Naryqtyń aty naryq. Qoǵamdyq damýdyń bul úrdisi ysyrap pen artyq shyǵyndardy kótermeıdi. Ár tıyn esepte bolsa, naryqtyq qarym-qatynastar kezindegi qarjy júıesi de solǵurlym somdana túspek. Sondaı-aq, búgingi kez qajetti-qajetsizdigine qaramaı, mamandyqtardy birinen soń birin topyrlatyp ázirleı berýdi de keshpeıdi. Kerisinshe, usynys pen qajettilik bir-birine tolyqtaı sáıkes kelip, bir-birimen úılesim tabýy tıis. Aıtaıyn degenimiz, oblystaǵy kásiptik bilim berý oryndarynda bıýdjet qarajaty esebinen mamandar ázirleý kezinde eńbek naryǵynyń osy erekshelikteri eskerilmeı kelipti. Eń bastysy, tapsyrys berýshiler naqty qandaı mamandyq pen qansha túlekti qajet etetindikterine eshkim basyn aýyrtpaǵan.
Aıtalyq, 2014-2015 jyldary óńirdegi kolledjderdi memlekettik tapsyrys boıynsha 6981 oqýshy-stýdent aıaqtap, kásiptik bilim alyp shyqsa, olardyń 3909-y ǵana alǵan mamandyqtaryna sáıkes qyzmetke ornalasqan. 2238-i kolledjderde alǵan bilimderin paıdaǵa asyra almaı, óz erikterimen basqa mamandyqtar boıynsha qyzmetke kirgen. Sondaı-aq, osy aralyqta 834 túlek múldem jumysqa tura almaı, ári «saıda sandaryn, qumda izderin» bildirmeı, jym-jylas joǵalǵan. Munyń ózi maqsatty túrde memleket qarjysyna oqytylǵan mamandardyń 40-45 paıyzy jumys izdeýge májbúr bolǵanyn kórsetedi. Tipti aımaqtaǵy keıbir kolledj-derde alǵan mamandyqtary boıynsha jumysqa ornalasa almaǵan túlekterdiń sany 64 paıyzǵa deıin jetkeni kóńilge qonymsyz. Atap aıtqanda, osyndaı jaǵdaı Embi qyzmet kórsetý salasy kolledjinde oryn alǵan. Aqtóbe oblysy boıynsha tekserý komıssııasy júrgizgen memlekettik aýdıt tekserýleri oblys ortalyǵyndaǵy óndiristik kásiporyndar men jaýapkershiligi shekteýli seriktestikterden 2014-2015 jyldary kolledj túlekterine júzdegen suranystar túskenin aıǵaqtaıdy. Alaıda, bul suranystar sol aıtylǵan, joldanǵan kúıinde qalyp qoıypty. О́ıtkeni, bıýdjet qarajatyna kásibı mamandyq alyp shyqqan túlekterdiń birde-biri atalǵan mekemeler men kásiporyndarǵa jumysqa qabyldanbaǵan.
– Biz budan Aqtóbe qalasynda ornalasqan mekeme kásiporyn basshylarynyń usynystary kolledjde oqıtyn oqýshylar sanyn jasandy túrde kóbeıtý maqsatynda ǵana jasalǵanyna kóz jetkize alamyz. Sonyń saldarynan 112,6 mıllıon teńge bıýdjet qarajaty tıimsiz jumsalǵan, – dedi oblystyq tekserý komıssııasynyń tóraǵasy Saǵat Eńsegenuly.
Taldaýlar nátıjelerine súıensek, suranystaǵy málimetter men derekter naqty qajettilikten áldeqaıda artyq berilgeni belgili bolyp otyr. Bul kásiptik bilim berýde óńirde memlekettik tapsyrysty qalyptastyrý máselesi áli de sheshimin tappaǵanyn kórsetedi. Buǵan deıin oryn alǵan túıtkilder syrynyń mánisi osynda desek, qatelespeımiz. Osy oraıda, oblystaǵy kásiptik bilim berý júıesine jaýapty tulǵalardyń bıýdjet qarajatyn belgilengen mejeden artyq alýǵa umtylyp, ony jelge ushyrǵandary memleketshildik pen salaǵa janashyrlyqtyń belgisi emes ekenin túısingenderi jón demekpiz.
Temir QUSAIYN,
«Egemen Qazaqstan»
AQTО́BE
