Jappaı júgensizdikpen kúres – ortaq mindet

Meniń oıymsha, Jańaózen qalasynda tótenshe jaǵdaı jarııalaý týraly El­basy Jarlyǵynyń arǵy astarynan ilik izdep, odan qara aspandy týdyrýdyń qajeti joq. Onyń ýaqyty jıyrma kún dep belgilengenimen, ondaǵy jaǵdaı turaqtansa túbektegi tótenshe jaǵdaı da tezirek toqtatylýy ábden múmkin. Bulaı dep tujyrym jasaýyma qazirdiń ózinde alǵysharttar bar dep oı­laımyn. О́ıtkeni telearnalardan kórip, bilip otyrǵanymyzdaı, Jańaózendegi jaǵdaı odan saıyn ýshyǵyp emes, kerisinshe, saǵat sanap, kún sanap sabasyna túsip kele jatqany belgili bolyp otyr. Bul rette respýblıkalyq telearnalardan Memleket basshysy Nur­sultan Nazarbaevtyń aqyl men parasatqa salmaq sala sóılegen sózi barsha qazaq­stan­dyq­tardyń kóńil-kúıin dóp basty dep sanaımyn. Árıne, dál 16 jeltoqsan kúni, Táýel­sizdigimizdiń jıyrma jyldyǵy atalyp ótip jatqan tusta Jańaózen qa­lasynda adam ólimine ákelip soqtyrǵan shekten shyqqan jappaı buzaqylyq kórinisteri aýyzdyqtalýǵa tıis. Qas­kú­nemder tıisti jazalaryn alýy kerek. Qatardaǵy qara­paıym, beıbit, óz jón­derimen júrgen azamattardyń zardap shegýi esh aqylǵa syımaıdy. Olardyń qandaı jazyǵy bar edi? Sonymen birge aǵa urpaqtyń ókili retinde memleket, qoǵam, búkil el bolyp osy máseleniń túp-tamyryna tereń boılap, jete zerttep, zerdeleýimiz kerek dep oılaımyn. Iá, qazir ekstremızmmen, lań­kes­tik­pen kúres, ujymdyq qaýipsizdik máse­le­leri jan-jaqty talqylanyp, tereń kóńil bólinip jatqany, bul jóninde mem­lekettik aýqymda naqty is-sharalar shoǵyry belgilengeni, sóz joq, óte quptarlyq másele. Sonymen birge, bul óte qajet másele. Negizinde bul – saldarmen kúres. Sonymen birge, Jańaózen qalasynda ja­ǵań­dy ustatyp, tóbe shashyńdy tik turǵyzatyn jaısyz oqıǵa men qolaısyz qubylystyń túp-ta­my­ry men sebep-saldaryn ashyp, anyqtap alýdyń da artyq­shy­lyǵy joq. «Jel turmasa, shóp­tiń basy qımyl­damaıtynyn» da eskereıik. Eshkim de ómirge tý­my­synan qa­nypezer, buzyq bo­lyp kelmeıdi ǵoı. Oqyp, tár­bıelenip, eseıip, erjetken shaq­tarynda ómirden oryn tappaı qoǵamǵa kereksiz bolyp qalatyn jastar da kezdesedi. Sóıtip, olar bas­taryn taýǵa da, tasqa da soqqandaı kúı keshedi. Keıinnen dinı ekstremızm men qylmysqa boı urýy da ábden múmkin. Sóz joq, qyl­mys jasaǵan adam jazyq­syz qalmaýǵa tıis. Degenmen, teris oqıǵanyń aldyn alý degen ózekti máseleni de nazardan tys qaldyrmaý qajettigin uǵyn­dyr­ǵandaı bolady, meniń kópti kórgen kóńilime Jańaózen oqıǵasy. Qysqasy, Mańǵys­taý oblysynda bolǵan jappaı júgen­siz­dikten arylý úshin bilek sy­banyp, tize qosyp belsene qyzmet etý – jasymyz bar, kári­miz bar búkil hal­qymyzdyń qazirgi tań­da­ǵy eń mańyzdy mindeti dep bilemin. Jaısań AQBAI, tarıhshy, eńbek ardageri. Oral.