08 Qazan, 2011

Násibi – dán, besigi – án Qyzyljar!

596 ret
kórsetildi
40 mın
oqý úshin
О́rkendi ózgerister órisi Soltústik Qazaqstan oblysynyń ákimi Serik BILÁLOVPEN suhbat – Serik Sultanǵazyuly, elimiz Táý­elsizdiktiń 20 jyldyǵy qarsańynda tur. Qazaq ultynyń jáne Qazaqstan hal­qynyń tarıhynda mundaı kezeń bol­maǵanyn atap kórsetken Elbasy el shejiresindegi erekshe belesti barynsha daı­yndyqpen qarsy alýǵa shaqyrǵan bo­latyn. Osyǵan oraı, sizdiń qoldaýy­ńyzben óńirimizde óris alǵan «20 ıgi is» aksııasy aıasynda atqarylyp jatqan sharalarǵa toqtalyp ótseńiz. – Iá, bıyl bárimiz úshin erekshe qas­terli jyl. Táýelsizdik alǵan ýaqyttan beri elimiz áleýmettik-ekonomıkalyq salalarda zor tabystarǵa jetkeni bárimizge málim. Ishki, syrtqy saıası turaq­ty­lyǵy­myz bekip, álem sanasatyn memleketter qataryna kóterildik. Bir sózben aıtqanda, qysqa merzim ishinde ulanǵaıyr mindetterdi júzege asyryp, damýdyń jasampazdyq jolymen júrip kelemiz. Biz osylaısha tutas bir dáýirge barabar, mańyzy aı­ryq­sha, máni bólek kezeńge Tuńǵysh Prezıdentimiz Nursultan Ábishuly Nazarbaevtyń sarabdal saıasatynyń arqasynda jetip, eli­miz barsha qazaqstandyqtardyń judy­ryq­taı jumylǵan birlik, tatýlyq, dostyq shańyraǵyna aınaldy. Al, suraǵyńyzǵa keletin bolsaq, aıtýly dataǵa oraı Memleket basshysy mereıtoı jylyn «Beıbitshilik pen jasampazdyqtyń 20 jyly» dep jarııalaýy qalyń jurtshylyqtyń úlken qoldaýyna ıe boldy. Oblystaǵy «20 ıgi is» sharasy Alashtyń aqıyq aqyny, jerlesimiz Maǵjan Jumabaevtyń týǵan aýyly Sartomardan bastaý aldy. Mektep ǵımaraty, meshit úıi, dárigerlik ambýlatorııa jóndeýden ótip, oqýshylarǵa sporttyq qural-jabdyqtar syılandy. Murajaı jańa kitaptarmen tolyǵyp, plazmalyq teledıdar tartý etildi. Shalǵaı jerlerdegi eldi mekender de jańaryp, tazaryp, gúl­dene tústi. Kósheler retke keltirildi, aýla­larǵa aǵashtar otyrǵyzyldy. Joldar jón­delip, sý qubyrlary tartyldy. Mysaly, Ortalyq, Bostandyq, Aqbalyq, Shuqyr­kól aýyldarynyń turǵyndary ózderi tu­ratyn ortany abattandyrýǵa, kórkeıtýge joǵary kóńil-kúımen jumyla atsalysty. Kóptegen sport alańdary, demalys-má­denı ortalyqtar, saıabaqtar, iske qosyl­dy. Oblys ortalyǵynda sáýletti stellalar, eskertkishter, mádenı nysandar tur­ǵyzyldy. Aksııa aıasynda aýdandarda – 216, jergilikti okrýgterde – 1638 sharalar atqaryldy. Áli de jalǵasý ústinde. – Qyzyljar óńiriniń dıqandary bu­ryn-sońdy bolmaǵan mol astyq ósirip, el yrysyn eseleýge eleýli úles qosyp otyr. Ony ysyrapsyz jınaý, saqtaý ba­ǵytyndaǵy jumystar qalaı uıym­dastyrylǵan? – Eksportty ártaraptandyrýda jáne turǵyndardy jumyspen qamtýda agro­óner­kásip keshenin údemeli damytý basym baǵyttardyń biri bolyp qala beretini anyq. Elbasynyń agrarlyq keshendi qýat­ty qoldaýǵa arnalǵan memlekettik baǵdar­lamalary arqasynda aýylsharýashylyq óndirisin sýbsıdııalaýǵa 6,6 mıllıard teń­ge bólindi. Respýblıkada ósiriletin dándi daqyldardyń 25-28 paıyzy oblystyń úlesinde. Bul salada qalyptasqan tájirı­be­leri mol eginshilerimiz aýa raıynyń kúrdeli jaǵdaılarynyń ózinde mańdaı termen ósirilgen rızyqty shashpaı-tókpeı jınap alýǵa daǵdylanǵan. Dańǵaıyr dı­qan, bilikti basshy Gennadıı Zenchenkonyń alǵashqylardyń biri bolyp Qazaqstannyń Eńbek Eri atanýy – bárimiz úshin abyroı. Mundaı maqtaýly jer óńdeýshiler oblys­ta júzdep sanalady. 2009 jyly gektar berekeligi 16,6 sentnerge jetip, 6,4 mıllıon tonna astyq jınaǵan edik. Byltyrǵy qurǵaqshylyq jylynyń ózinde shyǵym­dylyq 10,5 sentnerden aınalyp, 4,1 mıllıon tonna ónim aldyq. Bıylǵy túsim bul kórsetkishterden de asyp túsip, rekordtyq mejeni baǵyndyrdyq. Kúzgi oraqty oıda­ǵydaı aıaqtaýǵa barlyq kúsh-jiger jumyl­dyryldy. Jaýapty naýqanǵa 10 myńǵa jýyq tehnıkalar qatystyrylyp, 3,9 mıl­lıon gektar alqaptyń dáni ysyrap­syz qambalarǵa quıyldy. Gektar berekeligi 20 sentnerge jetip, qyrmandar men elevatorlarǵa 7 mıllıon tonnaǵa jýyq astyq jetkizildi. Ǵ.Músirepov, Taıynsha aýdan­dary bir mıllıon tonnadan astam el rızyǵyna ıe boldy. Mundaı molshylyqqa eginshilik mádenıetin udaıy jaqsartý nátıjesinde jetkenimizdi aıta ketken jón. Endigi mindet – rekordty astyqty sha­shaýsyz ári sapaly saqtaý. Bul máselede de bógelis bolmaıtynyna sendire alamyn. О́tken jyly qordalanǵan ónim basqa óńir­lerge jóneltildi. Sońǵy 6 jyl ishinde 247 myń tonnaǵa deıin astyq qabyldaı alatyn 11 