Turaqtylyq talaby – tártip

El táýelsizdiginiń jıyrma jyldyq jolyna kóz júgirtip,  ótken men búgingini salystyra qarar bolsaq jer men kókteı aıyrmashylyqty baıqaımyz. Saıasatta, ekonomıkada, mádenıette, quqyq qorǵaý salasynda reformalar júrgizýde edáýir nátıjelerge qol jetkizdik. Sonyń ishinde eldegi tártipti saqtaý men adam quqyn qorǵaýdaǵy jetistikter quqyq qorǵaý júıesin reformalaý barysyna baılanysty eńserilgeni aıqyn bilinedi. Bul oraıda Elbasynyń quqyq qorǵaý baǵytyna erekshe mán berýiniń nátıjesi orasan zor boldy. Osyǵan oraı  Táýelsizdigimizdiń baıandy bolýyna dem bergen júıeli tártiptiń jaı-kúıine baılanysty, sondaı-aq ekstremızm jáne terrorızmmen kúres máseleleri tóńireginde Ishki ister mınıstri Qalmuhanbet QASYMOVPEN áńgimelesýdiń  sáti tústi. – Qalmuhanbet Nurmuhanbetuly, eń qasıetti de qasterli Táýelsizdigimizdiń 20 jyldyǵy Qazaqstan halyqtary úshin úlken meıram. Osy oraıda eldegi qazirgi ishki tártip, adamdardyń quqy men qaýipsizdigin qorǵaý máseleleri qandaı deńgeıde dep baǵalar edińiz? – Taıaýda elimizdiń Táýelsizdigine jıyrma jyl tolady. Osy  aıtýly mereke qarsańynda Prezıdent Nursultan Nazarbaev jańa bastalǵan onjyldyqta Qazaq­stan Respýblıkasynyń aldyna qoı­ǵan maq­sattary men  bolashaq baǵdaryn anyq­tap berdi. Qazaqstan táýelsizdik alǵan jıyrma jyldyń ishinde ekonomı­kalyq-áleýmettik reformalar boıynsha aıtar­lyq­taı jetistikterge qol jetkizdi. Ishki ister organdary qyzmetin elimiz qol jetkizgen jetistikterden bóle-jara qa­raýǵa bolmaıdy. О́ıtkeni,  qandaı jetis­tiktiń bolmasyn túp qazyǵy – tártip. Tár­tip bar jerde tabys bar. Bul tý­rasynda Elbasy­myz quqyq qorǵaý júıe­sin  álemdik stan­darttarǵa, qazirgi naryq­tyq jaǵdaıǵa  sáı­­kes­tendiretin ózgeris­terdi naqtylap berdi. Elimiz sońǵy 20 jyl boıy azamat­tardyń konstıtýsııalyq quqyqtary men bostandyqtaryn qylmystyq qolsuǵýshy­lyqtardan qorǵaýdyń tıimdi júıesin qa­lyptastyra bildi. Quqyqtyq saıasatty da­mytýdyń basym baǵyttary quqyqtyq reforma memlekettik baǵdarlamasynyń, Quqyqtyq saıasat tujyrymdamasynyń jáne de Memleket basshysynyń jyl sa­ıynǵy  halyqqa Joldaýy sheńberinde aı­qyndalyp keledi. Elbasymyzdyń bastamasymen quqyq qorǵaý organdaryna júrgizilgen refor­ma­lardyń nátıjesin biz jaqyn ýaqytta sezinemiz.  Reformanyń arqasynda  ishki ister organy  kóptegen qosalqy qyzmet­terden bosatyldy. Medısınalyq aıyq­tyr­ǵysh­tardyń jumysymen endigi jerde densaý­lyq saqtaý oryndary aınalysa­tyn bolsa, kámeletke tolmaǵandardy ýaqytsha oq­shaý­laý jáne beıimdeý ju­mys­tarymen bilim berý organdary aına­lysady. Kólik quraldaryn tehnıkalyq baıqaýdan ótkizý jáne kúzet qyzmeti de  basqa salalarǵa berildi. Bir sózben aıt­qanda,  bul ózgerister aldaǵy jemisti isterdiń bastaýy bolmaq. – Ishki ister mınıstrligi júıesin reformalaýdyń negizgi baǵyttarynyń biri – ol oryn alǵan qylmys pen oqıǵalar týraly habarlama men aryz­dardy tolyǵymen tirkeý. Buryn osyn­sha qylmys esepten jasyrylypty degendi estýshi edik.  