«Tanysqym keledi meniń sizben...»

11 jylda – 278 jup

Nur-Sultan men Almaty sııaqty ortalyq qalalardaı emes, Aqtóbede tanysý agenttikteri joqqa tán. Qoǵamdyq oryndar, merzimdi baspasóz betterinde de mundaı qyzmet túrleri týraly habarlandyrýlardy kózimiz jıi shala bermeıdi. О́ıtkeni bul dilimizge saı kelmese, ekinshi jaǵynan, shaǵyn ǵana qalada «sondaı jerge bardym...» dep aıtýdy uıat sanaıtyndar kez­desedi. Degenmen, bizdiń óńirde de uzaq jyldan beri jalǵyz júrgenderdi jup qylatyndar, soǵan kádimgideı mamandanǵandar bar.

– «Moıa vtoraıa polovınka» tanysý agentti­gi­niń ashylǵanyna bıyl 11 jyl boldy. Osy aralyqta 278 juptyń úlken ómirge aıaq basyp, otba­syly bolýyna óz úlesimdi qosyppyn. Iаǵnı, maǵan kelgen 139 jigit pen qyzdy bir-birimen tanystyrdym. Osynsha ýaqyt úshin bul, árıne óte az kórsetkish. Nege deseńiz, meniń tanysý agent­tigime jolyqqan er-jigitterdiń kópshiligi aj­yrasqan bolsa da, balasy bar áıelmen otaý qur­ǵysy kelmeıdi. Qyzyǵy sol, olardyń bu­ǵan deıingi nekesinde keminde 1 baladan bar. Osydan baryp zańdy túrde erli-zaıypty ata­natyndar sonshalyqty kóp emes. Bárine kúıeý­ge shyqpaǵan, balasy joq, ózi sulý áıel kerek. Olardyń talabyna sáıkes keletin, qaı jaǵy­nan da jaqsy qyzdar tanysý agenttikterine kele me?! Másele sonda ǵoı. Sol sııaqty qyz-kelin­shek­terdiń deni qaltaly, ózi kelbetti ári jas jigit­ter­di izdeıdi...

Aýyldyq nemese qalalyq dep bólmeımin, tipti sheteldik azamattarmen de baılanys ornatýǵa qarsylyǵym joq. Eń bastysy, tanysýǵa suranys bildirgender buryn-sońdy sottalmaǵan, maskúnem nemese nashaqor, sosyn jumyssyz bolmaýy kerek. Shynymen otbasyly bolýǵa nıettenip kelýshilermen asyqpaı áńgimelesken soń, olardyń sýretin alyp, arnaıy saýaldama toltyryp, ózine saı jar izdeýge kóshemin. Meniń atalǵan qyzmetim 6 myń teńge turady. Belgili bir ýaqyt aralyǵynda syńaryn taýyp beremin dep ýáde bermeımin, biraq jumysymdy adal atqarýǵa tyrysamyn. Mysaly, eger jasy 20-dan endi asqandar seriksiz edim dep kelse, ondaılardan birden bas tartamyn. Sebebi olardyń teńi agenttigimniń bazasynda báribir joq qoı, – dep syr bólisedi jeńgetaılyqty negizgi tabys kózine aınaldyrǵan Lııa Garaeva.

Tanysý agenttiginiń basshysynyń sózine qa­ra­­ǵanda, oǵan bóriktiler men burymdylar teń­deı keledi. Al jasyna toqtalsaq, 30-65 jas ara­­lyǵyndaǵy boıdaqtar eken. Osy oraıda áń­gi­melesýshimizden agenttikke tirkelgen er adam­­dardyń talap-tilegi tez oryndalatynyn bil­dik. Munyń syry qyz-kelinshekterdiń kópti­gin­de jatsa kerek. Oǵan Lııanyń jumys úste­lin­de jatqan qalyń býma dálel.

 «Jaqsy jigittiń eteginen ustasam...»

«Turaqty jumysym bar. Qalada ornalasqan 1 bólmeli páterdiń ıesimin. Has sulý bolmasam da, bir kórgen jan ekinshi ret burylyp qaraı­tyn­­daı kelisti kelbetim de joq emes. Biraq áli kúnge turmysqa shyqqanym joq. О́tken aıda 36-ǵa tol­dym…» dep áńgimesin bastaǵan bıkeshtiń esi­mi Dınara ekenin keıinnen bildik. Tolyq aty-jó­nin ja­syryp qalýdy qup kórgen ony álgindeı agent­tikte keziktirgenimizdi aıta ketý kerek.