elevator paıdalanýǵa berildi. Byltyr Aıyrtaý jáne Ǵ.Músirepov aýdandarynda qýattylyǵy 60 myń tonnalyq astyq qoı­malary kesheni boı kóterdi. Bıyl syıym­dylyǵy 52 myń jáne 30 myń tonna bola­tyn eki astyq qabyldaý kásiporny iske qosyldy. Sóıtip, elevatorlardyń syıym­dylyǵy 3 mıllıon 350 myń tonnaǵa jetti. Budan tysqary seriktestikter men sharýa qojalyqtarynyń 3 mıllıon tonnadaı astyq saqtaý múmkindikteri bar. – Joldaý talaptarynyń biri bolyp otyrǵan etti mal sharýashylyǵyn damytý jaıy qalaı? – Mal sharýashylyǵy salasyndaǵy min­detterimiz aıqyn, mejemiz bıik. Oblys jan basyna shaqqanda sút pen jumyrtqa óndirýden elimizde 1-shi, et óndirýden 2-shi oryndy ıelenedi. Joldaýdaǵy etti mal sharýashylyǵyna qatysty belgilengen tap­syrmalardy oryndaýǵa ishki múmkin­dikter men qoldaǵy rezervter jetkilikti. Mal sharýashylyǵyn damytýdyń 2011-2015 jyldarǵa arnalǵan baǵdarlamasy ja­salyp, aýqymdy sharalar belgilendi. Ke­leshekte 10 myń bas mal bordaqylaý alań­daryn, 4 myń bas reprodýktor-sharýa­shylyqtar, 15600 bas mal ósiretin fermalar ashý mindetteri tur. Ata kásibimizdi burynǵydan da qarqyndy damytatyn kez týdy. Alǵashqy qadamdar nátıjesiz emes. Bıyl fermerlik sharýashylyqtar uıym­das­tyrý maqsatymen 2200 bas malǵa tap­syrys berilse, 119 agroqurylym óz jáne qarjylyq ınstıtýttar qarajatyna 7,3 myń bas mal satyp aldy. «QazAgro» AQ arqyly 70 joba qarjylandyrylyp, 659,6 mıllıon teńge bólindi. Úsh aýdanda asyl tuqymdy mal ósirýmen aınalysatyn rep­rodýktor-sharýashylyqtar qurylyp, Kanada men Germanııadan sımmental mal­dary ákelindi. Olardyń qataryna «SBI-Agro-Tashkentka», «Peterfeld-Agro», «Ala­bota asyl tuqymdy» seriktestikterin ataýǵa bolady. Budan tysqary «Qazek­sportastyq» fırmasy arqyly 1 myńdaı sheteldik mal satyp alý kózdelip otyr. Osylaısha aýyl sharýashylyǵynda qol­danylǵan sharalar 8 aıda jalpy ónim kó­lemin arttyryp, 58 mıllıard teńgeni qu­rady. Rentabeldiligi tómen sharýa­shy­lyq­tardy irilendirý, asyl tuqymdy mal ba­sy­nyń úlesin kóbeıtý, salalardy teh­nı­kalyq jaǵynan jaraqtandyrý, ınnovasııa­lyq teh­nologııalardy engizý baǵyttary boıynsha mańyzdy jobalar iske asatyn bolady. – Memlekettik joba-baǵdarlamalar iske qosylǵaly basqa salalar da eńsesin tiktep, qulashyn keńge jaza túsken bolar? – Árıne. Oblystyń áleýmettik-eko­no­mıkalyq damýynda ónerkásiptiń alatyn orny erekshe. Onyń ishinde máshıne jasaý salasy kásiporyndarynyń jetekshi róli zor. KSRO kezinde Petropavl qalasyn­da­ǵy zaýyttar alys qashyqtyqqa oq tasıtyn zymyrandar shyǵarýmen áıgilenetin. Táý­elsizdik jyldary qorǵanys zaýyttary bas­qa salalarǵa beıimdelip, beıbit maqsat­taǵy ónimder shyǵarýǵa mamandandy. Olar­dyń elimizdiń ónerkásip keshenderimen jáne sheteldik seriktestiktermen ja­saǵan kelisim-sharttarynyń jalpy kólemi 25 mıllıard teńgege jetti. Bul – ótken jyldyń sáıkes merzimimen salystyr­ǵan­da 2,1 esege artyq. Kelisim-sharttar aıa­syn­da 12,8 mıllıard teńgeniń ónimderi shy­ǵarylyp, byltyrǵyǵa qaraǵanda 2 esege molaıdy. Sońǵy on jylda ónerkásip ónimderin shyǵarý kólemi 46,7 esege ulǵaıǵanyn aıta ketken jón. Indýs­trııa­lyq-ınnovasııalyq damýynyń 2010-2014 jyldarǵa arnalǵan memlekettik baǵdarla­masy sheńberinde jalpy kólemi 30,3 mıllıard teńge ınvestısııany quraıtyn 15 ındýstrııalyq-ınnovasııalyq jobalar engizilgen. Olardy salý barysynda 1300-den astam adam jumyspen qamtylady. Al paıdalanýǵa berilgen kezde 1700-deı jańa jumys oryndary qurylady. 2010 jyly óńirimizde 13,8 mıllıard teńgeniń 10 jo­basy paıdalanýǵa berilip, 631 adam ju­mysqa ornalasty. Máshıne jasaý salasy kásiporyndary arasynda «ZIKSTO» AQ-nyń jumysy jańashyldyq sıpatqa ıe. Indýstrııalyq damýdyń ozyq tehnolo­gııa­laryn ıgerýdegi qarqyndy qadamdary súı­sintedi. 