Qazirgi jaǵdaı qalaı? – Joǵaryda aıtqanymdaı, bizdiń maq­sat – Elbasynyń quqyq qorǵaý salasy­nyń jumysyn jaqsartý úshin usynǵan baǵyt­taryn  abyroımen júzege asyrý. Bul basta­malardyń barlyǵy halyqtyń polı­sııaǵa degen senimin kúsheıtý úshin jasa­lyp jatqan qadamdar. Qazirgi kúni barlyq aryzdar tirkeledi, burynǵydaı shaǵymda­nýshynyń aryzyn qaıtaryp alýǵa úgitteý nemese jasyryp qalý degen joq. Sózsiz, qylmys týraly aryzdardy tolyq tirkeý, bir jaǵynan, onyń artýyna ákep soqtyr­sa, ekinshi jaǵynan ashylý kórsetkishine de keri áserin berýi múmkin. Alaıda, muny esepke alý – tirkeý tárti­bindegi oń ózgerister dep bilýimiz qajet. Qazirgi ýaqytta  prokýratýra tarapynan baqylaý kúsheıtilip, qylmystardy elek­trondyq tirkeý júıesi engizildi. Bul aza­mattardyń shaǵymdary men aryzdaryn ýaqytynda qarastyrýdy qamtamasyz etip otyr.   Osy júıe negizinde azamattardyń aryz­dary avtomatty túrde Bas prokýra­týranyń qu­qyqtyq statıstıka jáne arnaıy esepke alý komıtetiniń serverine túsip turady. Atalǵan máseleler ústimiz­degi jylǵy 3 shildede IIM-niń keńeıtil­gen alqa otyry­synda, al    4 shildede Bas pro­kýratýramen bir­lesken alqa otyry­syn­da qaraldy. Munyń barlyǵy Elba­synyń qoıǵan tap­syr­malaryn oryndaý maqsatynda, halyq­tyń saqshylarǵa degen senimin kúsheıtý úshin jasalyp otyr. – Tarazda bolǵan oqıǵa kóp nárseni ańǵartqany anyq. Terrorızm álemniń kóptegen elderinde, sonyń ishinde da­my­ǵan Eýropada da oryn alyp otyr­ǵany ras. Endeshe, bul qaterden Qazaq­stannyń da syrt qalmaıtyny belgili boldy. – Bul týraly Memleket basshysy ótkizgen dinı ekstremızm jáne terrorızmmen kúres máseleleri jónindegi keńeste de jan-jaqty aıtyldy. Búginde álem elderinde oryn alyp otyrǵan bul qaterden bizdiń elimizdiń de shet qalmaı turǵany anyq. Biraq Qazaqstanǵa qarsy jasalǵan terrorızmdi ymyrasyz basyp-janshýǵa memlekettiń múmkindigi jetedi. Memle­kettiń qolynda kúsh te, qýat ta, jiger de bar. Biz lańkestikti túbirimen joq qyla­myz, dedi Elbasy. Árıne, Tarazda erekshe aýyr qylmys jasalǵanyn aıtý kerek. Bul bizge, quqyq qorǵaý organda­ryna únemi saqadaı-saı ázirlikte, daıyn­dyqta bolýy­myzdy talap etedi. Sondaı-aq barlyq qazaqstandyqtarda bul oraıda qyraǵy­lyq ta bolýy kerek dep oılaımyn. Eger lańkestikke qatysty derekter