A.Baraev atyndaǵy Astyq sharýashylyǵy ǵylymı-óndiristik ortalyǵynda ótken dıqandar quryltaıynda eldegi agrarlyq salanyń ózekti máseleleri qaýzaldy. Aýyl sharýashylyǵy mınıstriniń orynbasary Gúlmıra Isaeva búginde 600 myń gektar sýarmaly jerdi qaıta qalpyna keltirýmen qatar, qosymsha 1,5 mln gektar sýarmaly jerdi aınalymǵa jiberý kún tártibinde turǵanyn aıtty.
– Taıaý bolashaqta sýarmaly jerdiń kólemin 3,5 mln gektarǵa jetkizý mejesi alǵa qoıylyp otyr. Buǵan tek ınnovasııalyq tehnologııalar arqyly qol jetkizýge bolady. Sol sebepti osy baǵytta birlesip jumys isteýge kelisken amerıkalyq áriptesterimizge alǵysymyzdy bildiremiz. Búgin ashylǵan tájirıbelik alqap dálme-dál eginshilikti engizýdegi ozyq alań bolary kúmánsiz. Sondaı-aq A.Baraev atyndaǵy Astyq sharýashylyǵy ǵylymı-óndiristik ortalyǵynda Valley kompanııasynyń oqytý synyby ashyldy. Amerıkalyq áriptesterimiz jańa tehnologııany tıimdi paıdalanýdyń jolyn kórsetýge ázir. Bul egin sharýashylyǵyndaǵy ónimdi jáne sapany jaqsartady degen úmittemiz, – deıdi G.Isaeva.
Salalyq vedomstvonyń ókilderi amerıkalyqtar usynǵan tehnologııa jekelegen daqyldar boıynsha ónimdi 70-80% kóbeıtýge septesetinin jetkizdi. Bul arqyly Aýyl sharýashylyǵy mınıstrligi 2022 jylǵa qaraı soltústik óńirlerdegi egistik alqaptaryn dálme-dál eginshilik tehnologııasyna tolyqtaı kóshirýdi kózdeýde. Mundaı úlgidegi ozyq synaq alqaptaryn elimizdiń ózge de aımaqtarynda ashý josparlanǵan. AQSh-tyń Qazaqstandaǵy elshisi Ýılıam Mozer bizdiń agrarlyq áleýetimizdi joǵary baǵalap, atalǵan sektorda berik áriptestik ornatýǵa nıetti ekenderin bildirdi.
– Zamanaýı aýyl sharýashylyǵyn tek ekonomıkalyq turǵydan qarastyrǵan jónsiz bolar. Qazir ekologııalyq máselelerdi nazardan qaldyrýǵa bolmaıdy. Sol sııaqty agrarlyq sektordy tıimdi paıdalanýdyń da joldaryn izdestirý qajet. Bul oraıda amerıkalyq kompanııalar qazaqstandyq sharýalarǵa kómek kórsetip, keńesterimen bólisýge ázir. Nege deseńiz, Qurama shtattardyń tabıǵaty Qazaqstanmen uqsas keledi. Ásirese Soltústik jáne Ońtústik Dakota shtattarynyń jeri qazaq dalasynan aınymaıdy. О́tken jyly AQSh-tyń Saýda mınıstri Ýılbýr Ross qazaqstandyq áriptesterimizben iskerlik baılanys júrgizgen edi. Sol kezde bizdiń delegasııanyń quramynda 16 aýylsharýashylyq kompanııa ókilderi boldy. Osy sapar eki el arasyndaǵy saýda-ekonomıkalyq yntymaqtastyqtyń artýyna yqpal etti, – dedi Ý.Mozer.
«Dala dáni» halyqaralyq kúni aıasynda A.Baraev atyndaǵy Astyq sharýashylyǵy ǵylymı-óndiristik ortalyǵynyń tájirıbelik egistik alqabynda dálme-dál eginshilik tehnologııasyna baılanysty aqyldy sýarý júıesiniń tanystyrylymy ótti. Ereksheligi sol, jańa qondyrǵyny smartfonnyń kómegimen basqarýǵa bolady. Innovasııalyq sýarý júıesi arnaıy uıaly qosymsha arqyly iske qosylady. Osylaısha agrarshylar egis dalasyna sabylmaı úıinde otyryp-aq sharýasyn bitirýine bolady dep sendirdi sheteldik ınvestorlar.
Amerıkalyq kompanııa Qazaqstanda sýarmaly qondyrǵy qurastyratyn zaýytty ashýdy josparlap otyr.
– Klımattyń ózgerýine baılanysty aqyldy tehnologııaǵa kóshkenimiz abzal. О́ıtkeni keleshekte jahanda qurǵaqshylyq beleń alýy múmkin. Sondyqtan bar resýrstardy tıimdi paıdalanýymyz qajet. Investorlar zaýyt salýǵa úsh oblysty tańdap otyr. Atap aıtqanda, Aqmola, Qostanaı jáne Qaraǵandy oblystary. Sebebi óndiris júrgizý úshin gaz qory kerek. Sheteldik kompanııa ókilderi Aqmola ákimdigimen tıisti kelissóz júrgizýde. Sonyń nátıjesinde kásiporyn qaıda ornalasatyny belgili bolady, – dedi A.Baraev atyndaǵy Astyq sharýashylyǵy ǵylymı-óndiristik ortalyǵynyń bas dırektory Kenje Abdýllaev.
Basqosýda dıqandar egin sharýashylyǵyna tusaý bolyp turǵan máselelerdi de aıtty. Máselen, aqmolalyq sharýa Georgıı Prokofıı elimizde salalyq ǵylymı-zertteý ortalyqtary saýsaqpen sanarlyqtaı ekenin, sondaı-aq ákimshilik tólemderdi retteý úshin biryńǵaı agrarlyq salyqty kóp keshiktirmeı engizý qajettigin jetkizdi.
