Uly esimder ulyqtalady

Qazirgi kezde jobany jú­zege asyrýǵa respýblıkanyń óńir­­lerindegi ǵalymdar jumyl­dy­­rylyp otyr. Uly esimder tizi­min jasaýǵa tarıhshylar ǵana emes, ǵylymnyń barlyq salasynda eńbek etip júrgen mamandar da atsalysýda. Aldaǵy ýaqytta jalpy zertteýler men izdenister negizindegi aqparattar mýltımedıalyq portalda jarııalanatyn bolady. Osy tizimge oraı elorda tórinde saltanat qu­ra­tyn uly tulǵalar saıabaǵy ult kelesheginiń jarqyn kórinisi men maqtanyshy bolýǵa tıisti dep sanaıdy mamandar.

Baǵdarlamanyń basty maq­saty tarıhtan oryn alǵan tulǵa­lar­­dyń ómiri men qyzmetin zert­­teý, urpaqqa tanytý, solar ar­qyly ótkendi, tarıhı sanany jań­ǵyrtý deıtin bolsaq, endigi kezek­te elimizdiń tarıhı kezeńderin keńi­nen qamtı otyryp, kásibı qaýym­dastyqtardan qoldaý tap­qan, ǵylymı-negizdelgen kásibı qaýymdastyqtardyń usynys-pikirleri basty nazarda bolady.

Elbasymyzdyń bastamasymen qolǵa alynǵan «Mádenı mura» baǵdarlamasy sheńberinde Uly dalanyń tarıhynda óshpes ról atqarǵan tulǵalardy qazaq halqyna qaıtarýǵa baǵyttalǵan ǵylymı-zertteýler jasaldy, ǵylymı monografııalar, maqa­lalar ázirlendi.

Usynylǵan jobanyń tujy­rym­damasyn iske asyrý «Uly dala­nyń uly esimderiniń» ómiri men qyzmeti týraly ǵyly­mı derek­terdi jáne materıaldar­dy aınalymǵa engizýge múmkin­dik berýmen qatar, oqý-aǵartý­shy­lyq ensıklopedııa-saıabaǵy ınte­raktıvti kartasyn jasaýǵa, geoaq­parattyq tehnologııalar­­dy, mýltımedııalyq qosymsha­lar­dy paıdalaný arqyly uly tul­ǵa­lardyń ómiri, qyzmeti­men tanysý múmkindigine qol jet­kizedi. Sondaı-aq Qazaqstan men qazaq halqynyń tarıhı-má­de­nı muralaryn álemge tanymal etýdiń tıimdi tetikteri ázirlenip, otan­dyq, aımaqtyq jáne halyq­aralyq deńgeıde tarıhı mura­lary­myzdy nasıhattaýǵa keńinen múmkindik ashylatyny anyq.

 

Tımýr ÁPENDIEV,

Sh.Ýálıhanov atyndaǵy Tarıh jáne etnologııa ınstıtýtynyń «Jańa dáýirdegi Qazaqstan tarıhy» bóliminiń meńgerýshisi, PhD

 

ALMATY