Qazaqstan • 04 Qazan, 2018

Qyzylordada kásip bastaýǵa múmkindik kóp

370 ret
kórsetildi
5 mın
oqý úshin

Bıznes-jobalardy búge-shigesine deıin oılastyryp, aıaǵyna deıin jetkize bilse, tabysqa keneltedi. Árıne memleketten kómekke alǵan qarjyǵa bes eshki alyp, ysqyryp júrip baqqanmen sharýa bitpeıdi. Onyń qym-qýat qıyndyǵyna tózip, túpki nátıjege jetpeı dáýletiń eselenbeıdi.

Qyzylordada kásip bastaýǵa múmkindik kóp

Máselen, kópshilik uqsatqyshtyǵyn birdi ekeý etýge qabilettiligin mysal ete bere­tin Germanııa ekonomıkasy negizi­nen shaǵyn jáne orta kásipke negizdel­gen. Onyń jaqsy jaǵyn Elbasymyz da talaı márte atap ótken. Álemdik daǵ­­da­rys alyp konsernderdi, zaýyt, fab­­rı­­ka­lar­dy úıdeı tolqyndary bar muhıt­taı qaq­paqylǵa salǵanda, nemis kásip­ker­­lerine onshalyqty áser ete almaǵan eken. О́ıtk­eni otyz-qyryq adam bolyp ju­mys jasaıtyn fırma az shyǵynmen na­ryq jaǵdaıyna qaraı ıkemdele qoıady. Kóp jo­ǵalt­paıdy, paıdaly kásipke tez aýysady.

Elimizdegi shaǵyn jáne orta kásip ıelerine de uqsata bilse, tabysqa meldektep shyǵa berýge bolatyn múmkindikter bar. Qyzylorda oblysynyń ákimi Qyrymbek Kósherbaev «Nur Otan» partııasy oblystyq fılıaly keńesimen kelise otyryp, bıylǵy jyldy «Jappaı kásip­kerlikti damytý jyly» dep jarııa­laǵan bolatyn. О́ıtkeni oblys aýma­ǵyn­da ózin ózi jumyspen qamtyǵandar men múlde jumyssyz otbasylar bar.

Qysqa jibi kúrmeýge kelmeı otyrǵan ot­ba­sylardyń bir rettik memlekettik jár­dem búıirin jappaıdy. Olarǵa turaqty tabys kózin tabý úshin osyndaı qadamǵa barǵan oblys basshysy bul sheshiminiń óte ózekti bolǵandyǵyn is júzinde kórip otyr. Qazirdiń ózinde shaǵyn jáne orta ká­sip­­pen bel sheship aınalysyp ket­ken aǵa­ıyn­­n­yń aldy «sen je, men je» tabys­qa shyǵa bas­taǵan. Alaıda, bastalǵan iske toq­meıilsý túpki nátıjege jetkize bermeıdi.

Qyzylordadaǵy «Kásipkerlik úıinde» ótken jıynda búginge deıingi jasalǵan jumystar tarazylanyp, aldaǵy júzege asatyn baǵdarlamalar pysyqtalǵan. Elbasy bastamasyn júzege asyrý úshin oblys ákimi halyqpen keńesip otyryp, jappaı kásipkerlikti damytýdy bir jyldan úsh jylǵa uzartty. Endi ol 2018-2020 jyldar aralyǵyn qamtıdy.

– Bıylǵy jyly oblysta jumys istep turǵan kásipkerlik sýbektileri 11%-ke kóbeıip, atalǵan kórsetkish boıyn­sha Qyzylorda oblysy aımaqtar arasyn­da kósh bastap tur, – dedi jıynda «Nur Otan» partııasy oblystyq fılıa­ly tóraǵasynyń birinshi orynbasary Ibadýlla Quttyqojaev.

Keńeste oblystyq kásipkerler pala­ta­synyń dırektory Ǵalymbek Jaq­sylyqov baıandama jasap, kún tártibine sáı­kes atqarylǵan jumystar men aldaǵy jos­par­lardy aıtty. Ol oblysta osy maq­satqa barlyq kózderden 32 mlrd teńge qar­jy qarastyrylǵanyn, jappaı kásipker­likti damytý jónindegi Jol kar­tasy ázirlengenin taǵy da eske saldy. Onda kásipkerlerge qoldaý kórsetý maq­satynda úlgili bıznes-josparlar, naq­ty al­go­rıt­m­der men 264 eldi mekenniń árbirine jaýap­ty laýazymdy adamdar bekitilgen.

Jumyssyzdardyń, jastardyń, erekshe qajettilikteri bar azamattar­dyń jańa bıznes-ıdeıalaryn iske asyrýǵa «Bıznestiń jol kartasy-2020» baǵdar­lamasy sheńberinde jalpy somasy 200 mln teńgeni quraı­tyn 224 memlekettik grant bólingen. Oblystyq kásipkerler palatasynyń dırektory memlekettik granttar sanyn arttyrý, turaqty jumys oryndaryn ashý baǵytyndaǵy jos­parlarymen bólisti.

– Qazir «Eńbek» nátıjeli jumyspen qamtýdy jáne jappaı kásipkerlikti damytý baǵdarlamasy sheńberinde jalpy somasy 97,4 mln teńgeni quraı­tyn 405 memlekettik grant berý boıyn­sha jumystar júrgizilýde. О́teýsiz grant esebinen jyl sońyna deıin 1005 turaq­ty jumys ornyn ashý josparda bar. Sonymen qatar jyl sońyna deıin shaǵyn jáne orta kásipkerlik salasynda jumys isteıtin azamattardyń sanyn keminde 90 myń adamǵa jetkizý josparlanyp otyr. Biz bul mejege jetetin bolamyz, – dedi Ǵ.Jaqsylyqov.

Koalısııa otyrysynda oblystyq kásipkerlik jáne týrızm basqarmasy men oblystyq jumyspen qamtýdy úılestirý jáne áleýmettik baǵdarlamalar basqar­masy basshylarynyń kún tártibine sáıkes atqarǵan jumystarynyń esebi tyńdalyp, jumysty jetildirýge qatys­ty usynystar men pikirler aıtyldy.

Memleket basshysy «Qazaqstan-2050» strategııasynda kásipkerlikti ulttyq ekonomıkanyń jetekshi kúshi retinde baǵalap, shaǵyn jáne orta bıznestiń ekonomıkadaǵy úlesi 2030 jylǵa qaraı, eń az degende, eki ese ósýge tıistigin atap ótken bolatyn.

Kásipkerlikti kúsheıtýdiń mańyzdy­lyǵyn Elbasy óziniń dástúrli Joldaý­lary men Úndeýlerinen jáne barlyq baǵdarlamalarynan tys qaldyrmaı keledi. Bıylǵy bes áleýmettik bastama­sy­nyń bir baǵytyn «Shaǵyn nesıe berýdi kóbeıtýge» arnaýynyń ózi-ózin ózi eńbekpen qamtyǵan jáne jumyssyz júr­gen halyq arasynda jappaı kásip­ker­likti damytý úshin jasalyp otyrǵan úlken múmkindik.

Oblysta Memleket basshysynyń tapsyrmalaryn oryndaý, joǵaryda aıtyl­ǵandaı, jaqsy nátıjesin berip jatyr.

Baqtııar TAIJAN,

«Egemen Qazaqstan»

Qyzylorda oblysy