Qazaqstannyń qarjy salasyndaǵy «muzjarǵysh»

Keshe Astanadaǵy «Redıson SAS» qonaq úıinde Qazaqstan Damý bankiniń (QDB) qurylǵanyna 10 jyl tolýyna oraı uı­­ym­dastyrylǵan «Ekonomıkany jańǵyrtý maqsatynda ınve­s­­­tı­sııalardy yntalandyrý: jańa múmkindikter» atty halyq­aralyq konferensııa bolyp ótti. Halyqaralyq konferensııa jumysyn Qazaqstan Úkimetiniń basshysy Kárim Másimov ashyp, kirispe sóz sóıledi. Sodan keıin Premer-Mınıstr QDB-nyń 10 jyldyq merekesine baılanysty ótkizilip otyrǵan ha­lyqaralyq konferensııaǵa qaty­sý­­shylarǵa joldaǵan Elbasy Nur­sultan Nazarbaevtyń quttyqtaý hatyn oqyp berdi. Memleket bas­shysy Damý bankiniń 2001 jyly mamyr aıynda tikeleı óziniń tap­syrmasymen qurylǵanyn eske sa­la kelip, «Eger biz Damý ban­kiniń osy ótken 10 jyl ishinde atqarǵan jumysyna baǵa beretin bolsaq, úlken jumystar atqa­ryl­dy, onyń nátıjesi qazirdiń ózin­de aıqyn kórinýde. Qazir Qazaq­stan ekonomıkasynyń negizin qu­rap otyrǵan iri jobalardy naq osy bank qarjylandyrdy. Bul Aqtaý teńiz aılaǵy, Moınaq GES-i, Aty­raý munaı óńdeý zaýyty, gaz-hımııa kesheni, Taraz jáne Pavlodar metal­lýr­gııalyq zaýyttary, sonymen birge basqa da kóptegen iri jobalar», – dep atap kórsetilgen Elbasynyń quttyqtaýynda. Úkimet basshysy Kárim Másimov óz sózinde búgin tańerteń «Standart&­Poor’s» halyqaralyq agenttiginiń Qazaq­stan Damý bankiniń nesıelik reıtıngin kótergendigin atap ótti. Ol sonymen birge banktiń elimizdiń ekonomıkasyn damytýdaǵy ólsheýsiz jumysyna toq­tala kelip, bul qarjylyq ınstıtýttyń aldaǵy ýaqytta da osy qarqynnan taımaı eńbek ete beretinine senim bildirdi. Jalpy, konferensııa jumysyna álem­­niń 20 elinen 250-den astam delegat qaty­sýda. Sonymen birge elimizdiń bar­lyq óńirinen ókilder kelgen. Otyrysta Eko­no­mıkalyq damý jáne saýda mınıstri Qaı­rat Kelimbetov baıandama jasa­dy. Ba­ıa­n­damashy QDB-nyń jumys isteı bas­taǵan 10 jyl ishinde el ekono­mı­ka­syna 10 mıllıard AQSh dollary kóle­min­de ınvestısııa tartqanyn málimdedi. Iаǵnı, QDB bólgen árbir 1 dollar 3 dol­larǵa deıin qosymsha ınvestısııa ákel­gen. Bul elimizdiń qarjylyq áleýetiniń artýyna eleýli úles bolyp qosyldy. Álemdik qarjy-ekonomıkalyq daǵdarys kezinde QDB el ekonomıkasyn qarjy­men nárlendirýde úlken jumys atqar­dy. Aldaǵy ýaqytta múmkin bolatyn eko­nomıkalyq daǵdarystar kezinde de Damý banki ekonomıkamyz úshin sheshýshi ról atqaratyny daýsyz. Sonymen birge, baıandamashynyń aıtýynsha, QDB ShYU elderiniń damý bankteri birlestiginde bedeldi de sheshýshi ról atqarady. Bul birlestikke Reseı Damý banki, Qy­taı Memlekettik damý banki sııaqty álem­dik iri qarjylyq ınstıtýttar kiredi. Elimizdiń qarjy salasynda óz qyz­me­tin bastaǵan 10 jyl ishinde QDB sheteldik kapıtal rynogynda da, iri jo­balardy qarjylandyrý máselesinde de «muzjarǵysh» kemedeı óziniń erekshe qabiletin tanyta bildi, dedi óz sózinde Premer-Mınıstrdiń orynbasary – Indýstrııa jáne jańa tehnologııalar mınıstri Áset Isekeshev. Onyń aıtý­yn­sha, QDB júzege asyrǵan barlyq jo­ba­lardyń 70 paıyzdan astamy Qazaq­stan úshin múldem jańa jobalar bolyp tabylady. Halyqaralyq konferensııanyń bas­ty otyrysy memlekettiń bıznesti qol­daý máselelerine arnaldy. Onyń ishinde damý ınstıtýttarynyń makroekonomı­kalyq jáne memlekettiń ınvestısııa­lyq ahýaly talqylandy. Konferensııa­ǵa qatysýshylar adam resýrstarynyń ekonomıkany damytýdaǵy atqaratyn ró­li jáne ınvestısııalyq jobalardy iske asyrý kezinde týyndaıtyn qıyndyqtar týraly pikir alysty. Otyrysta Italııa Damý bankiniń tóraǵasy Franko Bassanını, INSEAD-tyń syrtqy baıla­nys­tar boıynsha dekany, bıznes jáne tehnologııalar professory Sýmıtra Dýtta, Reseı «Vneshekonombank» tóraǵasynyń orynbasary Anatolıı Ballo jáne bas­qa­lar baıandama jasap, ekonomıkany jań­ǵyrtý maqsatynda ınvestısııalardy yntalandyrý múmkindikteri týraly oı­larymen bólisti. Sonymen birge, bas­qosýda sóıleýshiler QDB-nyń halyq­ara­lyq qarjy salasyndaǵy joǵary bedeli men tıimdi jumysyna toqtaldy. Halyqaralyq konferensııanyń ekinshi bóligi iskerlik oıyn formatynda ótti. Kompanııa basshylary, ınvestı­sııa­lyq bankter men memlekettik or­gan­dardyń ókilderi oıyn barysynda ın­ves­tısııalyq jobalar salynǵan keıster úshin eń tıimdi bıznes-sheshimderdi birlese izdep, qarjy salasyndaǵy tolǵaq­ty máselelerge toqtaldy. Jylqybaı JAǴYPARULY.