Prezıdent • 29 Sáýir, 2019

О́ndiristi óńir áleýeti qashanda joǵary

1010 ret
kórsetildi
8 mın
oqý úshin

Senbi kúni Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaev Pavlodar oblysynda jumys saparymen boldy. Sapar barysynda Qasym-Jomart Toqaev óńirdiń birqatar áleýmettik jáne ındýstrııalyq nysandaryn aralap, memlekettik baǵdarlamalardyń júzege asyrylý barysymen tanysty. Sondaı-aq Qazaqstan Prezıdenti Pavlodar oblysynyń jurtshylyǵymen kezdesti.

О́ndiristi óńir áleýeti  qashanda joǵary

Kezdesý aldynda Memleket basshysy Q.Toqaev «Qazaqstan elektrolız zaýyty» aksıonerlik qoǵamynyń jumysymen tanys­ty. Prezıdentke kásiporynnyń óndiristik qýaty jylyna 250 myń tonna alıýmınıı shyǵarýǵa qaýqarly ekeni málimdeldi.

Memleket basshysy óz sózinde Pavlodar oblysy eli­mizdiń damýyna zor úles qo­syp otyrǵan iri óndiristik óńir­lerdiń biri ekenin atap ótti.

– Táýelsizdik jyldary Er­tis óńiriniń ekonomıkalyq áleýe­ti edáýir nyǵaıdy. Sizderdiń oblystaryńyz Qazaq­stan­nyń ónerkásiptik jáne ener­ge­tı­­kalyq flagmandarynyń biri­ne aınaldy. Elbasy usyn­­ǵan ındýstrııalandyrý baǵdar­la­masynyń arqasynda óńirde quny 988 mıllıard teńge bola­tyn 90 joba júzege asyryldy. Bul jobalar janarmaı-energe­tıkalyq keshenin, munaı-hımııa, metal­lýrgııa jáne basqa da salalar­dy qamtıdy, – dedi Qazaq­stan Prezıdenti.

Qasym-Jomart Toqaev oblys basshylarynyń nazaryn ha­lyq­tyń ál-aýqatyn arttyrýǵa baılanysty máselelerge aýdardy.

– Pavlodar oblysy aýyldar­dy aýyz sýmen qamtamasyz etý jóninen elimiz boıynsha kórset­kishi eń tómen óńirlerdiń biri. Bul máseleni júıeli túrde jedel sheshý kerek. «О́ńirlerdi damy­tý­dyń 2020 jylǵa deıingi baǵdar­lamasy» aıasynda 2018 jyly sýmen jabdyqtaý jáne sý tar­tý júıelerin jańǵyrtý úshin res­pýb­lıkalyq bıýdjetten 2,7 mıl­lıard teńge qarjy bólindi. Úkimet pen ákimge árbir bólingen teńgege qatań baqylaý jasaýdy tapsyramyn. Sonda ǵana halyqty sýmen qamtamasyz etý isin ýaqtyly jáne tıimdi sheshe alamyz, – dedi Memleket basshysy.

Qazaqstan Prezıdenti atalǵan óńir úshin ekologııa máselesi ózekti kúıinde qalyp otyrǵanyn atap ótti.

– Biz ult densaýlyǵyna, salamatty ómir saltyn nasıhattaýǵa erekshe nazar aýdaramyz. Alaıda, kásiporyndardyń qaldyqtaryna baqylaýdyń joqtyǵynan bizdiń óndiristik ortalyqtarymyzda kúr­deli ekologııalyq ahýal qa­lyp­tasyp otyr, – dedi Qazaqstan Prezıdenti. 

Memleket basshysy oblys áki­mine Úkimetpen birlesip, Jastar jyly aıasyndaǵy Jol kartasynda qarastyrylǵan sharalardy júzege asyrýdy tapsyrdy.

– Bizge jumyspen qamtý sa­la­syndaǵy is-qımyldardy jan­dandyrý kerek. Sondaı-aq jumys kúshi kóp aımaqtardan kóship keletin halyqty qoldaý sharalaryn kúsheıtýimiz qajet. Búginde oblystyń jyl saıynǵy jumys kúshine degen qajettiligi 25 myńnan astam adamǵa jetti. Muny sheshýdiń joly qolaıly ınfraqurylymdar, qoljetimdi jáne jalǵa beriletin baspanalar qurylysy, – dedi Qasym-Jomart Toqaev. 
Sońynda Memleket basshysy óńirlerdi damytý jáne halyqtyń ál-aýqatyn arttyrý árdaıym erekshe baqylaýda bolatynyn aıtyp, sottardyń qyzmeti men zań ústemdigin qamtamasyz etý máselesine aıryqsha toqtaldy.

– Ádilettilik – qyzmettik jaǵdaıy men áleýmettik márte­be­sine qaramastan, barsha azamattyń zań aldyndaǵy teń bolýy. Zańnyń ústemdik etýi degenimiz osy. Bul sottar qyzmetine aralaspaýdy kózdeıdi. Degenmen, keı kezderi quqyq buzýshylyqtarǵa qatysty olardyń shyǵarǵan úkimderi azamattarymyz úshin oǵash jáne aqylǵa qonymsyz bolyp kórinedi, – dedi Qazaqstan Prezıdenti.

Qazaqstan Prezıdenti Qasym-Jomart Toqaev kelesi kezekte Pav­lodar munaı-hımııa zaýytyna baryp, atalǵan óndiris ornynyń jumysymen tanysty.

