Shaımardan Nýrýmov: Biz – birtutas halyqpyz

Bul meıram Qazaq­stan halqynyń yntymaǵyn, birligi men baýyrlastyǵyn odan ári nyǵaıtatyn, qazaq halqyna barsha jurttyń ystyq yqy­lasyn arttyratyn birden-bir mereke. Bul kúni Qazaqstandy meken etken bar­lyq etnos ókilderi qazaq halqynyń kishi­peıildigi, aqkóńildigi, keń baıtaq jerin­deı keńpeıildigin tilge tıek etip, óz rıza­shy­­lyqtaryn bildirip jatady. Qazaq jerin­de ómir súrip jatqan barsha jurt elimiz­diń dara tulǵasy, búkil álemge tanymal Elbasy Nursultan Nazarbaevqa ózderi­niń búgingi baqytty da shattyqa toly beıbit ómirleri úshin alǵysyn jaýdyryp, iltıpa­tyn bildirýmen bolady. Sonyń ishinde Qazaq­stan uıǵyrlary da osy eldi meken etip jatqan 100-den astam etnostyń ókil­derimen teń dárejede baqytty ómir súrip jatyr. Halqymyzǵa óz mádenıetin, tilin, dinin jáne dástúrin saqtap qalýǵa bar múmkinshilik jasalǵan. Qazirgi tańda elimizde 70-ke jýyq ana tilinde dáris beretin mektepter jumys isteýde. Búkil dúnıe júzine óziniń ónerli ártisterimen tanylǵan Respýblıkalyq memlekettik uıǵyr teatry bar. Q.Qojamııarov atyndaǵy bul teatrǵa ózderińiz biletindeı jaqynda akademııalyq dárejesi berildi. Bul Qazaqstan uıǵyrlary úshin asa qýantarlyq jańalyq boldy. Sonymen qatar elimizde respýblıkalyq dárejede «Uıǵyr avazı» atty ana tilinde shyǵatyn 15 myń oqyrmany bar gazet jumys isteıdi. R.Súleımenov atyndaǵy Shyǵystaný ınstıtýtynda uıǵyrtaný ǵylymı ortalyǵy jumys isteıdi. Uldarymyz ben qyzdarymyz halyq sharýashylyǵynyń barlyq salalarynda qyzmet atqaryp keledi.

Qazaqstan uıǵyrlarynyń etnomádenı ortalyǵynyń negizgi qyzmetteriniń biri qaırymdylyq kómek kórsetý bolyp tabylady. Aıtalyq sońǵy bir-eki jyldyń kóleminde mıllıondaǵan qarajat qaıy­rymdylyq maqsattarǵa bólinip, jum­saldy. Kóptegen qaıyrymdylyq is-sharalaryna demeýshilik jasaldy. Áleýmettik jaǵ­daıy tómen otbasylarǵa da únemi qar­jylaı kómek berip, qamqorlyq jasap keledi. Mysal keltirsek, jaqynda Almaty oblysy Talǵar aýdanynyń Tuzdybastaý aýylynda birneshe úı órtenip, turǵyndar qıyn jaǵdaıda qaldy. Biri qazaq, biri uıǵyr jáne orys bolyp tabylatyn bul aýyl turǵyndary da berilgen járdem men demeýshilikter úshin óz alǵystaryn aıtyp jatty. Qaraǵandyda bol­ǵan sý tasqyny, Almaty oblysyndaǵy sel kezin­de de kóptegen azamattar kómekke muq­taj boldy. Uıǵyr ortalyǵynyń Jigitbasy keńesi, Áıelder keńesi japa shekkenderge baryn­sha qoldaý kórsetip, belsendi túrde qyzmet atqardy.

Qazaqstan uıǵyrlary Prezıdent N.Nazarbaevtyń ishki-syrtqy saıasatyn toly­ǵy­men qoldaıdy. Sonyń ishinde «Máńgi­lik El» strategııasy Qazaqstan uıǵyr­lary úshin kóptegen mindetter júktedi. Elba­sy N.Nazarbaevtyń qazaq tilin latyn grafıkasyna ót­­kizýi kezeńinde de qazaqstandyq uıǵyr­lar ana tilin latyn tańbasyna negizdep birge kóshý­ge sheshim qabyldady. Árbir qazaq­stan­dyq uıǵyr jaqsy túsinetin bir qaǵıda mynaý: «eger Qazaq jerinde Qazaqstan máńgi bolsa, Qazaqstan uıǵyrlary da, olardyń tili, dini jáne dástúri de máńgilik bolady». Sondyqtan árbir qazaqstandyq uıǵyr Qazaqstannyń damýy men gúldenýine árdaıym óz úlesin qosa beredi.

Shaımardan NÝRÝMOV,

Májilis depýtaty, QHA múshesi, Qazaqstan uıǵyrlarynyń etnomádenı ortalyǵynyń tóraǵasy