Áleýmettik máselelerge nazar aýdaryldy

Ál-Farabı eńbekterin Otyrarǵa aldyrý qajet

Otyrardaǵy mýzeıdi qalpyna kel­tirip, ishindegi jádigerlerdi jóndeý kerek. Kelgen qonaqtar, sheteldikter VIII-IX ǵa­syrdaǵy qazaq halqynyń ómiri­men, mádenıetimen tanysýy tıis. Álem­de farabıtanýmen aınalysatyn 11 or­talyq ashylǵan. Syrtqy ister mınıstr­liginiń, elshilikterdiń aralasýymen sol ortalyqtardaǵy ǵulamanyń eńbekterin aldyrý qajet. Farabıtanýshylardy shaqyryp aqyldasý, ánderi men shyǵar­malaryn jaryqqa shyǵarýymyz kerek. Kóne Otyrar qalashyǵy janynda jańadan salynǵan «Sapar ortalyǵynda» óńirdiń zııa­ly qaýym ókilderi men tarıhshylar, ǵalymdar bas qosqan alqaly jıyn­da Premer-Mınıstrdiń orynbasary Ber­dibek Saparbaev osylaı dedi. Basqosýda mereıtoıǵa daıyndyq jumystary py­syqtalyp, jergilikti turǵyndar men ǵa­lymdar usynys-pikirlerin ortaǵa saldy. Otyrar óńirindegi tarıhı nysandardyń qazirgi jaǵdaıy men sáýletine qandaı ózgerister engizý kerek, taǵy qandaı ny­sandar jóndelgeni durys degen másele talqylandy. Bul rette ǵalymdar Sháýil­dirde Otyrar kitaphanasy ashylsa, ál-Farabıdiń týǵan jeri sanalatyn Oqsyz aýyly qaıta qalpyna keltirilse degen usynystaryn jetkizdi. Álemge tanymal ǵulama oıshyl, fılosof ál-Farabıdiń 1150 jyldyǵyna arnalǵan mańyzdy sharalardyń biri Otyrar aýdanynyń ortalyǵy Sháýildir aýylynda da ótedi. Mereıtoı resmı túrde ál-Farabı atyndaǵy Qazaq ulttyq ýnıversıtetinde bastalady. Negizgisi – «Ál-Farabı jáne álemdik órkenıet» halyqaralyq ǵylymı sımpozıýmy. Budan ózge de kóptegen sharalar uıymdastyrylyp, IýNESKO-nyń shtab-páterinde is-shara ótkizýmen aıaqtalmaq. Úkimettik jumys toby Sháýildir aýylynda kúrdeli jóndeýden ótip jatqan mádenıet úıiniń qurylys jumystarymen tanys­ty. Úkimet basshynyń orynbasary aýdan ortalyǵyndaǵy alań men Ál-Farabı eskertkishiniń búgingi jaǵdaıymen tanys­ty. Otyrar murajaıyn aralap kórip, onda da birqatar jóndeý jumysyn jasaý qajettigin atap ótti.

«Bul qala sizder úshin salynyp jatyr»

Premer-Mınıstrdiń orynbasary Berdibek Saparbaev pen Aqparat jáne qoǵamdyq damý vıse-mınıstri Danııar Esın Túrkistanda óńir jastarymen kezdesý ótkizdi. Jastar jylynyń aıasynda atqarylyp jatqan jumystar baıandalǵan kezdesýde Úkimet basshysynyń orynbasary joǵary jáne kolledj stýdentterine «Dıplommen – aýylǵa!» jáne «Serpin» baǵdarlamalarynyń múmkindikteri týraly aıtyp berdi. «Búginde Túrkistan úlken qurylys alańyna aınaldy. 10 jyldan keıin qala adam tanymastaı ózgerip shyǵa keledi. Bul qala sizder úshin salynyp jatyr. Sondyqtan rýhanı astananyń ókili retinde túrkistandyq jas­tar búkil Qazaqstanǵa úlgi bolýy tıis», dedi ol. Kezdesýde ońtústiktegi jastardy soltústik óńirlerge kóshirý máseleleri men onyń tıimdi joldary, sondaı-aq keler jyldan bastap volonterlarǵa áleýmettik nesıeler beriletini jáne stıpendııa kólemi 30 paıyzǵa artatyny aıtyldy. Qazaq jastarynyń bilimi men mádenıetin talapqa saı qalyptastyrý jaıy da nazardan tys qalmady. «Bizdiń jastar shet tilderin erkin meńgergen, zaman talabyna saı bilim alǵan bolýy kerek. Sonda álemniń kez kelgen elinde jumys isteı alady. Prezıdent Joldaýda daryndy balalardy qoldaýdyń «Jol kartasyn» ázirleýdi tapsyrǵan bolatyn. Osyǵan oraı Úkimet «El úmiti» atty joba jasap shyqty. Joba aıasynda keler jyldan bas­tap Qazaqstan boıynsha eń daryndy 1000 bala iriktelip, memlekettiń qamqorlyǵyna alynady. Olardyń otansúıgishtik tárbıesi men laıyqty ári tereń bilim alýyna jaǵdaı jasalady», dedi vıse-premer.