2008 jyly olar temirjolshylar úshin 30 júk vagonyn qurastyrǵan bolatyn. Sol sııaqty, búginge deıin ındýstrııa­lan­dyrý kartasy sheńberinde 11 joba iske qosyldy. Onyń ishinde birinshi jarty­jyl­dyqta 2,2 mıllıard teńge turatyn, syı­ymdylyǵy 52 myń tonnalyq elevator boı kóterdi. Jýyrda 30 myń tonnalyq ta­ǵy bir astyq qabyldaý kesheni paıdalaný­ǵa berildi. Osylaısha oblys kásiporyn­dary qazaqstandyq úlestiń artýyna aıtar­lyqtaı úles qosyp keledi. Agroónerkásip kesheninde de birqatar ozyq jobalar bar. «Iýnnıvıl» JShS jy­lyna 9 myń tonna et ónimderin óndiretin osy zamanǵy et óńdeý kombınatyn, «Leonov» sharýa qojalyǵy 320 bas saýyn sıyrǵa laıyqtalǵan sút keshenin paıda­lanýǵa berdi. «Zenchenko ı K» komandıttik seriktestiginde qanatqaqty joba jú­zege asyrylyp, Kanadadan ákelingen 800 bas sıyrǵa arnalǵan sút kesheni boı kóterdi. Munda ár saýyn sıyrdan jylyna 7 myń lıtrdeı sút saýylady. Taıynsha aýda­nyn­da 1000 basqa shaqtalǵan sút kesheni ju­mys isteıdi. Jer asty baılyǵyn ıgerý ken-metal­lýrgııa ónerkásibi salasyn jandandyrýǵa serpin berdi. «Tıolaın» JShS tıtan-sırkonıı kenin óńdeıtin tájirıbelik-óner­ká­siptik óndiristi iske qosty. «Shýngıt» JShS qıyrshyq tastar óńdeýmen aınaly­sa­dy. Joǵary ónimdi qondyrǵylar orna­tylǵan óndiris ornynyń jyldyq qýaty 600 myń tonnaǵa teń. «Aqtóbe Glass» ken baıytý kombınaty Aısary jerinde kvars qumyn shyǵarady. Kásipkerlikti órkendetý salasynda jaı­ly bıznestik ahýal týǵyzýǵa, ákimshi­lik kedergilerdi boldyrmaýǵa basa nazar aýdarylǵan. On jylda shaǵyn kásiporyn­dar sany 10,3 paıyzǵa ulǵaıyp, qyzmet kó­lemi 12 esege artty. Jyldyq ónim óndi­rý mólsheri 85 mıllıard teńgege jetti. «Bıznestiń jol kartasy – 2020» baǵ­dar­la­masy boıynsha bıyl respýblıkalyq qa­zy­nadan 1440 mıllıon, onyń ishinde aǵym­da­ǵy maqsatty transfertterge 818,2 mıllıon, ındýstrııalyq ınfraqurylymdy da­my­­týǵa 621,8 mıllıon teńge qarastyrylǵan. Investısııalyq qyzmettiń jandanýy oblys ekonomıkasynyń yrǵaqty damýyna aıtarlyqtaı áserin tıgizip otyr. Byltyr negizgi kapıtalǵa quıylǵan ınvestısııa mólsheri 53 mıllıard 315 mıllıon teńgeni qurap, 1999 jylǵa qaraǵanda 11 ese artty. «Soltústik» áleýmettik-kásipkerlik korpo­ra­sııasy 9 mıllıard teńgeniń 28 jobasyn iske asyrýǵa asa yntaly. – Joldaýda halyqty sapaly aýyz sýmen jabdyqtaýdyń basym baǵyttary atap kórsetildi. Endigi áńgimeni osynaý ózekti taqyryp tóńireginde órbitsek. – Aldymen 2002-2010 jyldarǵa arnal­ǵan «Aýyz sý» baǵdarlamasynyń keıbir qorytyndylaryna toqtala keteıin. Uzaq merzimdi memlekettik jobany oryndaý maqsatymen respýblıkalyq bıýdjetten 15 mıllıard, jergilikti qazynadan 2,5 mıllıard teńge qarastyrylǵan bolatyn. Bu­dan tysqary Azııa damý banki 1,5 mıllıard, sharýashylyq júrgizýshi sýbektiler 96 mıllıon teńge qarajat saldy. So­nyń nátıjesinde 111 myń turǵyny bar 145 eldi mekenge tirshilik nári jetkizilip, 194 myń adam turatyn 122 aýyl-se­lonyń jaıy ońaldy. Byltyr sý sharýa­shylyǵy sharalaryn atqarýǵa 4,1 mıllıard teńge jumsaldy. 200 shaqyrymǵa jý­yq sý qu­byrlary men sý taratý jelileri salynyp, qalpyna keltirildi. 40 myń tur­ǵyny bar 13 eldi mekenniń taza sýy jaq­sartyldy. Ústimizdegi jyly 31,2 shaqy­rym toraptyq sý qubyrlary, 26,5 shaqy­rym sý taratý jelileri tartyldy. Jam­byl aýdanynda jerasty sýlarynan tar­tyl­ǵan uzyndyǵy 6,9 shaqyrym uńǵymaly sý bógetteri qal­pyna keltirildi. 3 eldi meken jerasty sý­la­rymen qamtamasyz etildi. Degenmen, oblysta taza aýyz sý jaıy áli de ótkir seziledi. «Aqbulaq» memlekettik baǵdarlamasy sheńberinde halyqtyń densaýlyǵyn jaqsartý, taza sýǵa muqtaj eldi mekenderdiń problemasyn sheshý ústindemiz. – «Jumyspen qamtý-2020» baǵdarla­masynyń iske qosylǵanyna kóp bola qoı­ǵan joq. Birinshi kezekte qandaı sharalar atqarylmaq? – Azamattardy áleýmettik qorǵaý, ju­mys­syzdyq deńgeıin tómendetý, jańa ju­mys oryndaryn ashý, az qamtylǵandar qataryn azaıtý – únemi baqylaýda turatyn másele. Bul baǵytta az sharýa tyndy­ryl­ǵan joq. 2008-2010 jyldarǵa arnalǵan tur­ǵyndardy jumyspen qamtýdyń aımaq­tyq baǵdarlamasy boıynsha 30 myńǵa jý­yq adamnyń jumysqa ornalasýyna kómek kórsetildi. 15810 jańa jumys oryndary ashyldy. 4708 adam eńbekaqy tólenetin qoǵamdyq jumystarǵa tartyldy. Kásiptik bilim alýǵa 1060 adam jiberildi. «Jol kartasy» baǵdarlamasyn júzege asyrýdyń ekinshi jylynda 5,4 mıllıard teńge ıgerilip, 8259 adam eńbekke aralasty. Jumyspen qamtýdyń jańa strate­gııa­sy ózgeshe talaptar, tyń mindetter júk­teıdi. Baǵdarlama úsh baǵyt boıynsha at­qa­rylady. Bul maqsat úshin 1,8 mıllıard teńge bólingen. Qazirdiń ózinde «Jumys­pen qamtý-2020» baǵdarlamasyna qaty­sý­shylardyń sany 7 myń adamdy qurap otyr. Taratyp aıtar bolsaq, 986 adam oqýlarǵa jiberiledi. 395 adam kásibı daıarlyqtan ótedi. 591 adam biliktiligin shyńdaıdy. 