Munan keıin Memleket basshysynyń bastamasymen latyn árpine kóshý usynylyp, qoǵamda qyzý talqylaýǵa túsken edi. Latyn álipbıiniń qaı nusqasyn alamyz degen suraq el turǵyndaryn beıjaı qaldyrmaǵany anyq. Bul másele jóninde jumys toby qurylyp, kelip túsken usynystar men álipbıdiń túrli nusqalary qoǵamda jan-jaqty talqylaýǵa shyǵaryldy. Onda ǵalymdar, qoǵam qaıratkerleri, tiltanýshy mamandar óz tarapynan pikirler bildirip, ortaq sheshimge keldi. Endi mine, sońǵy nusqasyn bekitý týraly ortaq qorytyndyǵa kelip, Elbasynyń Jarlyǵy da shyqty. Biz jańa álipbıdi endirý týraly óz sheshimimizdi zańdastyryp otyrmyz. Bul el tarıhyndaǵy naqty qadam, rýhanı jańǵyrýymyzdaǵy mańyzdy beles bolǵaly otyr.
Táýelsizdik alǵannan beri jas memleket retinde álemdik ıntegrasııalyq úrdisterge belsendi atsalysyp kelemiz. Búgingi álemdegi aqparat pen ǵylymı derekterdiń 70 paıyzy latyn árpindegi mátindermen taraıdy. Endeshe álemdegi aldyńǵy qatarly 30 eldiń qataryna ený úshin bizdiń de latyn álipbıine kóshýimiz ýaqyt talaby degim keledi.
Qazaqstan halqy men eldegi túrli qaýymdastyqtar men uıymdar, ǵalymdar, shyǵarmashylyq adamdary, Qazaqstan halqy Assambleıasy, Qazaqstan demokratııalyq kúshter koalısııasy Elbasynyń latyn álipbıine kóshý ıdeıasyn qoldaıtyndyǵyn bildirip, ol pikirlerin buqaralyq aqparat quraldarynda ashyq jarııalady.
Latyn álipbıine kóshýdiń elimiz úshin birneshe artyqshylyǵy bar. Sonyń biri til tazalyǵynda. Latynǵa kóshý arqyly tilimizdegi qazirgi jat dybystardy tańbalaıtyn áripterdi qysqartyp, qazaq tiliniń tabıǵı taza qalpyn saqtaýǵa múmkindik alamyz. Sonymen qatar qazaq tilin oqytqan ýaqytta basy artyq tańbalarǵa qatysty emle, erejelerdiń qysqaratyny belgili. Ol mektepten bastap barlyq oqý oryndarynda oqytý úrdisin jeńildetedi. Ýaqyt ta, qarjy da únemdeledi, qazaq tiline kompıýterlik jańa tehnologııalar arqyly halyqaralyq aqparat keńistigine kirigýge tıimdi joldar ashylady.
Sonymen qatar latyn álipbıine kóshý – qazaq tiliniń halyqaralyq dárejege shyǵýyna jol ashady. Búgingi kompıýterlerdiń damyǵan zamanynda ınternet júıesinde ústemdik etetin latyn álipbıi ekendigi barshamyzǵa belgili. Barlyq dári-dármek ataýlary, tehnologııa, matematıka, fızıka, hımııa formýlalary, ǵylymı termınder, mamandyqtarǵa qatysty ǵylymı ádebıetter t.b. latyn álipbıimen baılanysty ekeni aıdan anyq. Iаǵnı, latyn álipbıi bizge jańalyq ne bolmasa tańsyq emes. Ony biz kúndelikti ómirde qoldanyp ta júrmiz.
Búginde túbi bir túrki elderiniń barlyǵy latyn árpin qoldanýda. Biz ózimizge deıin latyn álipbıine kóshken túrkitektes elderde bolǵan olqylyqtardy jiberip almaı, olardyń tájirıbelerin eskerip, baıyptylyqpen, jan-jaqty tarazylap, ortaq sheshimmen júzege asyrýǵa tyrysyp jatyrmyz. Bul ońdy qadam.
Memleket basshysy atap ótkendeı, mektep qabyrǵasynda balalarymyz aǵylshyn tilin oqyp, latyn áripterin onsyz da úırenip jatyr. Sondyqtan, jas býyn úshin eshqandaı qıyndyq, kedergiler joq dep oılaımyn. Elbasy aıtqandaı bul «bizdiń balalarymyzdyń bolashaǵy úshin» jasalyp otyrǵan qajetti shara. Olaı bolsa bolashaq urpaqty oılaıtyn ár azamattyń, ár adamnyń bul mańyzdy sheshimdi ári qaraı qoldaıtynyna senemin.
Latyn álipbıine kóshý týraly Elbasynyń Jarlyqqa qol qoıýy táýelsiz Qazaqstan tarıhyndaǵy aıtýly tarıhı oqıǵalardyń biri bolyp otyr. Bul elimizdiń bolashaq baǵdaryn anyqtaýdaǵy, rýhanı jańǵyrý jolyndaǵy jasalyp otyrǵan mańyzdy qadam degim keledi. Muny «Aýyl» partııasy tolyq qoldaıdy.
Álı BEKTAEV,
Parlament Senatynyń depýtaty,
«Aýyl» halyqtyq-demokratııalyq
patrıottyq partııasynyń tóraǵasy