baı­qalatyn bolsa, ony dereý quqyq qorǵaý organdaryna habarlaý qajet. Biz mundaı qaterge qarsy bárimiz birigip, bir judyryqtaı túıile kirissek eshbir lańkestik ataýlyǵa jol bermeıtinimizge senemin. – Kezinde eldegi qyl­mystyq saıasatty izgilendirýge baılanysty birqatar ońdy sha­ralar júzege asyrylǵany belgili. Degenmen, keıde asy­ǵys­tyq oryn alǵan sekildi kó­ri­nedi. Áıtpese, Qyl­mys­­tyq-atqarý jú­ıe­sin qaı­ta­dan qýdalaý orga­nyna qaıtarý neni bildiredi? – 2011 jylǵy shildede qylmystyq-atqarý júıe­sin Ishki ister mınıs­tr­liginiń qaramaǵyna berý túzetý mekemelerinde krı­mınaldyq jaǵdaıdy tu­raq­tandyrý, son­daı-aq qyl­mystyq ortanyń bedeldileri men uıymdasqan qylmystyq toptar bas­shy­larynyń arnaıy kontın-­genttiń basym bóliginiń tártibine teris áser etýin beıta­raptandyrý qajettiligine negizdeldi. Qylmystyq-atqarý júıesi 2002 jyl­dan Ádilet mınıstrliginiń quzyre­tinde boldy. Alaıda, osy ýaqyt ishinde eńbekpen túzeý mekemelerinde krımınogendik jaǵ­daı kútil­gen nátıjege saı jaqsarǵan joq. Jáne bul kóptegen túzetý mekemelerine tán boldy. Dene múshelerin zaqymdaý jaǵ­daılary oryn aldy, mekeme ákimshiliginiń zańdy talapta­ryna baǵynbaý (onyń ishinde top­tyq) fakti­leriniń sany, sondaı-aq túzeý mekemelerine esirtki quraldaryn, qarý-jaraq, ushty, ótkir júzdi zattar, uıaly telefondar men aqshalaı qarajattar kirgizý fakti­leriniń sany ósti. Sońǵy eki jyl ishin­de birqatar túzetý mekemelerinen sot­talǵan­dardyń  toptasyp qashý áreket­teri oryn aldy. Mańǵystaý obly­synyń túzetý mekemesinen 2010 jylǵy maýsymda oq-dári, sýyq qarý jáne qoldan jasalǵan  ja­ryl­ǵysh qurylǵylardy qolda­nyp, 21 sottalǵan qashty. Aǵymdaǵy jylǵy shildede Balqash qalasynyń túzetý mekemesinen  16 sottal­ǵan­­nyń qarýly qashý áreketi­niń joly kesildi. – Demek, keıbir órkenıetti elderdegideı mundaı mańyzdy mindetti atqarý talap deńgeıinen shyqpaǵandyqtan «esh­ten kesh jaqsy» dep burynǵy kúıge oralý durys bolǵany ǵoı? – Iá, joǵaryda aıtylǵan jaǵdaılar qylmystyq-atqarý júıesin Ishki ister mınıstrliginiń qaramaǵyna berýge negiz boldy. Álemde qylmystyq-atqarý júıesi IIM-niń quzyretine qaraıtyn kóptegen memleketter bar. Máselen, jazalardyń oryn­dalýyna Ispanııa jáne Ulybrıta­nııada (2007 jylǵa deıin), Afrıkanyń (Angola, Gabon, Gambııa, Egıpet, Zambııa, Kenııa, Malavı, Namıbııa, Nıgerııa, Sýdan, Tanzanııa, Rýanda), Latyn Amerıkasynyń (Belız, Bolıvııa, Gvatemala, Gondýras, Mek­sıka, Nıkaragýa, Ýrýgvaı, Ekvador), Azııanyń (Bangladesh, Vetnam, Úndistan, Kambodjııa, Laos, Soltústik Koreıa, Sıngapýr) kóptegen elderinde jáne Taıaý Shyǵys elderiniń barly­ǵynda derlik (Izraıl, Iordanııa, Iemen, Katar, Kýveıt, Lıvan, Saýd Aravııasy, Sırııa, Birikken Arab Ámirlikteri, Oman) Ishki ister mınıstrlikteri jaýap beredi. Al birqatar demokratııalyq elderde jazany oryndaıtyn keıbir organdar ishki ister mınıstrine esep beredi. Mysaly, Kanadada jazany oryndaý jónindegi quzyret federaldyq úkimet jáne keıbir aýdan­dardyń úkimeti arasynda bólingen. Bas bos­tandyǵynan aıyrý merzimi eki jyldan asatyn jazalardy Kanadanyń Túzeý qyz­meti, federaldyq agenttigi, qoǵamdyq qa­ýip­sizdik mınıstrine esep beretin adam (Minister of Public Safety), ishki ister mınıs­triniń kanadalyq analogy oryndaıdy. – Durys eken. Al Qazaqstandyq penı­tensıarlyq júıe osy halyqara­lyq uıymdardyń qandaı erejelerin basshy­lyqqa alady? – Árıne, Qazaqstan penıtensıarlyq júıeni izgilendirý jáne demokratııa­lan­dyrý qaǵıdalarynan eshqashanda bas tart­paıdy. Sondyqtan, BUU-nyń jáne basqa halyqaralyq uıymdardyń (EQYU, Eýro­palyq odaq, Eýropa Keńesi) usynymdaryn ustanady. Máselen, bizdiń elimizde Eýropa Keńesi usynǵan Qazaqstan Respýblı­kasy­nyń 2008 jylǵy 26 maýsymdaǵy zańymen ratıfıkasııalanǵan, BUU-nyń azaptaýlarǵa jáne basqa da qatygez, adamgershilikke jatpaıtyn jáne ar-namysty qorlaıtyn is-áreketter men jazalaý túrlerine qarsy konvensııasyn jáne 1955 jylǵy 30 ta­myzdaǵy BUU-nyń qylmys­tyń aldyn alý jáne tutqyndalǵandarmen qarym-qatynas jasaý boıynsha kongress qabyldaǵan qamaýdaǵylarmen qarym-qatynas jasaýdyń kishi standartty erejelerin nazarda ustaıdy. Sondaı-aq Eýropa Keńesi már­tebesi erejesine sáıkes, Mınıstrlik komıtetteri qabyldaǵan Eýropalyq penıten­sıarlyq erejelerin tıimdi iske asyrýǵa kómektesetin, ishki ulttyq zań negizderi quryldy. Buǵan qosa adam quqyqtaryn qorǵaý salasynda barlyq qajetti quqyqtyq tetikter – Ombýdsmen ınstıtýty, Prezıdent janyndaǵy Adam qu­qyq­tary jónindegi komıssııa, Adam quqyqtary jáne zańdylyqty saqtaý jó­nindegi qazaqstandyq ha­lyq­aralyq bıýro bar. Zań deńgeıinde qoǵamdyq ba­qylaýǵa, bostandyǵyn aıy­rý oryn­da­rynda zań­dy­lyqtyń saqtalýyna pro­kýrorlyq qadaǵalaý rettelgen. – Demek, sonda Qyl­mystyq-atqarý júıesi Ishki ister mınıs­trli­gi­niń quramynda bolǵanda qandaı ıgi ózgerister or­nap, ońdy nátıjeler ja­salady demeksiz? Jáne bul ustalǵandar men sottalǵandardyń qaýip­siz­digi men quqyq­tary­nyń zań talaptaryna saı qorǵalýyna jaǵdaı týdyra ala ma? – Birinshiden, Qylmys­tyq-atqarý júıe­siniń komıteti IIM-niń qurylymynda tu­ryp tikeleı baǵynystaǵy óziniń derbestigin saqtap qalady. Ekinshiden, IIM-niń negizgi basym baǵyttarynyń biri túzeý mekemelerinde ustalatyn adamdardyń quqyq­tary men bostandyqtaryn qorǵaý bolyp belgilengen. Bul úshin ortalyqta da, jergilikti jerlerde de birqatar uıymdasty­rýshylyq jáne praktıkalyq sharalar kesheni qabyldanady.