514 adam áleýmettik jumys oryndaryna, jumys berýshilerdiń usynysymen 2545 adam bos qyzmet shtattaryna ornalas­ty­ryldy. Aýyldarda kásipkerlikti damytýǵa járdemdesý sharalaryna 254,8 mıllıon teńge bólindi. «Soltústik» ÁKK shaǵyn nesıemen qamtamasyz etetin uıym retinde belgilenip, ekinshi baǵytqa jeńildikti qar­jylyq qoldaý jaıy oılastyrylǵan. «SK-Fınans» JShS qazirdiń ózinde 50 adamdy kásipkerliktiń qyr-syryna oqytý isin bastap ketti. Sóıtip, 232 adam daıarlanyp shyǵady. Ekonomıkalyq áleýeti ornyqty eldi mekenderge 222 otbasyn kóshirip áke­lý úshin 1,4 mıllıard teńge bólindi. Bú­gin­de baspana turǵyzatyn jerler anyqtalyp, jobalaý-smetalyq qujattar ázirlenýde. Turǵyn úı-kommýnaldyq sharýashy­lyq­­ty jańǵyrtý turǵyndardyń ómir sa­pasyn jaqsartýdyń basty fak­tor­larynyń biri ekeni aıtpasa da túsinikti. Soǵan oraı baǵdarlamasy aıasynda 2,4 mıllıard teń­geniń 5 jobasy qolǵa alynǵan. 754 mıllıon teńge oblys orta­lyǵyndaǵy sýmen jab­dyqtaý jáne sý berý nysandaryn qaıta qalpyna keltirýge ba­ǵyttaldy. Energe­tı­k­alyq kásiporyndar baǵ­d­arlama sheńberin­de 1 mıllıard 964 mıllıon teńge bóldi. Petropavl qala­sy­nyń abattandyrylǵan turǵyn úı sala­syn­da 1035 kóp páterli úı bar. Olardy jón­deýge respýblıkalyq bıýdjetten 120 mıllıon teńge qaras­tyryl­dy. Budan tysqary «Petropavl qala­syn­daǵy turǵyn úı paıdalaný qyzmeti» ká­siporny da jóndeý jumystarymen aına­ly­sady. Oǵan 275 mıllıon teńge bólindi. Mádenı-rýhanı salalardaǵy jetistikterimiz de kóp-aq. Ana tilimizdiń qoldanys aıasy keńip, ulttyq qundylyqtarymyz júıeli nasıhattalady. Qojabergen jyraý, Batyr Baıan, Shal aqyn, Toqsan bı, Shoqan Ýálıhanov, Aqan seri, Úkili Ybyraı, Maǵ­jan sekildi Qyzyljardyń qunarly topyraǵynan ónip-ósken dańqty tulǵa­la­rymyz aıryqsha qasterlenedi. Osyndaı alyp tulǵalarǵa eskertkishter ornatyldy. «Mádenı mura» baǵdarlamasy boıynsha atqarylǵan sharalar – óz aldyna bir tóbe. Táýelsizdiktiń mereıtoıy qarsańynda oblys ortalyǵy adam tanymastaı ózgerdi. Pestroe kóliniń jaǵalaýynda «Soltústik juldyzy» Táýelsizdik saıabaǵy ashyldy. Qalanyń ortasynda bıiktigi Táýelsizdi­gi­mizdi beıneleıtin stella boı kóterdi. Biregeı akvapark qurylysy aıaqtalýǵa ja­qyn. Bul nysan otbasylyq demalys or­ny­na aınalady. Mádenıet jáne demalys saıa­baǵy jańartylyp, sýburqaq ornatyl­dy. Qazaq jáne orys ádebıeti klas­sık­teriniń, Qyzyljar óńirinen shyqqan tarıhı tul­ǵalardyń músinderi ornatyldy. Kóshe­ler­ge, alańdarǵa áralýan músindik beıneler qoıyldy. 13 shaǵyn baq qala­lyq­tarǵa tartý etildi. «Jol kartasy» baǵ­darla­ma­sy­nyń járdemimen botanıkalyq baq – «Qy­zyl­jar oranjereıasy» qaıta jań­ǵyrtyldy. Qoryta aıtqanda, Táýelsiz Qazaq­stan­nyń Tuńǵysh Prezıdenti Nursultan Ábish­uly Nazarbaevtyń bastaýymen elimizdiń halqy aýyzbirliktiń, toptasqandyqtyń eren úlgisin kórsetip, 20 jyl ishinde to­laǵaı tabystarǵa jetkenin bárimiz maqtan tutamyz. Oǵan soltústik­qa­zaq­standyq­tar­dyń da qosqan úlesi zor. – Áńgimeńizge rahmet.   Qyzyljar óńirindegi kórkemsóz baıqaýy Kórkemsóz oqý sheber­leri­niń Oralhan Bókeı atyndaǵy HIII respýblıkalyq baıqaýy al­­­­ǵash ret Qyzyljar óńirinde shy­­­myldyǵyn túrdi. Ol Qa­zaq­stan halqy tilderiniń HIII res­pýblıkalyq festıvali sheń­be­rin­de uıymdastyrylyp, el Táý­­­­elsizdiginiń 20 jyldyǵyna ar­naldy. Onda elimizdiń bar­lyq oblystarynyń jáne Astana, Almaty qalalarynyń atal­mysh baıqaý jeńimpazdary jı­nalyp, prozalyq, dramalyq jáne poe­zııalyq shyǵar­ma­lar­dy máner­lep oqýdan dodaǵa tústi. Saıys bastalar aldynda ob­lys ákiminiń orynbasary Far­had Qýanǵanov aımaq bas­shysy Serik Bilálovtiń qut­tyq­taýyn jetkizdi. Odan keıin sóz alǵan Mádenıet mınıstr­ligi Til komıtetiniń tór­aǵasy, fılologııa ǵylymdary­nyń dok­tory Sherýbaı Qur­man­baıuly: «Bıylǵy ıgi sha­rany Maǵjan, Sábıt, Ǵabıt sekildi ulylar mekeni Qyzyljar óńirinde ót­kizýge bekindik. On­daǵy oı – qazaǵy az óńirlerde memlekettik tilimizdi nasıhattaý, qudi­ret­tiligin tanytý edi», deı kelip, kórkemsóz baı­qa­ýyna qa­ty­sýshylarǵa sáttilik tiledi. Oralhannyń qaryndasy Ǵalııa Bókeı de qyzy­ljar­lyq­tarǵa degen alǵys sezimin jetkizdi. Baıqaýdyń birinshi kezeńin­de 16 úmitker O.Bókeıdiń pro­zalyq shyǵarmalarynan úzindi­ler oqydy. Ekinshi kezeńde dra­malyq shyǵarmalar boı­yn­sha synassa, aqtyq kezeńde aq­yndardyń óleń-jyrlaryna kezek berildi. Úsh kezeńniń qorytyndysy boıynsha Oralhan Bókeı atyn­daǵy respýblıkalyq kórsem­sóz oqý sheberleriniń bas júl­desin Almaty oblysynyń óki­li Danııar Aqmoldaev jeńip aldy. Birinshi orynǵa Altynaı Mýsına (Soltústik Qazaqstan oblysy), ekinshi orynǵa Aınur Ońǵarova (Mańǵystaý obly­sy), úshinshi orynǵa Seıilhan Ospanov (Ońtústik Qazaqstan oblysy) kóterildi. Jam­byl­dyq Jadyra Mergenbaeva, pav­lodarlyq Aıbek Oralhanov, astanalyq Qýanysh Dúı­sen­qulov, batysqazaqstandyq Tańsholpan Zeınýllına «Úzdik sheberlik úshin» yntalandyrý syılyqtaryna ıe boldy. Je­ńimpazdar men júldegerlerge dıplomdar men baǵaly syı­lyq­tar tabys etildi.   