Qazaqstan • 26 Qazan, 2017

Únemdeýdiń joly – jańǵyrmaly energııa

1241 ret
kórsetildi
4 mın
oqý úshin

Energııany tıimdi paıdalanǵan jaǵdaıda turǵyndar kom­mý­naldyq shyǵyndardyń bir­shama tómendeýine, ómir súrý qo­laılylyǵynyń artýy­na qol jetkize alady. Al memleket resýrstardy únemdep, óner­kásip ónimdiliginiń jáne ekono­mıkanyń básekege qabilet­ti­ligin arttyrady. Bul týraly keshe Úkimettiń baspasóz orta­lyǵynda aıtyldy.

 

Únemdeýdiń joly – jańǵyrmaly energııa

Baspasóz májilisine Energetıka mınıstrligi janyndaǵy Qoǵamdyq keńestiń ekologııa jónindegi komıssııa jetekshisi Saltanat Rahymbekova, «Led System Media» JShS dırektory Amangeldi Taýkenov, tehnıkalyq ǵylymdar doktory Baıandy Dıhanbaev qatysyp, kórmede usynylǵan jobalar, olardyń bizdiń elge tıgizer paıdasy jóninde aıtyp berdi.

EKSPO-2017 kórmesin ótkizý álem­niń eń úzdik tehnologııalaryn sho­ǵyr­landyrýǵa, sondaı-aq otandyq ǵy­lymnyń áleýetin ashýǵa septigin tı­gizdi deıdi mamandar. Bul rette ener­gııa únemdeý jáne energııa tıim­diligin arttyrý salasynda belgilengen stra­tegııalyq mindetter tıimdi memlekettik saıasatty aıqyndap, qajetti sharalardy qabyldaýǵa múmkindik berdi. 

Saltanat Rahymbekovanyń aıtýynsha, EKSPO-dan keıingi kezeńde elimizde energııa tıimdiligin arttyrý baǵytyndaǵy keshendi sharalar jalǵasyn tappaq.

Birinshiden, ekonomıkanyń túrli salalarynyń energııa tıimdiligin arttyrý jáne IJО́-degi energııa syıymdylyǵyn tómendetý úshin otandyq «jasyl» tehnologııalar men ınnovasııalardyń tizimin qurý qolǵa alynady.

Ekin­shi­den, otandyq ǵylymǵa qoldaý kór­setý jáne olardyń jobalaryn kommersııalandyrýǵa yq­pal etý baǵytynda jumys júrgi­ziledi. Básekege qabiletti jáne kom­mer­sııalyq turǵydan keleshegi bar ǵylymı jobalardy izdestirý jáne ilgeriletý maqsatynda Qoǵamdyq kommersııalandyrý keńsesiniń jumysy jandandyrylady.

Úshinshiden, bıýdjetten tys ınvestısııalardy tartý tetikterin ázirleýge yqpal etý jaǵy qolǵa alynady. Bul rette bes ınstıtýttyq reformany jú­zege asyrý jónindegi «100 naqty qadam» Ult josparynda Mem­leket basshysy ha­lyqaralyq moıyn­dalǵan energo­servıstik kelisim­sharttar arqy­ly energııa únemdeý sa­la­syna stra­­te­gııa­lyq ın­ves­tor­lardy tar­tý boıynsha min­detter qoıǵa­nyn aıta ket­ken jón. Tór­tin­shiden, eli­mizde «jasyl» eko­no­mıkany da­my­týǵa múddeli bar­lyq tarap úshin aqparattyq ınfraqurylym qurý jáne yntalandyrý quraldaryn tabý jolǵa qoıylǵan. 

Al óz kezeginde «Led System Media» JShS dırektory Amangeldi Taýkenov EKSPO-2017 kórmesi aıasynda kompanııa elektr energııasyn únemdeıtin jaryq-dıodty shamdar óndirisin tanystyrǵanyn, olardyń kósheler men saıabaqtarǵa arnalǵanyn atap ótti.

«Shamdar beınebaqylaý jáne jarylǵysh zattardy anyqtaý júıe­lerimen jabdyqtalǵan. Bul jobany jasaýǵa birneshe jyl ketti. Atalǵan shamdarǵa qaýipsizdikti qamtamasyz etýmen aınalysatyn kóptegen organdar qyzyǵýshylyq tanytyp otyr. Endi biz bul jobany tájirıbe júzinde paıdalanyp kórmekpiz. Astana qalasynda Smart city tehnologııasy boıynsha saıabaqtar men mektepterdiń mańynda jáne taǵy basqa jerlerde qoldanyp kórýimiz múmkin», dedi «Led System Media» JShS dırektory. Bul kompanııa búginde jylyjaılarǵa arnalǵan enegetıkalyq tıimdiligi mol, arnaıy shamdar jasaýdy da qolǵa alǵan eken. 

«Búgingi kúni Qazaqstanda jan basyna shaqqandaǵy elektr energııasyn tutyný kólemi shamamen saǵatyna 4900 kılovatty quraıdy. Bul kez kelgen Ortalyq Azııa elindegi kórsetkishten shamamen eki esege, álemniń basqa damýshy elderinen 3,5 esege kóp. О́tken jyly barlyq tutynylǵan elektr energııa – 92 mlrd kılovatt saǵattyń 22 paıyzy ǵımarattarǵa, 9,3 paıyzy kommýnaldyq sektorǵa, 8 paıyzy qyzmet kórsetý sektoryna, 5 paıyzy memlekettik sektorǵa, al 12-13 paıyzy jaryqtandyrýǵa tıesili boldy. 2050 jylǵa deıingi damý strategııasyna sáıkes, búkil elektr energııanyń 50 paıyzy jańǵyrmaly energııa kózderinen óndirilýi tıis», dedi Amangeldi Taýkenov. 

 

Dınara BITIK, 
«Egemen Qazaqstan»