Qazaqstan Prezıdentine kásip­­orynnyń qazirgi ýaqytta avtomobıl janarmaıyn, reaktıvti qoz­ǵaltqyshtarǵa arnalǵan janar­maı otynyn, dızeldi jáne qazandyq otynyn, ózge de mu­naı ónimderin, son­daı-aq kom­mýnaldyq-turmys­tyq maqsatta gaz óndiretini týraly baıandaldy. Zaýyttyń jyl­dyq qýaty – 5,1 mıllıon tonna. Onyń ónimderi ishki naryqqa jet­ki­zi­ledi, sonymen qatar Reseıge, О́z­bek­stanǵa, Qytaıǵa, AQSh-qa, Nı­derland eline, Italııaǵa jáne Ýkraınaǵa eksporttalady. 

Qasym-Jomart Toqaev eńbek ujymymen áńgimelesý barysynda óndiristik qýatyna aýqymdy jańǵyrtý jumystary júrgizilgen Pav­lodar munaı-hımııa zaýyty­nyń el ekonomıkasyndaǵy róli erekshe ekenin atap ótti.

Kásiporyn jumysshylary otandyq óndiriske qoldaý kór­set­keni úshin Qazaqstan Pre­zı­dentine alǵys bildirdi.

Bul Memleket bas­shysy Q.Toqaev Jastar basta­ma­­laryn damytý ortalyǵyna bar­dy.

Bul «bir tereze» qa­ǵıdaty boıynsha jastarǵa qyzmet kórsetetin respýblıkadaǵy al­ǵash­qy mekeme sanalady. Ortalyq aımaq jastaryna jumysqa ornalasý, memlekettik tur­ǵyn úı baǵdarlamalaryna qa­ty­sý, kásipkerlikti damytý máse­le­leri boıynsha aqparattyq-konsýl­tasııalyq kómek kórsetedi. Jas­tardy quqyqtyq, psıho­logııalyq turǵydan qoldaý jáne kási­bı baǵdar berý ortalyq ju­my­synyń negizgi baǵyttarynyń biri. Munda aıyna 2 myńnan astam adamǵa qyzmet kórsetiledi. 

Qasym-Jomart Toqaev jas­tarǵa aıtqan sózinde táýelsizdiktiń alǵashqy kúnderinen bastap El­basynyń óskeleń urpaqqa erekshe kóńil bólgenin atap ótti. Mem­leket basshysy jastardyń bar­lyq bastamasyna qoldaý kórsete beretinin jetkizdi.

Saparynyń sońynda Pre­zıdent Qasym-Jomart Toqaev hımııa-bıologııa baǵytyndaǵy Nazarbaev zııatkerlik mektebinde boldy. Mektep dırektory Rınat Jumabaev Prezıdentti mekteptiń tynys-tirshiligimen tanystyrdy. «2013 jyly ashylǵan mektepte qazir 644 oqýshy bilim alýda, – dedi R.Jumabaev. – 60 oqý ka­bınetiniń 11-i zerthana, eki sportzal, jattyǵý zaly, 378 oryn­dyq májilis zaly, 305 oryndyq ashana men kitaphana, psıhologtyń kabıneti, baspasóz ortalyǵy, medısınalyq blok, mýzykalyq jáne horeografııalyq kabınetter bar. Mýltımedııalyq jabdyqtarmen qamtamasyz etilgen. Barlyǵy 131 pedagog jumys isteıdi». 

Mekteptiń 11-synyp oqý­shysy Dııar Tólenov Nazarbaev zııat­kerlik mektebine 7-synyp­ta oqýǵa túskenin aıtty. «In­­do­nezııada, Reseıde, Portýga­lııada, Vetnamda jáne Aýs­tra­lııada ótken halyqaralyq pán olım­pıadalarynyń júl­de­geri atan­dym, – dedi ol. – Bul – meniń usta­zymnyń, jattyq­ty­rýshymnyń birlesken jumy­synyń jáne mekteptegi búkil qoldaýdyń nátıjesi. Fızıkadan olımpıada – men úshin ózin ózi damytýdyń tásili jáne meniń bolashaq ma­mandyǵym. Bolashaqta fızıka salasynyń ǵalymy bolsam deı­min». 

Prezıdentke oblys orta­ly­ǵyndaǵy №34 mekteptiń fızıka pániniń muǵalimi Jasulan Meńdibaev óńirdegi bilim salasynda qandaı jańashyldyqtar qoldanylatynyn aıtyp berdi. «Kóbi fızıkany qıyn pán dep oılaǵanmen, men úshin olaı emes – dedi pedagog. – Sabaqtarymda shynaıy ómirde bolǵan jaǵdaılar arqyly tájirıbege negizdelgen tásilderdi qoldanamyn. Son­dyqtan «Fızıka ınfografıkasy» kómekshi quralyn jasadym. Ol oqýshylaryma fızıkany qyzyqty jáne kúndelikti ómirdegi tanymdyq ǵylym retinde qabyldaýǵa kómektesedi». 

Muǵalimdi tyńdaı otyra, Q.Toqaev avtordan fızıkadan esep­ter jınaǵyn tartý etýin ótindi jáne bos ýaqytynda onyń esepterin shyǵarýǵa ýáde berdi.
Q.Toqaev «Qazirgi zamanǵy Qazaqstan» kabınetimen tanys­ty. Oqýshylar ózderiniń ǵylymı jumystary týraly baıandady. 

– Bilim – eń qymbat qazyna, – dedi Prezıdent. Sondyqtan talmaı, sharshamaı izdenip, bilim alý kerek. Bul – eń tańdaýly mek­tep­terdiń biri. Sapaly bilim alý úshin barlyq múmkindik jasalǵan. 

Pavlodar oblysy

Sońǵy jańalyqtar