Ultymyzdyń uly armany edi Jas táýelsiz el Qazaqstandy ótpeli ke­zeń­degi qıyndyqtardan aıbyndy basshymyz N.Á. Na­­­zarbaev sanaýly jyldarda-aq alyp shyqty. Keńes ókimetiniń betke ustar ashyq ta aıǵaq ıdeo­logııasy boı­ynsha kapıtalızmdi attap ótip, sosıalızmge jettik, kommýnızmge taqaý qal­dyq dep júrgen dalbasasy dalada qaldy. Jańa ómirde Elba­symyz ár nárseniń menshigin taptyryp, báse­kemen órkender na­ryq­tyq eko­no­­mıkalyq júıe­ge kóshti de, sol tar jol, taı­ǵaq keshý kezinde Nursultan Nazarbaev: “Áýeli – ekonomıka, sodan keıin – saıasat”, degen uran tastady. Qazaq degen negizinde na­mysshyl el ǵoı, sol urannyń oryndalý jo­lynda álemde bar jańalyqtardy ıgerip, kapı­talızmniń qol jetken tabysta­ryn kádege ja­ratty. Elde bar toqtap qalǵan baılyq kózderin dereý iske qosý úshin sheteldik ınvestısııa ala bildi. Olaı deıtinim, ol ońaı olja emes, ony birinshiden senimdi elge beredi. Az jyldarda aýnap túsken tul­pardaı atyp turyp, bir silkinip, qazaq eli alǵa basty. Álem áldi memleket, áıgili basshyny kórip, úlken senim artty. Áne, sonyń nátı­jesinde jas memleket Qazaqstan tez arada esin jıyp, as­tanasyn Almatydan Aqmolaǵa kóshirý syn­dy ulan-ǵaıyr qyzý iske kiristi. Qaı elde bolsyn astanasyn kóshirý ońaıǵa soq­paı­tynyn biletinbiz. Biraq Nur­sul­tan Ábish­ulynyń bul bastamasyn el qoldady, eldiń zııaly azamat­ta­ry qoldady. Ol jáı ǵana tór jańartý emes, Eýra­zııa­nyń kindik tórinde Astanany ornalas­tyrý ákimshilik, el bas­qarý isinde kóp­­tegen yń­ǵaı­lylyq týdyrdy. Tyń kó­terý zamanynda soltústik ól­ke­lerimizde tym seldirep qal­ǵan óz ultymyzdyń ókil­deri kó­beı­ip, eli­mizdiń negizgi irgesin myqtap bekittik. Jańa zamanǵa ábden laıyq tamasha qala týdy. Qýanǵanym son­sha, Astananyń ár jylyna jańa óleńderimdi arnap, onjyl­dy­ǵynda “Álemniń segizinshi ǵa­lamaty” atty ádemi sýrettermen bezendirilgen óleńder jı­na­ǵymdy shyǵaryp, shyn júrekten shashý shashtym. Bul jalǵyz meniń emes, búkil zaman­das­ta­rymnyń kókeıindegi qýanyshtyń belgisi edi. Táýelsizdik jaıly, egemendik ákelgen tamasha jańalyqtar haqynda aıtar sóz kóp. Solardyń ishinde ultymyzdyń asa kórnekti uldar­y­nyń ómirin úlgi etip, atta­ryn aı­ǵaqtaý. Olarǵa máń­gilik belgi ornatý jo­lynda sońǵy jyldary Soltús­tik Qazaqstan obly­sy­n­da qyrýar ju­mys istelindi. Shal aqynǵa, Maǵ­jan aǵamyzǵa, Ǵabıt Músi­repovke aýdandardyń attary berildi. Olar­dyń eńbekteri de keń ta­ralyp, el qolyna tıdi. Bul turǵyda ultymyz­dyń erekshe daryndy uly, Isataı, Mahambet joryqtaryna qatys­qan erjúrek batyr Segiz seriniń patsha úkimeti qýdalaýmen um­yttyrǵan aty sharta­rapqa qaıta jetti. Tipti, bul uly babamyz týraly: “Ol tirlikte bolmaǵan adam”, degen jalalar da ja­byldy. Oblys ortaly­ǵyn­daǵy “Asyl mura” ujymynyń bul turǵyda atqarǵan eńbegi orasan. Segiz seriniń eki tom­dyq eń­bekteri jaryq kórdi. Buryn “ha­lyq áni” atalyp júrgen ánderi ózine ora­lyp kele ja­tyr. Bir ǵana “Gaý­hartastyń” ózi nege turady?! Eger qa­zaqtyń bulbul qyzy Kú­lásh Baıseıitova apamyzdyń atyn bar álemge Úkili Ybyraı babamyzdyń “Gákkýin” oryndaý shyǵarsa, Bı­bigúl Tó­legenova zamandasymyzdy zańǵar bıikke kó­ter­gen de osy “Gaýhartas”. Sondaı-aq Qojabergen jyraý­dy Buqar jyraýdaı da­namyz ustazym dep ardaqtasa, onyń iriniń irisi, dananyń darasy, jas urpaqqa úlgi-ónege bolar zor tulǵa ekeninde esh kúmán joq. Táý­elsizdiktiń uly toıynyń qarsańynda esimi umytylyp júrgen el dúl­dúli Úkili Ybyraıǵa laıyqty eskertkish ob­lys ortalyǵynda jáne tamasha shaǵyn músin aýylynda ornatylyp, burynǵy О́sken aýy­lyna Úkili Ybyraıdyń aty berildi. Bul kúnderi búkil elimiz Tuńǵysh Prezı­dentimizdiń bastaýymen ınnovasııalyq ın­dýs­trııalandyrýdyń ekpindi jumysyn serpindi júrgizip jatyr. Bile bilsek, bul Nur­sultan Ábishulynyń uly bas­tamasy, ınno­vasııalyq ındýstrııalandyrýdyń revolıý­sııalyq qadam­da­ry