 AÁK-tiń sharttary týraly tolyq bilmeıdi

 Úkimettik jumys tobynyń oblysqa sapary aıasynda Eńbek jáne halyqty áleýmettik qorǵaý mınıstri Birjan Nurymbetov turǵyndarmen kezdesip, Nur Otan partııasynyń oblystyq fılıa­lynda qoǵamdyq qabyldaý ótkizdi. Al Nur Otan partııasy Túrkistan oblystyq fılıalynyń «Open Space» formatyndaǵy qoǵamdyq qabyldaý bólmesinde azamattardy jeke qabyldaǵan mınıstr árbir aryz-shaǵymǵa keń kólemde jaýap berip, keńesin aıtty. Keı máselelerdiń sheshilýin baqylaýynda ustaıtynyn aıtyp, ákimdikter men mekeme basshylaryna tapsyrma berdi. Árbir shaǵymdanýshy týraly málimetti tirkep aldy. «Qoǵamdyq qabyldaýǵa kelgen turǵyndardyń basym bóligi jumyspen qamtý, ataýly áleýmettik kómek, turǵyn úı máselesin qozǵady. Ataýly áleýmettik kómektiń ýaqtyly tólenbeýi jaıly da shaǵymdanǵandar bar. Búginde bıýdjet tarapynan Túrkistan oblysyna tıisti qarajat aýdarylyp, qazan aıynyń ataýly áleýmettik kómeginiń qarajaty tólenip jatyr. Jalpy Túrkistan oblysynda 103 myń otbasy, 500 myń adam ataýly áleýmettik kómekti alady. Keı jaǵdaıda turǵyndar osy kómektiń sharttary týraly tolyq bilmeıdi. Olarǵa keńes berildi. Sondaı-aq bos jumys oryndaryn usynatyn memlekettik baǵdarlamalar týraly da maǵlumat jetpegender bar. О́ńirlerdegi jumyspen qamtý ortalyqtaryna baryp, maǵlumat alyp qana qoımaı, jumysqa ornalasýǵa bolady», dedi mınıstr B.Nurymbetov.

 Aýrýhanalar 100 paıyz sıfrlandyrý júıesine kóshken

Bul kúni Densaýlyq saqtaý mınıstri Eljan Birtanov Túrkistan oblysyndaǵy birqatar nysandardy aralady. Naqtyraq aıtsaq, Eljan Birtanov pen oblystyq qoǵamdyq densaýlyq basqarmasynyń basshysy Muqan Egizbaev aldymen Ordabasy aýdandyq aýrýhanasynyń jumysymen tanysyp, ujymymen kezdesti. Ordabasy aýdandyq aýrýhanasyna Qaraǵandy, Nur-Sultan, Shymkent jáne Túrkistannan 15 jas dáriger jumysqa ornalasqan. Aýyldaǵy medısınany kóterýge bel býǵan jas mamandar járdemaqylaryn alyp, jumystarynyń oıdaǵydaı júzege asyp jatqanyn jetkizdi. Mınıstr atalǵan aýrýhanaǵa naýqastyń syrqatyn bekitetin «Trıaj» júıesimen qamtýǵa kómek kórsetiletinin aıtty. Sondaı-aq mınıstr sapar barysynda Otyrar aýdandyq aýrýhanasynyń tynys-tirshiligimen tanys­ty. Bala týý kórsetkishi bo­ıynsha ylǵı kósh bastap kele jatqan óńirde ana men bala ólimi byltyrǵymen salystyrǵanda tómendegen.

 Túrkistan oblysy