Qyrǵyzstannyń EAEO qosylýy týraly shartqa qatysty hattamany ratıfıkasııalaıtyn zań jobasy maquldandy

Aldymen kommersııalyq emes uıymdardyń qyzmeti máse­le­leri boıynsha ózgerister men to­lyq­tyrýlar engizý jónin­degi zań jobasy týraly Din is­­teri jáne azamattyq qoǵam mı­­nıstri Nurlan Ermekbaev baıan­­dama jasady. Memlekettik áleý­­mettik tapsyrysty iske asy­rý­dyń tıimdiligi men ashyq­ty­­ǵyn arttyrý arqyly sala­lyq zańnamany jetildirý maq­­satynda ázirlengen zań joba­sy­nyń normalarynda ozyq úlgi­degi álemdik tájirıbeler alyn­ǵan. «Atap aıtqanda, Uly­brı­tanııa, Kanada, AQSh, Pol­sha, Fransııa men Horvatııa sııaq­ty elderdiń halyqaralyq táji­rı­besi zerdelendi. Sondaı-aq mun­da maqsatty toptardyń qa­jet­tilikterine taldaý jasaý, zerdeleý jáne úkimettik emes uıym­dar­dyń usynystary negizinde me­m­lekettik áleýmettik tapsyrysty qalyptastyrý pro­ses­iniń biryńǵaı tásilderi bel­­gi­­lendi. Sonymen qatar mem­­le­ket­tik áleýmettik tapsyrys nátı­jelerin baǵalaýdy engizý joldary da josparlandy. Bul ádis halyqqa kórsetilgen qyz­met sapasyna qanaǵattaný deń­geıi men joba tıimdiligin anyq­taýǵa múmkindik beredi», dedi N.Ermekbaev.

Mınıstrdiń aıtýynsha, atal­ǵan zań jobasy aıasynda úki­met­tik emes uıymdar kórsetetin mem­­lekettik áleýmettik tap­sy­rystyń sapasy men shartyna, mazmunyna biryńǵaı talaptar kúsheıtilip, standarttaryn biriz­dendirý kózdelgen. Sol sııaq­ty memlekettik áleý­met­tik tap­syrysty iske asyrý, grant­­tar­dy usyný jáne syı­lyqaqy­lardy berý baǵyttary da naqtylanǵan.

Otyrysta Májilis Spı­keri aýyldyq jerlerdegi úki­met­tik emes uıymdar men iri qa­lalar­daǵy uıymdar deńgeıiniń aıyr­mashylyǵy bar ekenine nazar aýdaryp, arnaıy konkýrstarda aýyldaǵy úkimettik emes uıym­dardyń grantty da, mem­le­ket­tik áleýmettik tap­­sy­rys­­ty da jeńip alýy ońaı­­ǵa túspeı­­tin­digin tilge tıek etti. «Jo­ǵa­ry­da atap ót­ken áleý­met­tik stan­darttar daıyn­dal­ǵan kez­­de mindetti túrde aýy­l­dyń jaǵ­daıyn eskerý kerek. Sebebi aýyl­dyń da, qalanyń da óz erek­she­likteri bar. Sondyqtan stan­dart­tardy engizgende osy erek­she­likterge qaraı tıisti jaǵdaı jasalýy qajet», dedi N.Nyǵmatýlın.

Al bul máselege qatysty qo­sym­sha baıandamany Májilis­tiń Áleýmettik-mádenı damý komıtetiniń múshesi Saýytbek Abdrahmanov jasady. Jal­py atalǵan zań jobasymen ju­mys isteý barysynda qosym­sha «Ákimshilik quqyq buzý­shy­lyq týraly» kodeks pen «Tu­tyný­shylardyń quqyqtaryn qor­ǵaý týraly», «Memlekettik kór­setiletin qyzmetter týraly» jáne «Memlekettik jastar saıasaty týraly» zańdarǵa birshama túzetýler engizilgeni aıtyldy.

