Qoǵam • 29 Sáýir, 2019

О́ndiristik jaraqatqa jol bermeıik desek...

1300 ret
kórsetildi
6 mın
oqý úshin

Statıstıka jyl saıyn elimizde jumysshylardyń óndiriste apatqa ushyrap nemese jaraqat alyp, múgedek bolyp qalatynyn kórsetedi. Demek, óndiriste qaýipsizdikti arttyryp, adamdar ómirin saqtaý – eń ózekti másele ekeni daý­syz. Osy turǵyda elimizdegi iri jumys berýshi sanalatyn «Qazaqstan temir joly» UK» AQ sońǵy 7 jylda óndiristik jaraqatty jyl saıyn ortasha eseppen 1,5% deńgeıinde tómendetýge qol jetkizýi bul baǵytta jetistik dep baǵalaǵan jón.

О́ndiristik jaraqatqa jol bermeıik desek...
Elimizdegi temir joldardyń uzyndyǵy 21000 km, elek­tr­jabdyqtaý jelileri 40 000 km, te­­mirjol kesheni 59 000 da­na jyljymaly qu­ram­nan, sondaı-aq 2000 qa­ýi­pti tehnıkalyq quraldan, ózge de sharýashylyqtardan tu­­ratyndyǵyn eskersek, mundaı nátıje úlken kúsh-jiger men keshendi is-sharany júzege asyrýdy qajet etedi. Onyń ústine búgingi tańda kompanııada 124 000-nan astam adam jumys isteıtinin aıta ketken oryndy. 

«Qazaqstan temir joly» UK» AQ Basqarma tóraǵasy Saýat Myńbaev 2019 jyl­dyń 6 aqpanynda jyldy qory­tyn­dylaǵan keńeıtilgen otyrysta qaýipsizdik pen eńbek jaǵ­daıynyń jaqsarýyn qam­tamasyz etý boıynsha árbir basshyǵa naqty tapsyrmalar berip, eń basty basymdyq – qaýipsizdik pen eńbekti qorǵaý eken­digin myqtap eskertken bolatyn. Ár temirjolshynyń densaýlyǵy – negizgi qundylyq ekenin qaperge alsaq, kompanııada eńbek etetin qyzmetkerlerdiń ómiri men densaýlyǵyna nuqsan kelmeýi basty nazarda bolýy tıis. 

Sondaı-aq osy jaqynda ǵana, 16 sáýirde QTJ Basqarma tór­aǵasynyń birinshi orynbasary Q.Álmaǵambetovtiń tór­­aǵa­lyǵymen Bas kólik pro­ký­ratýrasy, Ishki ister mınıs­tr­ligi, Indýstrııa jáne ınfra­qu­rylymdyq damý mınıstrligi ókilderiniń jáne kompanııa ma­mandarynyń qatysýymen dás­túrli qozǵalys qaýipsizdigi ta­qyrybyndaǵy dóńgelek ústel ótti. Qozǵalys qaýipsizdigi prob­­­lemalarymen qosa onda adam­dardyń óz betimen asa qaýipti aımaq bolyp tabylatyn temir jolǵa shyǵyp ketýi jaǵdaılary da nazardan tys qalǵan joq. Jol boıynda eldi mekenderdiń kóp ekenin eskersek, bul da bir úlken problemalardyń biri. Qazaqta «Saqtansań – saqtaıdy!» degen eskertpe sóz bar emes pe? Eger osyǵan súıener bolsaq, onda ár adam óz ómirine jaýapty eken­digin taǵy bir qaperge sala ketsek artyq etpes.

Al endi óndiristik jaraqatqa qaıta oralsaq. Onyń deńgeıin tómendetýde kóptegen is-sharalar atqarylǵanyna qaramastan, áli de sheshimin kútken máseleler kezdesedi. Aǵymdaǵy jyldyń 28-29 naýryzy aralyǵynda Aty­raý qalasynda ótken «Bizdiń qa­ýipsizdigimiz – bizdiń ómirimiz!» atty bas ınjenerler forýmynda da bul másele jan-jaqty talqylandy. Reti kelgende aıta keteıik, sol Atyraý qalasynda ornalasqan Aqjaıyq belgi berý jáne baılanys dıstansııasy 26 jyl boıy birde-bir apattyq jaǵdaılarǵa jol bermegendigi jáne ózge de jergilikti ká­sip­oryndardyń 15-20 jyl qatarynan úlgili jumys istep kele jatýy osy qalada bas ınjenerler quryltaıyn ótkizýge sebepshi boldy. Sol jıynda jasaǵan baıandamasynda «QTJ» UK» AQ bas ınjeneri Batyr Ko­tyrev sońǵy on jylda ón­di­ris­tik jaraqat deńgeıiniń kemı túskenin óndiriske engizilip jat­qan jańashyldyqtarmen baı­lanys­­tyrdy. 