der edim. Olaı deıtinim, jas memleket álemdegi jahandaný zama­nyna sáıkes eń kerekti, ári eń jaýapty, eń aýyr isti óte qarqyndy túrde bastap ketti. Táý­elsizdiktiń 20 jyl­dy­ǵyna bir belgi Astana qalasy bolsa, osy uly jolda dúnıege kelgen ár óndiris orny zor shashý, eń qymbatty sha­shýymyz dep esepteımin. Ken baılyǵy, jer baı­lyǵy, munaı men gaz da sarqylady, al bú­gin qatarǵa turyp jatqan ınno­va­sııalyq-ın­dýs­trııalandyrý nysandary óz­deriniń shyǵa­ratyn túpki ónimderimen eli­mizdiń eldigin bekitip, bolashaqtaǵy eń senimdi tiregimiz bolady. Osy turǵydan kelgende, 2009 jyly “Egemen Qazaqstan” gazetine shyqqan ma­qalamda ba­s­­talǵan ju­mystardy bitirsin, Tuń­ǵysh Prezıden­timizdi qutty ornynda otyr­ǵyza turaıyq degenim bar edi. Bul kúnde, Qudaıǵa shúkir, bul má­­seleni búkil el qoldap, bıyl kezekten tys ót­ken prezıdenttik saılaýda hal­qymyz El­ba­syǵa daýys berip, birden-bir durys tańdaý ja­sady. Eńkeıip qalǵan qart emes, Nur­sultan Ábish­uly Nazarbaevtyń naǵyz ys­ylǵan, márt kezi. Táýelsizdik ultymyzdyń uly armany edi, oǵan da jettik. 20 jylda el irgesi bekidi, keleshekte osy qarqynmen qaryshtap, álemdegi ozyq elder qataryna jeteıik! Bul tilektiń de or­yn­dalýyna esh kúmán joq. El aman, Elbasy aman, ishki daý men syrtqy daý­dan Alla esen saq­ta­syn! 20 jyldyq asyl toı, ǵasyr toıy qutty bolsyn!   Aınalaıyn, Qyzyljar! Týǵan qala ot-anam, Qalǵan mura atadan. Qyzyljar dep atyńdy, Babam ózi ataǵan.   Qaıyrmasy: Saltanatym, sánimsiń, Mahabbatym, ánimsiń. Aınalaıyn, Qyzyljar, Baqytymsyń, baǵymsyń!   Jalǵyz óziń bir ǵalam, Shejireli án-qalam. Abylaıdyń izi bar, Maǵjan aqyn jyrlaǵan.   Qaıyrmasy: Sáıgúlikteı jaralǵan, Aqqýdaıyn taranǵan. Aımalaıdy kók Esil, Aq qaıyńǵa oranǵan.   Qaıyrmasy. Astyqty aýdan asýlary Marat TASMAǴANBETOV, Ǵabıt Músirepov atyndaǵy aýdannyń ákimi. Aýdanymyz elimizdegi iri astyqty óńir­lerdiń biri. Damyǵan avtomobıl joldary, temir jol kóligi, áleýmettik ınfraqury­lym­dary bar aýdan zor ekonomıkalyq ále­ýetke ıe. Agrarlyq sektorda da úlken ta­bys­tarǵa jetip keledi. Memlekettik qol­daý­dyń arqasynda mashına-traktor parkiniń 90 paıyzy jańartyldy. Aýyl sharýa­shy­lyǵy qurylymdary 22,2 mlrd. teńgege 1092 ónimdiligi joǵary tehnıkalar satyp alyndy, ol kóktemgi-kúzgi dala jumystarynyń 80 paıyzǵa jýy­ǵyn joǵary sapamen atqarýǵa, eńbek ónimdiligin art­tyrýǵa, dándi jáne basqa daqyldar óndirisinde ylǵal qoryn qalypty jaǵdaıda saqtaýǵa múmkindik beredi. Prezıdentimiz Nursultan Nazarbaevtyń astyq óndi­ri­sin ulǵaıtyp, Qazaqstandy astyq eksporttaıtyn álem­de­gi bes eldiń qataryna engizý jónindegi mindetterin júzege asyrý úshin egistik mádenıetin jaqsartý, to­pyraq qunarlylyǵyn arttyrý, mıneraldy tyńaıt­qysh­tardy agrotehnıkalyq talaptarǵa saı sińirý, tuqym sapasyn jaqsartý jóninde maqsatty jumystar júrgizilip keledi. Tyń jáne tyńaıǵan jerlerdi ıgerý esebinen aınalymǵa 62,9 myń gektar alqap qosyldy. Sóıtip, egistik kólemi 629 myń gektarǵa jetip, aýyl sharýashylyǵy daqyldarynan jınalatyn jalpy ónim 44,8 paıyzǵa artty. Dıqandarymyz Táýelsizdiktiń 20 jyldyǵyn toı­laı­­tyn bıylǵy jyly buryn-sońdy bolmaǵan astyq ósi­rip, qazirgi ýaqytta kúzgi oraqty aıaqtap qaldy. Gektar berekeligi 23,2 sentnerden aınalyp, kemi 1,5 mıllı­on tonna astyq jınaýdy kózdep otyrmyz. Agrarlyq keshen aldynda turǵan basym baǵyttar­dyń biri – astyqtyń saqtalýy men óńdelýin qam­ta­ma­syz etetin qabyldaý kásiporyndarynyń qýatyn art­ty­rý. Bul máseleni oıdaǵydaı sheshý joldary jan-jaqty qarastyrylǵan. Aýdan mal sharýashylyǵymen de aına­ly­sady. Osy salany damytý baǵdarlamasynda iri qara eti­niń eksporttyq áleýetin arttyrý baǵdarla­masyna oraı 350 saýyn sıyrǵa, 500 bas etti malǵa, 500 bas qoıǵa jáne 200 jylqyǵa ar­nalǵan keshender, 350 basqa arnalǵan shoshqa ferma­syn salý josparlanyp otyr. Juqpaly aýrýlardyń aldyn alý jáne azyq-túlik qaýipsizdigin qamtamasyz etý úshin 16 mal soıý alańy salyndy. Mal sharýa­shy­lyǵy ónimde­rin óńdeý de damyp keledi. Shaǵyn jáne orta bıznestiń de órken­deýine múd­delimiz. Búginde 1063 kásipkerlik sýbekt jumys isteıdi. Saýda, qoǵamdyq tamaqtaný or­ny, shashtaraz, tehnıkalyq qyzmet kórsetý stan­sııasy, aǵash óńdeý sehy, kıim pishý jáne jóndeý qosyny, táýligine 2 tonna nan-toqash ónimderin shyǵaratyn “Asyl dán” naýbaıhanasy sııaqty 18 jańa nysan