Sonymen qatar otyrys ba­­rysynda Ulttyq ekono­m­­ı­ka mınıstri Tımýr Súleımenov­tiń tanystyrýymen «2014 jyl­ǵy 29 mamyrdaǵy Eýra­zııa­lyq eko­nomıkalyq odaq týra­ly shart­qa Qyrǵyz Respýb­lı­ka­s­y­nyń qosylýy týraly 2014 jylǵy 23 jeltoqsanda qol qo­ıylǵan sharttyń jekele­gen ere­jelerin qoldaný týra­ly hattamany r­atı­fıka­sııa­laý týraly» zań joba­sy de­pý­tat­­tar tarapy­nan qol­daý­ǵa ıe boldy. Mınıstr­diń má­lim­deýinshe, bul zań jobasy 2017 jylǵy 11 sáýirde Más­keýde ja­sa­lyp, Hattamany ratı­fı­ka­sııalaýǵa baǵyttalǵan. «Aıta keteıin, Odaqqa Armenııa men Qyrǵyzstannyń kirýine baı­lanysty, Eýrazııalyq ekono­mı­kalyq odaqqa múshe árbir memleketke kedendik kiris baj­darynyń somalaryn normatıvke sáıkes úlestirýge arnalǵan Hat­tamany ratıfıkasııalaý búgin qaralyp otyrǵan zań jo­ba­synyń bas­ty maqsaty bolyp tabylady. Sondyqtan da qujat Eýrazııa­lyq ekonomıkalyq odaq týraly sharttyń sheńberinde biz­diń memleketimiz alǵan bir­qatar mindettemelerdiń oryn­­dalýyn qamtamasyz etý úshin qajet. Zań jobasymen usy­ny­lyp otyr­ǵan Hattama ekono­mı­ka­daǵy ıntegrasııalyq úderis­­terdi damytýǵa jáne qatysý­shy-mem­leketterdiń aralarynda ózara tıimdi seriktestik qa­rym-qa­tynastardy ornatýǵa múm­­kin­dik jasaıdy», dedi T.Súleımenov.

Máji­listegi Ekonomıkalyq refor­ma jáne óńirlik damý ko­mı­tetiniń deregine súıensek, Hatta­mada Eýra­zııa­lyq odaq­qa múshe árbir mem­le­ket úshin kedendik áke­lý baj­dary­­nyń somalaryn bólýdiń normatıv­terine qatys­ty erejeler qamtylǵan.

Kún tártibine shyǵarylǵan máseleler qaralyp bolǵan soń, halyq qalaýlylary tıisti vedomstvo basshylarynyń atyna depýtattyq saýaldaryn joldady. Aıtalyq, depýtat Gúlnár Bı­­janova halyqty jumyspen qam­­tý­dyń memlekettik baǵ­dar­la­masy aıasynda startap jobalar­dyń júzege asýyna qatysty prob­lemany kóterse, depýtat Magerram Mager­ramov Úkimet nazaryn maman­dan­dyrylǵan mektep­terde nemese múgedek balalar­ǵa ar­nalǵan synyptarda sabaq beretin muǵalimder má­se­­lesine aýdardy. «Negizgi má­se­­le atalǵan bilim berý oryn­darynda oqy­tý prosesine arnal­ǵan qajet­ti oqý quraldary, son­­daı-aq muǵalimder, basqa da mamandar jetis­peıdi. Ol az­daı, múgedek bala­lar­dyń úıine baryp oqyta­tyn muǵa­lim­der jol shyǵyndaryn óz qal­­ta­synan tóleýge májbúr bolyp keledi» dedi depýtat. Al de­pýtat Káribaı Musyrman Premer-Mınıstr orynbasary Asqar Jumaǵalıevtyń aty­na joldaǵan saýalynda el tur­ǵyn­daryn «Elektrondy úkimet» veb-portalymen jumys isteýge jappaı úıretý qajet degen usynysyn bildirdi.

Nurlybek DOSYBAI,

«Egemen Qazaqstan»