinen zańsyz aqy alý tájirıbesi toqtatyldy. Osy salada halyqqa qyzmet kórsetetin mekememen is júzinde káriz sýlardy tasymaldaý qyzmeti úshin qaıtalana aqy alynyp otyrǵan. Monopolıstpen 21 myńnan astam abonentke 9 mln 200 myń teńgege qaıtadan esep aıyrysý júrgizildi.
Alystaǵy aýyl halqynyń memlekettik baǵdarlamalar týraly aqparaty keıde kemshin soǵyp jatady. Jumys toby atqarǵan sharalardyń nátıjesinde bir sharýa qojalyǵy 2 mln teńge sýbsıdııa aldy, 2 jeke kásipker Qyzylqoǵa aýdanynda aıaq-kıim shyǵarý sehyn ashýǵa 3 mln. teńge jáne Mahambet aýdanynda massaj kabınetin ashýǵa 711 myń teńge qaıtarymsyz granttarǵa ıe boldy.
«Teraktilerge qarsy daıyndyq» jáne «Kúsh qurylymdarynyń ózara is-qımyly men daıyndyǵy» baǵyttary boıynsha azamattarǵa terakti qaýpi týyndaǵan nemese ol oryn alǵan jaǵdaıda is áreket algorıtmi túsindirildi. Terrorıstik turǵyda osal nysandardyń qyzmetshilerine oqý jattyǵýlar uıymdastyrylyp, jadynamalar taratyldy, beınerolıkter kórsetildi. Qujattary jasaqtalmaǵan 56 nysan basshylaryna top múshelerimen tájirıbelik kómek kórsetilip, búgingi kúni kemshilikter joıyldy. Terrorıstik qaýipterge daıyndyqty kóterý maqsatynda aýdandarda ár túrli jattyǵýlar ótkizilip, tájirıbelik kómek kórsetildi», – deıdi oblys prokýrorynyń orynbasary S.Shalabaev.
Oblystyq din isteri jónindegi basqarma basshysy Qaırolla Kóshqalıev teris dinı aǵymnyń quryǵyna kóbine jumysy joq, áleýmettik jaǵynan qorǵalmaǵan, dinı saýaty az adamdardyń túsetinin aıtady. «Bul baǵyttaǵy jumystardy áli de jetildirý kerek. Qazir oblysta 21 naıb-ımam, 21 mýadın, 26 ustaz jetispeıdi. Túrkııada, «Nur-Múbárak» ýnıversıtetinde bilim alyp jatqan atyraýlyq jastar oqýdan oralǵan soń maman tapshylyǵy máselesi sheshim tabatyn bolar» – deıdi ol.
Birlesken is-sharanyń qorytyndysy kóńilden shyǵady. Birqatar máseleler sheshildi. Kóptegen suraqtar baqylaýǵa alyndy, eń bastysy, halyq memlekettiń qoldaýy men qamqorlyǵyn sezindi. Osy bastamaǵa uıytqy bolǵandar halyqtyń memlekettik organdarǵa degen senimin arttyrýdy maqsat etken. Maqsat oryndalýymen qundy.
Baqytgúl BABASh,
«Egemen Qazaqstan»
ATYRAÝ