ashyldy. Memlekettik “Aýyz sý” baǵdarlamasy sheńberinde aýyldyqtardy sapaly tirshilik kózimen qamtamasyz etý aıtarlyqtaı jaqsardy. Osy kezeńde sý qubyry jelilerin tartý, qalpyna keltirý jobalary júzege asyryldy. Aýdanda memlekettik turǵyn úı baǵdarlamasyn oryndaý – basty nazarymyzda. Sońǵy jyldary 12 pá­­terli kommýnaldyq turǵyn úı, sharýashylyq sýbek­tileriniń kúshimen 168 páter jáne 396 jeke turǵyn úı paıdalanýǵa berildi. Bilim berý júıesin jetildirý, oqý sapasyn jaq­sar­tý maqsatynda atqarylyp jatqan sharalar da az emes. Byltyr “100 mektep, 100 aýrýhana” baǵdarlamasy boı­ynsha Peskı aýylynda osy zamanǵy 250 oryndyq mektep úıi paıdalanýǵa berildi. Sońǵy on jylda mektepterge 17 lıngafon-mýltımedıa, 18 fızıka, 13 bıologııa, 3 hımııa kabınetteri, 14 ınteraktıvti qural-jab­dyq­tar, 479 kompıýter satyp alyndy. Alty bilim mekemesi “OkýNet” aqparattyq bilim berý jelisine qosylǵan. Uly jazýshy esimindegi aýdan eńbekkerleri Tuń­ǵysh Prezıdentimiz, Elbasymyz Nursultan Nazar­ba­ev­tyń dáıekti saıasatyn birkisideı qol­daı otyryp, áli talaı bıik asýlardy baǵyndyrary anyq.   Astanaǵa qarap boı túzeımiz Haını-Jamal MÝSINA, Sosıalıstik Eńbek Eri. Tártip saqshysy ákemiz sonaý 1954 jyly qanypezer adam­dardyń qoly­­nan qaza tapty da, shıetteı segiz bala asqar taýdaı tiregimizden aıyry­lyp, zar jylap qala berdik. Amal qansha, anamyz Fatıma Ǵarıfýl­la­qyzyna segiz ba­la­ny jalǵyz asyrap, jetkizý ońaıǵa soq­­pady. So­n­dyqtan da shy­ǵar, meni jáne eki inimdi Novonıkolskoe balalar úıi­ne ornalas­tyr­dy. Sóı­tip men, jetinshi synypqa deıin balalar úıinde oqydym. Odan keıin bilim alýdy oblys ortalyǵyndaǵy kásibı-teh­nıkalyq ýchılıshede jal­ǵas­tyrdym. Maman­dy­ǵymnyń qyr-syryn meń­ger­gennen keıin Jambyl qalasyna jiberdi. Osy jerde qurylys-mon­taj basqarmasyna ju­mys­qa ornalastym. О́zim qatarlas qyz-kelinshektermen birge eńbek etip, tájirıbe jı­naq­tadym. Arada úsh jyl ótken soń Qyzyljarǵa qaıtyp ora­lyp, “Petropavlovskselstroı” tresiniń №72 jyljy­ma­ly mehanı­ka­lan­dy­rylǵan kolon­na­synda sylaqshylyq ju­mys­pen aı­na­lystym. Qazir aınalama kóz salsam, oblys orta­ly­ǵyn­da­ǵy mektepter, balabaq­sha­lar, mádenıet úılerinen óz qol­tań­bamdy kórip, jastyq shaǵyma oralǵandaı bolamyn. Jaýapkershilikti túsiný óz aldyna, ynta-jigerdiń ar­qa­syn­da shyǵar, 25 jasymda sylaqshy-syr­shylar brıga­da­syn bas­qa­rý mindeti júkteldi. Jumysqa yńǵaıy bar bir top qyz-kelin­shekterden brıgada quryp, ortaq maqsatqa qol jetkizý úshin erinbeı eńbek ettik. Arada eki jyl ótken soń jaqsy kór­set­kishpen top jaryp, Sosıalıstik Eńbek Eri ataǵyna ıe boldym. Es bilgeli eńbek etip, qoǵam ómirine belsene ara­las­qan­dyq­­tan ár kúnimdi paıdaly ispen ótkizýge tyrystym. Eńbek adamdy shyńdaıdy, bıik belesterge jeteleıdi. Búgingi tańda hal­qy­myz­dyń yntymaq-birliginiń arqa­syn­da ótpeli kezeń­­niń qıyn­dyq­ta­rynan qınalmaı óttik. Elimiz kórkeıip, jul­dyzy jarqyrap tur­ǵan shaq bul! Táýelsizdik týyn jelbiretken jıyrma jyl ish­inde qol jetkizgen jetistikter aı­tar­lyq­taı. Qazaqstan basqa eldermen terezesi teń memleket boldy. Kúni keshe elor­damyz Astanada 56 eldiń basshylary men halyqaralyq uıym ókilderiniń basyn qosqan Sammıt ótti. Bul da eli­mizdiń qaryshty qadammen alǵa basyp kele ja­t­qanynyń aıshyqty aıǵaǵy. Osynyń bar­ly­ǵy da – Elbasy Nur­sultan Nazarbaevtyń salıqaly saıasatynyń nátıjesi. Súıikti elordamyz – Astanaǵa talaı ret jolym tústi. Ár barǵan saıyn netken keremet dep qýanamyn. Meniń Qy­zyl­ja­­rym da gúldenip keledi. Elordaǵa qarap boı túzep, to­tydaı qul­­­pyra túskeni qýantady. Týǵan qalam­nyń órken­deýine qo­lym­nan kelgenshe óz úlesimdi qosq­a­nymdy maq­­tan tutamyn.   Otanym dep oraldyq Jańabaı PIRMANOV, oblystyq oralmandar qaýymdastyǵynyń tóraǵasy, “Tamdy” fermerlik qojalyǵynyń basshysy. Qazaq eli Táýelsizdik týyn qo­ly­na alǵaly 20 jyl boldy. Kóne tarıh úshin qas qaǵym sátteı kóri­ne­tin osy kezeńde qanshama qı­yn­dyq­tar artta qalyp, qanshama bıik asýlar al­yndy deseńizshi?! Osy oraıda Elbasy­myz­dyń shaqyrýymen sonaý Qyzylqum dalasynan kósh tartyp, at basyn qııan shettegi, tabıǵaty qatal Qy­zyljar óńirine tiregen aǵaıynnyń áreketi erlik dep bilemin. Iá, týǵan jerimiz ben jurty­myz­dy, ata-baba qabirin tastap kelgendegi maqsatymyz – tarıhı Ota­ny­myzdaǵy qa­­lyń elimizge, altyn uıa-besigimizge, jurtqa