Tarıh ǵylymdarynyń doktory, etnograf Ahmet Toqtabaı osy basqosýda qyzyqty tarıhı mysaldardy alǵa tarta otyryp, ejelgi Naýryz merekesi úndi-ıran halyqtarynda sharýashylyq jumystarynyń merzimine, aımaqtardaǵy tabıǵı erekshelikterge baılanysty ár ýaqytta toılanatyndyǵyn aıtady.
«14 naýryz – uzaq qystan keıingi kórisý, kezdesý kúniniń Qazaqstannyń batys ólkesinde saqtalýyn tarıhı úndi-ıran dástúriniń kaspıı mańy aımaǵynda saqtalýymen túsindiredi. Sondaı-aq ejelgi ıran kúntizbesinde jyldyń úshinshi aıy Amaldyń 14 naýryzdan bastalýymen baılanystyrady. Keıinirek Irandaǵy reformadan keıin Naýryz merekesin toılaý 14-nen 22 naýryzǵa aýystyryldy. Mundaı faktiler tarıhı shyndyqty burmalap, qoǵamdyq sanany shatastyratyndyqtan, Kórisý nemese Amal meıramyn merekeler kúntizbesine engizýdiń mańyzdylyǵy joq» dep sanaıdy tarıhshy-ǵalym.
Al M.Áýezov atyndaǵy Ádebıet jáne óner ınstıtýtynyń ǵylymı qyzmetkeri, folklorshy Sáken Seıilbek osy pikirge qarsy birqatar málimetimen bólisti.
«Adamdar erte zamannan bul kúni bir-birin qaqaǵan qystan aman shyqqandaryna qýanyp, kóktemniń jaımashýaq kúnderiniń týǵanymen quttyqtaıtyn. Olarǵa jaqyndary men týystaryn aralap shyqqansha biraz jerdi júrip ótýge týra keledi. Osylaısha, barlyq alys-jaqyndaryna kirip-shyqqansha Naýryz merekesi de kelip jetetin. Kórisý – adamdardyń arasyn jalǵaıtyn birigý merekesi. Ǵalym mahabbatqa, jaqyndaryna qamqorlyq jasaýǵa tárbıeleıtin ejelgi halyq dástúriniń gýmanıstik prınsıpterin alǵa tartady. Jasy úlkenderge sálem berý arqyly qazaq halqy olarǵa syı-qurmet kórsetedi. Al jastar bolsa, úlkendi syılaý arqyly batasyn alatyn» dep atap ótti.
Qaıyrymdylyq, meıirimdilik ıdeıalaryna toly bul merekeni toılaý halqymyz úshin óte ózekti, sondyqtan adamdar barlyq jaqyndarymen júzdesip, bir-birine amandyq-saýlyq tilep, erekshe sezimmen kórisýleri úshin bul kúni memlekettik demalys jarııalanýy tıis. Osy mazmunda pikir bildirgen mamandar rýhanııatymyzdy damytýda izgilikke, meıirimdilikti nasıhattaıtyn merekelerdiń artyqtyǵy joq ekendigin aıtady.
ALMATY