2018 jyly kompanııa jáne onyń enshiles kásiporyndarynda óndiristik jaraqat deńgeıin 28-ge kemitýge qol jetkizilse, bul ótken jylmen salystyrǵanda 6 jaǵdaıǵa kem eken. Salada ja­­­­­raqatqa úsh mamandyq: jol mon­teri, poıyz qurastyrýshysy jáne lokomotıv mashınısiniń kómekshisi beıindi keledi desek, jalpy jaraqattyń jartysyna jýyǵy osy mamandyq ıeleriniń enshisinde eken. Teksere kelgende sol óndiristik jaraqat jaǵ­daılarynyń kópshiliginde jumysshylardyń qarapaıym qaýipsizdik erejelerin saqtaı bermeıtindigi kóńildi qulazytpaı qoımaıdy. Budan basqa, 78 qaı­ǵyly jaǵdaıdyń 59-y óndi­rispen baılanysty emestigi de anyqtalyp otyr. Kezekti me­dı­sınalyq tekseristen ótken keı­bir qyzmetkerlerdiń jumys oryndarynda jantásilim etken 25 jaǵdaıy tirkelipti. Bul 2017 jylmen salystyrǵanda 2 esege óskendigin kórsetedi. Bul medı­sınalyq qyzmet sapasynyń syn kótermeıtindigin baıqatady. 

О́ndiristik jaraqat alýdyń negizgi sebepteri – qaýipsizdik ta­lap­tarynyń saqtalmaýy, eń­bek­ti qorǵaý erejeleriniń elen­beýi jáne taǵysyn taǵylar bolyp kete beredi.  

Nóldik jaraqat jaǵdaıyn qurýǵa baǵyttalǵan álemdik ozyq tájirıbeler men jyldyq qo­­ry­tyndylar boıynsha qabyl­danǵan naqty sheshimder 2019 jyldyń qaýipsizdik salasyndaǵy negizgi mindetterin aıqyndaýǵa múmkindik berdi. Ýákiletti organ­nyń normatıvterine sáıkes QjEQ mamandar shtatymen tolyqtyrý – ýaqyt talaby. Jáne de kompanııa tarapynan zańnamamen, ýákiletti organdardyń aktilerimen beki­tilen, qor jáne kásipodaq be­kitken qaýipsiz jumystyń ne­gi­zgi sharttary jan-jaqty eskeril­gendigin aıta ketken oryndy. Sharýashylyq jetekshilerinde qaýipsiz eńbek jaǵdaıyn qoldaý úshin qajetti quraldar jetkilikti. Sondyqtan da basshylar, mamandar, tolyqtaı eńbek ujymy belgilengen jospardy oryndaý úshin barlyq kúsh-jigerlerin jumsaýy tıis. Jáne de ár sha­rýa­shylyqqa nóldik jaraqat strategııasyn júzege asyrý maq­satynda óz baǵdarlamalaryn ázir­leýge múmkindik berilip otyr. Budan basqa, forýmdar, kon­­­­­­­­­­ferensııalar uıymdastyrý, BAQ-pen baılanystardy nyǵaıtý máselesi de kún tártibinde tur. Mamandandyrylǵan merdiger­lerdiń naqty talaptardy qam­tyǵan jumys oryndaryn attes­tasııalaýdy uıymdastyrýdy biryńǵaı korporatıvtik tártipte júzege asyrýy kózdelgen. Qyz­met­kerlerdi mindetti medı­sı­nalyq tekserýlermen qamtý, me­dısınalyq qyzmet sapasyna talaptardy kúsheıtý jaǵy da nazardan tys qalmaıdy. Eń bas­tysy, «Senim sertıfıkattaryn» sharýashylyqtarǵa tapsyrý arqyly, olardyń nóldik jaraqat qaǵıdalaryn ustaýyn yntalandyrý jaǵy da qolǵa alyn­dy. Bunyń barlyǵy da ja­raqattardyń aldyn alýdyń alǵy­sharttary sanalady. 

Mine, QTJ sheńberinde osy baǵyttaǵy jumystar júrip jatyr jáne ol jalǵasa beredi. Bas­ty ustanym – «nóldik jara­qat­» tujyrymdamasyn júzege asyrý.


Asqar ISAQOV,

BAQ-pen jumys júrgizý departamentiniń menedjeri

Sońǵy jańalyqtar