Gaz kelgenshe kórer kún osy
Resmı málimetke qaraǵanda, Qaraǵandy oblysynda halyqqa kómir satatyn 38 núkte bar eken. Tuıyq beketterinde qatty otynnyń qajetti qory mol jınaqtalǵan: 20 myń tonnadan astam kómir bar kórinedi. Kómir artyp-túsiretin tehnıkaǵa baılanysty másele de joqtyń qasy.
Jalpy, turǵyndardy kómirmen qamtamasyz etý jaǵdaıyn Qaraǵandy oblysynyń ákimi Erlan Qoshanov árdaıym baqylaýda ustap otyr. Munyń da ózindik sebepteri bar. Máselen, ótken jyly otynnyń osy túrine degen suranys qajetti mólsherde qanaǵattandyrylmaı, munyń aıaǵy áleýmettik dúrligýge ulasqan edi. Mine, osyndaı keleńsiz jaǵdaı endi qaıtyp oryn almas úshin bıyl uıymdastyrý jáne túsindirý jumystary jaz aılarynda bastalyp ketken bolatyn.
Aǵymdaǵy jyldyń 8 aıynda oblysta kommýnaldyq-turmystyq qajettilikterge arnalyp 14 mln tonna kómir óndirilgen. Bul – ótken jyldyń osyndaı merzimimen salystyrǵanda 10 prosentke artyq. Qolda bar eseptemeler boıynsha, ortalyqtandyrylǵan jylytý júıesi joq turǵyndar bir qysta shamamen alǵanda 745 myń tonna kómir jaǵady eken.
Aldaǵy jylytý maýsymy qarsańynda E.Qoshanov qol astyndaǵy qyzmetkerlerge aqparattyq jumysty údetýdi tapsyrdy. Tipti ol Qaraǵandy qalasynyń ákimi men onyń komandasyn úıdi-úıge baryp, jaǵdaıdy kózbe-kóz qadaǵalaýǵa mindettedi. О́ńir basshysy turǵyndardy qysqa daıyndyqty sozyp almaı, otyn-sýyn ýaqytynda túsirip alýǵa shaqyrdy.
– Qazirden bastap kómirdi satyp ala bastaý kerek. Áıtpese birer kúnnen soń, aıdyń aıaǵynda ótken jylǵydaı dúrlikpe bastalyp ketedi. Kómir – óte mańyzdy másele. Qala jáne aýdan ákimderi bul jumysty durys uıymdastyrýy tıis. Áleýmettik-mádenı nysandardyń naqty otyn qoryn tekseretin bolamyz, – dep qatań eskertti oblys ákimi apparat jınalysynda.
Úsenov úsitpeımiz deıdi
Qytymyr qysqa daıyndyq – óte jaýapty naýqan. Taıaýda jylytý maýsymyna daıyndyq deńgeıi týraly oblystaǵy barlyq qalalar men aýdandardyń ákimderi esep berdi. Jıynda baıandama jasaǵan oblystyq energetıka jáne turǵyn úı-kommýnaldyq sharýashylyq basqarmasy basshysynyń mindetin atqarýshy Ulantaı Úsenovtiń málimdeýinshe, óńirde qysqa daıyndyq oıdaǵydaı júrip jatqan kórinedi.
– Osy merzimge belgilengen 90 prosenttik jospar boıynsha nysandardyń daıyndyǵy 91%-ti qurap otyr. Kestege saı barlyq ınjenerlik jelilerdegi jóndeý jumystary 20 qyrkúıekke deıin aıaqtalady. Qubyrlardy qysymmen tekserý jáne gıdravlıkalyq synamalar
1 qazanǵa deıin jasalyp bitedi, – dedi ol.
Qazirgi tańda oblystaǵy energııa stansalarynda 24 qazandyq jáne 9 týrbına jóndelgen. Jóndeý jumystary taǵy eki qazandyq agregatta júrgizilip jatyr.
Bıyl Energetıka mınıstrligi Qaraǵandy oblysyna tonnasy 70 myń teńge turatyn 28 myń tonna áleýmettik mazýt bólgen bolatyn.
«Nurly jol» jáne «Aımaqtardy damytý» memlekettik baǵdarlamalary boıynsha jylý júıeleriniń qurylysy men qaıta qalpyna keltirý jumystary júrgizilýde. Bul oraıda bes joba Qaraǵandyda jáne bireýi Sátbaev qalasynda júzege asyrylyp jatyr.
Úsenov bıyl Arqanyń aqshunaq aıazy men aqyrǵan borany qaraǵandylyqtar úshin qolaısyzdyqtar týdyrmaýy tıis dep sendirdi. «Jumys kesteden qalys qalmaı júrgizilýde», dep málimdedi jylytý maýsymyna jaýapty maman.
Yrys ysyrap bolmaıdy
Qaraǵandy oblysynda kúzgi jıyn-terim naýqany bastalyp, dıqanshy qaýym úshin qarbalas kúnder týdy. Aldyn ala boljam boıynsha, bıyl óńirde 903 myń tonna astyq, onyń ishinde 660 myń tonna bıdaı qambaǵa túsedi dep josparlanǵan. Oblystyq aýylsharýashylyq basqarmasynyń basshysy Saǵynjan Apaqashov keltirgen málimet boıynsha, bıyl astyq jáne dándi burshaq daqyldaryn jınaý aýdany 826 myń gektarǵa teń. Onyń ishinde bıdaı – 623,9 myń, arpa – 174,1 myń, suly – 17,9 myń, burshaq dándiler 10,1 myń gektardy quraıdy. Maıly daqyldar – 17,1 myń, kartop – 9287, kókónister 1442 gektar jerden jınalady.
Astyqtyń ónimdiligi ótken jylǵy kórsetkishterden tómen bolmaıdy dep kútilýde: ortasha eseppen alǵanda, gektaryna 11 sentnerden aınalady. О́nimdi jappaı jınaý 903 myń tonnany quraıdy, onyń ishinde bıdaı 663 myń tonna bolady dep boljanyp otyr. Kartop ónimi 230 myń tonnadan astam mólsherde jınalady dep josparlanýda.
– О́nimdi jınaý jumystaryn júrgizý úshin 2234 kombaın jumyldyryldy, onyń ishinde 19-y bıyl satyp alynǵan jańa tehnıka. Sonymen qatar 531 birlik destelegish iske kirisken. Kartop jınaý isine 124 birlik tehnıka at salysyp jatyr. Bul ónim jınaý jumystaryn 25 qyrkúıekke deıin aıaqtaýǵa múmkindik beredi, – dep málimdedi S.Apaqashov.
Bıylǵy jıyn-terim jumystaryn júzege asyrý úshin agrarlyq sharýalarǵa 15 myń tonna arzandatylǵan dızeldik otyn bólingenin aıta ketken jón. Onyń baǵasyn qoljetimdi dep aıtýǵa bolady: otynnyń bir lıtri 169 teńgeden aınalǵan. Oblysta astyqty saqtaý úshin de barynsha jaǵdaı jasalǵan. Bul maqsatqa 500-den astam astyq qoımasy, eki lısenzııalanǵan astyq qabyldaý kásiporny qaltqysyz qyzmet etpek.
Qaırat ÁBILDA,
«Egemen Qazaqstan»
QARAǴANDY
