Rýhanııat • 25 Shilde, 2019

Erkin Nurazhan. Sharaına

362 ret kórsetildi

Bireýlerge kúlki, báz bireýlerge túrpi bolyp tıgen Erkin Nurazhannyń sharj ben karıkatýra sýretterin salýda avtordyń azamattyq ustanymy sony serpin syılady. Suńǵyla sýretker bederlegen qatar júrgen qurdastary men zamandastarynyń ıýmorlyq beınesi eriksiz ezý tartqyzsa, qoǵamnyń kóleńkeli jaqtaryn ájýa etken grafıkalyq sýretteri ótken-ketkendi qozǵaıdy.

Ulttyq mýzeıde ashyl­ǵan «Sharaına» kór­me-za­­lyna aıaq basqan jandy arystandaı arqyraǵan rektor, ot aýyzdy, oraq tildi aıtys­ker, qaragerdeı kisinegen aqyn, jem-shó­bine ıe bola almaı aýzy shúrshıgen mınıstr, án­shi­ligimen eldi aýzyna qa­ratqan bılikshil hanym tik turyp qarsy alady. Bu­rynǵy jáne soń­ǵy jyldary salynǵan 100-ge tarta karıkatýra janryn­daǵy týyndylarynan av­tor­dyń otyz jyldyq shy­ǵar­mashylyǵynyń evolıýsııasyn kórýge bolady. Oryndaý tehnıkasymen bir­­ge taqyryp turǵysynan da ár alýan sıpatqa ıe ju­mystarynyń alǵashqy ke­zeńi mınıatıýrly kelse, keıingi qoltańbasy túrli-tústiligimen erekshelenedi. Sýretshiniń aıtýynsha, tús minezdi jaqsy jetkizýge kómektesedi.

«Qasym Qaısenovpen tanysýǵa barǵanda, atymdy estigen aǵamyz «Qazaq ádebıetine» shyǵyp jat­qan sen be? Mine, seniń al­bomyńdy jasap qoıdym» dep, gazetke shyqqan sýret­terimdi qıyp, oqýshy dápte­rin toltyryp, albom ja­sap qoıypty. «Kerek bolady. Kitap shyǵaryp, kórme ótkizesiń» dep al­ǵash aıtqan sol Qasym aǵa bolatyn. Áıtpese, sýret salyna bastaǵanda osy janr­dyń eteginen túpkilikti us­­taımyn dep oılaǵan joq­­pyn», dep eske alady sýretshi. О́ziniń aıtýynsha, jas sýretshiniń talantyn alǵash tanyǵan «Baldyrǵan» jýrnalynyń bas redaktory Muzafar Álimbaev bolsa, redaktorlardyń redaktory atanǵan Sherhan Murtaza, syn sardary Qaltaı Muha­med­janov baǵyt-baǵdar be­rip, karıkatýra janry­men júıeli túrde aınaly­sýyna eleýli yqpal etken. Osylaısha Erkin Nuraz­hannyń janqııar eńbegi týrasyndaǵy aǵalar lebizi keleshek órisine jol ashyp berip, qazaq beıneleý ónerindegi kenje qalǵan karıkatýra janryn ómirlik maqsat-muratyna aınaldyrdy. 1982 jyldan beri qyzmettik ortada júzdes bolǵan belgili tulǵalar men qalamger aǵalaryna sharj jasap, «Qazaq ádebıeti» ga­zetiniń sońǵy betinde ázil men epıgrammalardyń shy­raıyn ashatyn sýretshi eńbegine arnalǵan arnaıy rýbrıka ashylady.

Jaýynger janr sanalatyn sharj – adamnyń syrtqy uq­sastyǵyn aınytpaı berýmen qatar, ishki jan-dú­nıesin ashyp kórsetýde ázil-qaljyńǵa arqa súıeıdi. Ár alýan keıiptegi yrjııa kúlgen keıipkerler hory qoǵamnyń boıamasyz shyn­dyǵyn shyrqaıdy. Kúlki etý ǵana emes, munda júrek túkpirine tereń úńilý bar. Birde jazýshy Asqar Súleı­menov ózi beınelengen sharj-portretti qolyna al­­ǵan­da minezi qııańqy, kóp nárseni jarata bermeıtin aına-qatesiz bolmysyn kó­rip tańǵala «Meni aınytpaı salypty. Ný chto je? Uqsap turǵannan keıin amal ne? Bir qaraǵanda mys­tan kempir sııaqty ekenmin. Erkin bizdiń qasıetimizdi de, qasıetsizdigimizdi de kór­­setip tur ǵoı», dep me­ıir­­­lene jymıyp alypty. Qa­zaqstannyń halyq jazýshysy Muzafar Álimbaı onyń shyǵarmashylyǵyna degen aıryqsha lebizin «Ka­rıkatýra koroli» dep rıza­shylyqpen bildirýi boıaýy qanyq, bolmysy anyq talant ıesin jazbaı tanyǵany bolsa kerek. «Karıkatýra – men úshin bizdiń turmys-tir­shiligimizge degen kózqaras, ja­nymyzdy aýyrtqan dertke daýa izdeý. Karıkatýralyq sýretter aýdar­mashyny qajet et­peıdi. Ol kópke ortaq tilde sóıleıdi. Ashy syn jeke bir tulǵaǵa qarata aıtylmaýy múmkin, sóıte tura óz ıesin tabary da sózsiz», degen karıkatýra koroli kúlkiniń ar jaǵynda jazalaý emes, ja­nashý jatqanyn túsinse deıdi.



Sońǵy jańalyqtar

Qazaqstanda et qymbattady

Qoǵam • Búgin, 15:10

Elimizde kıik sany kóbeıip keledi

Qazaqstan • Búgin, 14:41

ShQO-da elikti atqan brakoner sottaldy

Qoǵam • Búgin, 11:20

Uqsas jańalyqtar