Úshinshiden, qylmys­tyq-atqarý júıesi mekemelerinde kásibı ózekti saqtaýǵa jáne mamandardyń ketýin qysqartýǵa baǵyt­talǵan, utymdy júıeli kadr saıasaty júrgiziledi. Tórtinshiden, IIM óz qyzmetiniń basqa salalaryndaǵydaı  osy jaǵdaıda da, qylmystyq-atqarý júıe­si salasynda da halyqaralyq standart­tar­dy ornatýǵa jáne oryndaýǵa talpynady. Al IIM jekelegen quqyq qorǵaýshy­lardyń qylmystardy ashý kórsetkishine qol jetkizý úshin polısııa qyzmetkerleri tergeý ızolıatorlaryna jáne túzetý mekemelerine baqylaýsyz kirip, aıǵaqtardy kúsh qol­danyp alady jáne sottalǵan­dardyń basqa da quqyqtaryn buzýǵa jol beredi degen pikirlerin negizsiz dep sanaıdy.   О́ıtkeni quqyq qorǵaý júıesin odan ári jetildirý sheńberinde ishki ister organdarynyń qyzmetin baǵalaýdyń negizgi ólshemi kez kelgen ádispen áıteýir qalaıda qylmysty ashý emes,  azamattardyń polı­sııaǵa senimin art­tyrý bolyp tabylady. Demek, tergeý ızolıatorlaryndaǵy tergeý amaldary men jedel-izdestirý  is-shara­lary qatań belgilengen tártipte júr­giziletin bolady. Sottalǵandardyń quqyǵyn buzýdyń árbir faktisi boıynsha qyzmettik tekseris júrgizilip, kináli laýazymdy tulǵalardy ishki ister organdarynan shyǵarýǵa deıin tártiptik jaýapkershilikke tartylady. Osyǵan IIM-niń ózindik qaýipsizdik, jeke quram jónindegi ınspeksııa jáne kadr apparaty bólinisteriniń kúshteri baǵytta­latyn bolady. Qyzmettik tergeýdiń shy­naıy jáne ýaqtyly júrgizýin qamtamasyz etý úshin QAJK-de jáne jergilikti jerlerde ózindik qaýipsizdik bólinisteriniń shtattyq sany kóbeıtildi jáne olardyń barlyǵy IIM ózindik qaýipsizdik depar­tamentiniń tikeleı baǵynysyna aýysty­ryldy. Qazaqstan Úki­metiniń jańadan qabyldanyp jatqan uıym­dastyrýshylyq jáne praktıkalyq shara­lary qylmystyq-atqarý júıesin demo­kratııa­landyrý baǵy­tyn jalǵastyrýǵa, sottalǵan­dardyń qu­qyq­taryn qorǵaýǵa jáne saqtaýdy qamta­masyz etýge kómektesedi. – Jalǵyz Qylmystyq-atqarý júıesi ǵana emes, IIM-ge basqa da qyzmetter qaıtarylýda. Máselen, halyqty tirkeý jáne qujattandyrý, Kóshi-qon qyz­met­teri de Ishki ister mınıstrligine berildi. Osy qadamdar qandaı ózgeristerge áke­lip otyr, óz tıimdiligin kórsete aldy ma? – Memleket basshysynyń «Qazaqstan Respýblıkasynda quqyq qorǵaý qyzmeti men sot júıesiniń tıimdiligin arttyrý jónindegi sharalar týraly» Jarlyǵyna sáıkes Ishki ister mınıstrliginde Kóshi-qon polısııasy komıteti quryldy. Atalǵan Jarlyqty iske asyrý aıasynda aǵymdaǵy jyldyń 1 shildesinen bastap Qazaqstan