Ol óz sózinde júıeni reformalaý jáne tıimdiliktiń basty kórsetkishterine jetýdi qamtamasyz etetin josparlaý men monıtorıngtiń mańyzdy quraly bolyp tabylatyn «Densaýlyq» memlekettik baǵdarlamasy týraly aıtty.
Eljan Birtanov Qazaqstan búkil álemde juqpaly emes aýrýlardyń aldyn alý jáne olarmen kúresý úshin kúsh salynyp jatqanyn, sondaı-aq olarǵa qoǵamdyq densaýlyq saqtaý salasynda ǵylymı dáleldengen strategııalarǵa negizdelgen ishki saıasatty júrgizý arqyly qosylatynyn atap ótti.
Ol ulttyq densaýlyq saqtaý qyzmetin nyǵaıtý 2016 – 2019 jylǵa arnalǵan «Densaýlyq» memlekettik baǵdarlamasynyń basty maqsattarynyń biri ekenin málimdedi. Búgingi kúni Úkimet DDU-men belgilengen qoǵamdyq densaýlyq saqtaýdyń on negizgi fýnksııalaryna negizdelgen Qazaqstannyń qoǵamdyq densaýlyq saqtaý qyzmetiniń ulttyq modelin qoldaǵanyn jetkizdi.
Sonymen qatar, Internettiń arqasynda, búgin adamdar óz densaýlyǵy jóninde habardar jáne saý bolýdy úırene alady. Adamdardyń saý bolýyna kómektesý úshin biz barlyq zamanaýı jáne ınnovasııalyq aqparattyq-kommýnıkasııalyq tehnologııalardy paıdalanýymyz kerek.
«Biz aqparattyq-kommýnıkasııalyq tehnologııalar adamdardyń densaýlyqtary týraly bilimin arttyrady dep esepteımiz. Tehnologııalar, sondaı-aq, medısınalyq qyzmetterge qoljetimdilikti qamtamasyz etýge múmkindik beredi. Zamanaýı telekommýnıkasııalyq tehnologııalardy paıdalaný aýrýlardyń profılaktıkasyn jáne emdeýdi jetildirý úshin úlken múmkindikter beredi. Dárigerge kirý shapshań vırtýaldy kirý arqyly keńeıedi. Pasıentter men dárigerlerdiń qarym-qatynastary tek qana terapevtke kirý ǵana emes, naýqastyń aýrýymen kúresýge qatysatyn barlyq komanda múshelerine kirý arqyly jeńildetiledi», — dedi Eljan Birtanov.
«Densaýlyq» memlekettik baǵdarlamasynyń basqa da maqsaty qyzmetter kórsetýdiń juqpaly emes aýrýlary boıynsha keshendi kózqarasyna baǵyttalǵan. Barlyq qyzmetter deńgeıi men qıyndyǵyna qaramastan, naýqastyń aınalasynda yqpaldastyrylýy tıis. Qazaqstanda biz onkologııa, psıhıkalyq densaýlyq jáne týberkýlez sııaqty buryn bólek basqarylatyn keıbir mamandandyrylǵan qyzmetterdi medısınalyq sanıtarııalyq alǵashqy kómekpen biriktirip jatyrmyz. Kómek kórsetýdiń negizgi keshendi tásili, pasıentke jáne kópsalaly komandalyq emge ınteraktıvti qyzmet kórsetýge baǵdarlanǵan», — dedi mınıstr.
Sóziniń sońynda ol áriptesteriniń DDU-nyń jáne IýNISEF-tiń qatysýymen 2018 jylǵy qazan aıynda Almaty qalasynda ótetin medısınalyq-sanıtarııalyq alǵashqy kómek (MSAK) Almaty deklarasııasynyń 40 jyldyǵyna arnalǵan konferensııanyń jumysyna qatysý úshin shaqyrdy. Soǵan baılanysty konferensııanyń negizgi taqyryby MSAK jáne aqparattyq tehnologııalarǵa qatysty suraqtar bolmaq.
«Bizdiń oıymyzsha, alǵashqy kómek — bul densaýlyq saqtaýdyń «júregi pen esigi» jáne adamdardyń minez-qulqyna jáne aýrýlarmen kúreske áser etetin sheshýshi faktor», — dep túıindedi óz sózin Eljan Birtanov.
Belgili bolǵandaı, aǵymdaǵy jylǵy mamyrda Jeneva qalasynda ótken 70-shi Dúnıejúzilik densaýlyq saqtaý assambleıasynda, Eljan Birtanov 1978 jylǵy tarıhı Almaty Deklarasııasy boıynsha DDU-nyń medısınalyq-sanıtarııalyq alǵashqy kómekti jańartý boıynsha bastamasyn kóterdi. Sonymen qatar, Býdapeshte ótken Eýropalyq óńirlik komıtettiń 67-sessııasy aıasynda DDU-nyń bas dırektory Tedros Gebreıesýs Qazaqstan delegasııasymen kezdesý barysynda ótken jyldardaǵy qazirgi zamanǵy syn-qaterler men ózgeristerdi eskere otyryp, osy deklarasııanyń jańartylǵan nusqasyn talqylaýǵa qoldaý bildirdi. Sondaı-aq, DDU-nyń basshysy DDU Eýropalyq bıýrosynyń, QR Densaýlyq saqtaý mınıstrligi ókilderiniń jáne MSAK boıynsha halyqaralyq sarapshylardyń qatysýymen birlesken jumys tobyn qurýdy usyndy. Jańartylǵan Deklarasııany 2019 jylǵy mamyr aıynda 72 Dúnıejúzilik densaýlyq saqtaý assambleıasynda qaraýǵa engizý josparlanǵan.
Anyqtama:
DDU juqpaly emes aýrýlar boıynsha Montevıdeodaǵy (Ýrýgvaı) konferensııada memleket jáne úkimet basshylary, densaýlyq saqtaý, aýyl sharýashylyǵy, qarjy, syrtqy ister, memlekettik josparlaý jáne saýda mınıstrleri, memlekettik saıasatty ázirleýshiler, sondaı-aq, sarapshylar men halyqaralyq deńgeıdegi belsendiler qatysýda.