qo­sylý edi. Qudaıǵa shúkir, qazaǵymyzdyń baı­taq dalasyndaı keńpeıildi halqym qushaǵyn aıqara ashyp, baýyryna basty. Soltústik Qazaqstan oblysy Tuńǵysh Prezıdentimizdiń kóshi-qon saıasatyn bar yqylas-peıilimen qoldady desem, ar­tyq aıtqandyq emes. 2000 jyly el aımaqtarynyń ara­sy­nan tuńǵysh ret oralmandardy jaıǵastyrýǵa jergilikti bıýdjetten qyrýar aqsha bólinýi – osynyń aıǵaǵy. Atajurtqa aıaq basqannan bergi 15 jyl ómirim aıshyqty oqıǵalarǵa to­ly bol­dy. Sonyń biri óz aldyma jeke sharýa qojalyǵyn ash­paq nı­etpen bankten bir jylǵa nesıe alyp, Jezq­az­ǵan­nan qa­zaq­tyń edilbaı tuqymdy qoılaryn ákelip, soltústik óńirde ósi­rýdi qolǵa alýym edi. Qajyrly eńbektiń arqasynda mal­dyń basy kóbeıip, sharýashylyǵymyz ilgeri basyp júre berdi. 2002 jyly Astana qalasynda Elbasy Nursultan Na­zarbaevtyń qaty­sýy­men ótken kásipkerler forýmynda sóz sóıledim. Sózimniń sońynda sol jyldary eldi tolǵan­dy­ryp júrgen О́zbekstan – Qazaqstan shekarasynyń máselesi beıbit jolmen sheshilgenine baýyrlarymnyń atynan rıza­shy­ly­ǵym­dy bildirgenimde Nursultan Ábishuly dán rıza bolyp: “Jaraısyń, oral­manmyn dep jarqyrap tursyń ǵoı!” – dep qolymdy alyp, arqamnan qaqqany maǵan sony se­r­pin, tyń jiger bergendeı boldy. Kópten josparlap júr­gen oıym, Qyzyljar óńirine tańsyq is – oısylqara túligin ósirý jónindegi jobam qoldaý taýyp, 7 bas túıe malyn 2006 jyly ońtústikten alyp keldim. Myń­daǵan jyldyq tarıhy bar shubat ónimine jergilikti halyqtyń qyzy­ǵýshylyǵy túıe basyn kóbeıtýge yqpal etti. Búgingi tańda meniń basqa­rýymdaǵy “Tamdy” fermerlik qojalyǵynda otar qoı, úıir túıe, jylqy jáne qara mal ósiriledi. О́tken jyldan bastap eginshilikpen de aınalysyp kelemiz. Jalpy, búgingi kúni shetten kelgen myńdaǵan otbasy Soltústik Qazaqstan oblysyna qonystanyp, tirlik jasap ja­tyr. Sol aǵaıynnyń aıtar alǵysy, shyn júregimen tiler tilegi bir, ol – El­ba­synyń júrgizip otyrǵan saıasatyna degen rızashylyq pen qurmeti.   Balamasy joq bastama Janna NAÝRYZOVA, kóp balaly ana. Bizdiń Qyzyljar óńirinde sońǵy jyldary birqatar ıgi jańalyqtar boldy. Solardyń biri ári biregeıi – oblys ákimi Serik Bilálovtyń basta­masymen qolǵa alynǵan “Urpaq qo­­ry” baǵdarlamasy desem, bul ana men bala úshin jergilikti bılik tara­pynan jasalyp otyrǵan úlken qam­­­qorlyq bolyp tabylady. Sóıtip, 2010 jyldyń 1 qyrkúıeginen bastap, tórt jáne odan da kóp balasy bar otbasynyń kámeletke tolmaǵan árbir sábıine bankten arnaıy esepshot ashy­­lyp, 226 myń teńge mólsherinde qarajat bóline bastady. Oblystaǵy de­mo­gra­fııalyq ahýaldy jaqsartý maqsatyn kózdegen atal­mysh shara aıasynda ótken jylǵy 6 qazanda óńir basshysy Serik Bilálov “Urpaq qory” sertıfıkatyn “al­ǵashqy qar­lyǵashtarǵa” sal­tanatty túrde tabys etti. Tórt jáne odan kóp bala týǵan oblys turǵyndary Aıgúl Sapar, Iýlııa Býshýeva, Jibek Ma­qasheva, Svetlana Bıkbaeva sııaqty jas analarmen birge men de syı-qurmetke bólendim. Biz, otaǵasym Berik ekeýmiz tórt qyz ósirip otyrmyz. Jubaıym qurylys salasynda eńbek etedi. Men bala tárbıesimen, úı sharýasymen aınalysamyn. Otbasyndaǵy kenjemiz Jansaıa týǵanda “Urpaq qory” baǵdarlamasy boıynsha kámeletke tolmaǵan sábılerimizdiń barlyǵyna depozıt ashylyp, ýáde etilgen qomaqty qarajat bólindi. Halqymyzda “Ár bala óz nesibesimen keledi” degen jaqsy sóz bar. Mine, búldirshinderimniń jarqyn bolashaǵyna jol ashatyn, kemel keleshektiń kepili osy emes pe?! Táýelsizdiktiń 20 jyldyǵyna qadam basqan egemen elimizdiń erteńin búgin oılap, ázirge esh óńirde balamasy joq “Urpaq qory” baǵdarlamasyna jas analardyń qyzy­ǵý­shylyǵy eren. Bıyldyń ózinde 271 otbasyndaǵy 1152 ba­lanyń depozıtterine 279 mıllıon teńge salyndy. Beıbitshilik pen tatýlyq besiginde terbelgen táýelsiz memleketimizde osyndaı jaǵymdy jańalyqtar oryn alyp otyrǵanda, erteńgi kúnge degen senimimizdiń nyǵaıa túsetini sózsiz. Elbasy Nursultan Nazarbaevtyń júrgizip otyrǵan demografııalyq saıasatyna sáıkes qolǵa alynǵan “Urpaq qory” baǵdarlamasynyń járdemi arqasynda biz, kóp ba­la­ly jas analar, óz balalarymyzdyń bolashaǵyna zor úmit­pen qaraımyz. Elimizdiń basqa óńirlerindegi jas ju­baılar tálim alatyn jaqsy ónege tıisti oryndar tara­pynan qoldaý tapsa, nur ústine nur bolar edi. Betterdegi materıaldardy daıyndaǵan Soltústik Qazaqstan oblysyndaǵy menshikti tilshisi О́mir ESQALI.