Respýblıkasynyń azamatta­ryn qujattandyrý men tirkeý fýnk­sııalary ádilet organdarynan alynyp, ishki ister organdaryna, ıaǵnı kóshi-qon polısııasyna júkteldi. Bul reformalar quqyq qorǵaý júıe­sin jańǵyrtý maqsatynda júrgizildi. Bul aldymen memlekettiń qaýipsizdigin kú­sheıtýge, ishki kóshi-qon salasyndaǵy qarym-qatynastardy retteý tártibin naq­tylaýǵa baǵyttalyp otyr. Buǵan deıin syrtqy jáne ishki mıgrasııalyq úderis­terdi tirkeýmen úsh mınıstrlik – Ishki ister, Ádilet, Eńbek jáne halyqty áleý­mettik qorǵaý mınıstrlikteri aına­ly­syp kelse, búginde júıeni ońtaı­landyrýdyń arqasynda bul is bir vedom­stvonyń quzy­retine kirdi. Osy ózgeris­terdiń ózi qara­paıym halyqqa qolaıly jaǵdaı týǵyzyp, qyzmet kórsetý sapasyn artty­rýǵa yqpal etip otyr. Sońǵy máli­metterge kóz jú­girt­sek, shilde aıynyń 1-inen bastap aýmaqtyq ishki ister organdaryna Qazaqstan Res­pýblı­kasy azamatynyń jeke kýáligin alý úshin 360 myńnan astam ótinish kelip túsken. Onyń ishinde 116 myń azamatqa tólqujat jáne 235 myńǵa jýyq azamat­tardyń jeke kýáligi daıyndaldy. Sony­men qatar, eki aıdyń ishinde 390 myńǵa jý­yq azamat meken-jaıy boıynsha tirkelgen. – Almaty, Aqtóbe qalasynda bas kótergen uıymdasqan qylmystyq top­tardy nemese jekelegen basbuzar­lardy ustaýda jáne birneshe qala­lardaǵy túzeý mekemelerinen qashqan sottalǵan­dardy quryqtaý barysynda nebir da­ıyn­dyq­tan ótti degen polısııa qyzmetkerleriniń qyrshyn ketýi neni bildiredi? Árıne, bul oraıda sońǵy kezderi Taraz qalasynda bolǵan oqı­ǵanyń jáıi bólek. Jalpy kadrlardy irikteý, olardy daıarlaý ba­rysy qalaı júzege asady? – Munyń bári aldyn ala daıyndyqqa baılanysty, biz qazir árbir qyzmetkerdiń talapqa saı bolýyn qolǵa alyp jatyr­myz. Bul jumystar burynnan da atqa­rylyp keledi, degenmen qazirgi qylmys­tyq ahýalǵa baılanysty daıyndyqty odan ári arttyrý artyq etpeıdi. Al ishki ister organyna densaýlyǵy myqty, bilekti, bilikti jastar qabyldanady. Bul «Quqyq qorǵaý qyzmeti týraly»  zańymen retteledi. Ishki ister organdaryndaǵy qyzmetke on segiz jasqa tolǵan, óziniń jeke, moraldyq, iskerlik, kásibı qa­sıetteri oń, densaýlyǵy myqty jáne dene shy­nyqtyrýy joǵary, júktelgen laýa­zymdyq mindetterdi oryndaı alýy úshin bilim deńgeıi zor azamattar erikti negizde qabyldanady. Ishki ister organdarynyń arnaıy bólinisterine qyzmetke qabyldaý kezinde sporttyń ár túri boıynsha úmitkerlerdiń sporttyq jetistikteri eskeriledi. Qazirgi ýaqytta ishki ister organdarynyń jedel-qyzmettik jumysynyń tıimdiligin art­tyrý sharalary tek árbir qyzmetkerdiń kásibı daıarlyǵynyń suranysy jáne kásibı sheberligin júıeli jetildirý ar­qyly júzege asady. Qazir qylmyskerlerdiń qarýlanýy men agressııalyq ekpini ósip otyr, son­dyqtan muny da oqytýdyń ádistemelik aıqyn túrleri qajet. О́ıtkeni, ishki ister organ­dary qyzmetkerleriniń is-qımyl sheberligi qyzmettik tapsyrmalardy oryn­daý kezinde avtomattandyrylǵan deńgeıge jetýi qajet. Demek, qyzmet­ker­ler qandaı da bir qysyltaıań jaǵdaı­larda ózderiniń kásibı mindetin oryn­daýǵa daıyn bolýy tıis. – Qyzmettik mindetterin adal oryndap, janqııarlyq erlikpen qaza tap­qan polısııa qyzmetkerlerin ma­rapatqa usyný jaǵy qalaı júzege asyp jatyr? – Iá, bul suraǵyńyz óte oryndy. Ústimizdegi jyldyń 10 aı ishinde ishki ister organdarynyń  71 qyzmetkeri qaza bol­dy, onyń ishinde 18 qyzmetker – qyzmettik mindetin oryndaý, 9 qyzmetker qylmys­ker­lerdi qolǵa túsirý kezinde. Kúndelikti ómirde kezdesetin túrli jaǵ­daılar, oqys oqıǵalar qyzmetkerler­den batyrlyqty, ádildikti, tabandylyqty, saýattylyqty, qyraǵylyqty talap etedi.  Qalalarda, eldi-mekenderde, shalǵaı aýdandarda adamdar­dyń tynyshtyǵyn qor­ǵap, qyraǵylyq tanytyp, keı kezderi ómirine qaýip tónge­nin bile tura qyl­myskerlerdiń qastandyq áreketiniń jo­lyn kesip, maqtan tutarlyq jetistikterge qol jetkizip jatqan qyzmet­ker­lerimiz barshylyq. Jambyl oblysynda oryn alǵan jaǵdaı soǵan naqty dálel dep aıta alamyn. Qarýlanǵan qylmyskerdi qolǵa túsirý kezinde qaısarlyq pen batyrlyq ta­nyt­qany úshin Aqtóbe oblysynyń IID qyz­met­kerlerin – Rýslan Joldybaevty, Rýstem Kenjalındi, Nurlan Alpysbaı­dy, Aı­dos Boranbaevty jáne «Suńqar» jasa­ǵynyń bólimshe bastyǵy Aıbolat Iman­baevty (marqum bolǵandar),  Jam­byl ob­ly­sy IID-niń  qyzmetkerlerin –  Ǵazız Baı­tasovty, Polat Aıanqulovty, Jaqsy­bek Baıseıitovti (marqum bol­ǵandar), Al­maty qalasynyń IID qyzmet­kerlerin Ǵa­lym­jan Abdırovty, Maqsat Dabylovty  (mar­qum bolǵandar) jáne t.b. qyzmetker­lerdi Qazaqstan Res­pýblı­kasy­nyń memlekettik nagradala­rymen marapattaý týraly Memleket bas­shy­syna usynymhat jiberildi. Al jalpy jyldyń basynan ishki ister organdarynyń  15 qyzmetkeri, onyń ishinde qyzmettik mindetin oryndaý kezinde qaza bolǵan 2 adam memlekettik nagradalarmen marapattaldy. Ishki ister organdarynyń barlyq jeke quramy Tarazda jáne Almatyda qaza bolǵan polısııa qyzmetkerleriniń otba­syna, son­daı-aq jaralanǵandardy emdeýge materıal­dyq kómek kórsetýge  sheshim qabyldap otyr. Qyzmettik mindetin oryn­daý kezinde qaza bolǵan qyzmetkerlerdiń otbasylaryna járdemaqy bólinedi. Demek, batyrlyqpen qaza tapqan polısııa qyzmetkerleriniń erligi el esinde saqtalady. – Salmaqty da salıqaly áńgime­ńizge rahmet. Áńgimelesken Aleksandr TASBOLATOV.