– Osydan 10-15 jyl buryn «kári qyz» degen qulaqqa túrpideı tirkesti estigende, kúlip, qyz­dardyń kúıeýge shyǵýdy nege bulaı uzatyp ala­tynyn túsinbeıtinmin. Tipti «Ár adam – óz ómi­riniń qojasy» degendi apalaryma shegelep aıtyp, bar kiná ózderinen ekenin ózgelerdiń kó­zin­she myqtap eskertýdi janym súıetin (jymıyp). Jyldar óte kele, olardyń keıbiriniń joly bolyp, teńin tapty. Taǵy bireýleri aqyry óz úıinen alystaı almady…

Shyny kerek, turmys quryp, bir azamatqa jar bolýym kerektigi, perzent súıý úlken baqyt ekendigin sońǵy 4-5 jylda ǵana túsindim. Balasyn jetektegen jas jubaılardy kórgende, qyzǵanyp, «Ana áıelden meniń qaı jerim kem?» dep óz-ózime ishteı suraq qoıatyn boldym. Áıel baqyty, otbasylyq bereke týraly jazylǵan kóptegen kitaptardy oqyp taýysqanym da bar. Sóıtip bilim alamyn, jaqsy qyzmetke ornalasamyn dep biraz ýaqytty joǵaltyp alǵan men naqtyly áreketke kóshtim. Ǵalamtordaǵy birneshe tanysý saıttaryna tirkelip, jigittermen kompıýterdiń arǵy jaǵynan syrlasýdy ádetke aınaldyrdym. Ol jaqta kil ýaqytsha ermek izdegen otbasyly er adamdar otyratynyna kóp uzamaı kózim jetti. О́mir ótip bara jatyr, meniń kezinde jurt qyzyǵyp-qyzǵana qaraıtyn ajarym da burynǵydaı emes. Qalaısha bos otyramyn? Ne de bolsa, tanysý agenttiginde baǵymdy synap kórýdi uıǵardym. Mundaǵylar 2-3 adam usyndy. Biraq buryn otbasyly bolǵan, jasy úlken kisiler eken. Áli eshqaısysymen júzbe-júz kezdespedim, tek anketasyn kórdim.

Búgingi tańdaǵy barlyq oı-armanym – jaq­sy jigittiń eteginen ustap, otbasylyq baqyt­qa kenelý, ana ataný, – dep aǵynan aqtaryldy qarjy salasynda eńbek etetin keıipkerimiz.

Ashyǵyn aıtpasaq bolmas, tanysý agent­tik­te­rinde jar izdep jabyqqandardyń basym bóligi – jastardyń tobyna jatpaıtyn, qarttardyń qata­ryna qosylǵysy kelmeıtinder. Sondaı-aq munda syńardan buryn syrlas qarastyrǵandar bar­shylyq... Sóz basynda agenttik basshysy kel­tir­gen kórsetkishtiń tómen bolýynyń bir sebebi osynda jatsa kerek.

 Úmit pen úreı

Kez kelgen áleýmettik jelilerde — «Face­book», «VKontakte», «Instagram», «WhatsApp», t.b. basy bos azamattar men arýlardyń shoǵyrlanatyn arnaýly toptar bar. Bulardyń ataýy da árqıly: «Tanysý alańy», «Kel, syr­la­saıyq», «Seni izdeımin», «Tanysý bu­ry­shy»... Barlyǵynda da ómirlik jaryn izdegender aty-jóni men jasyn, boıy men salmaǵyn jazyp qaldyrady. Ǵalamtor arqyly tanysýdyń shara­patyn kórip, shańyraq kótergender Aqtó­be­de de az emes...

Sol sııaqty, ásirese orystildi gazet-jýr­nal­dar­ǵa habarlandyrý berip, serik izdeıtinderdiń sany birshama eken. Barlyǵy derlik telefon nómirin qaldyrypty... Jasy negizinen 45-ten joǵary ekeni de kórsetilgen. Oǵan osy materıaldy daıyndaý barysynda qanyq boldyq. Dese de, olardyń adamı sezimderin talqyǵa salyp, qyzyqtaǵandaı áser qaldyrmaıyq dep sózge tarta qoımadyq.

Budan bólek, mundaı toptaǵylar úshin tanysý hám taqyryptyq keshter uıymdastyrylady eken. Ásirese biz aıtyp otyrǵan basqosýlar Almaty qalasynda kóptep ótkiziledi. Bizdiń sha­har­da bul anda-sanda kórinis tabady... Asyly, aqyly negizdegi kezdesýlerdiń basy-qasynda júrip, talapqa saı ótýine muryndyq bola­tyn­dar tapshy jáne onda qandaı adamdardyń jına­lyp, sońy qalaı aıaqtalatyny da belgisiz. Bul áleýmettik jelilerdegi tanystyqqa da qa­tys­ty. Solaı bolsa da, «Úmitsiz shaıtan» degen jalǵyzilikti jandar qaıtken kúnde de óz baqytyn tabýǵa tyrysady... Áıtpese, belgili ánde aı­tylatyndaı, «izdemegen jigitke qyzdar qaıda?..».

Aıbek TASQALIEV,

jýrnalıst

 Aqtóbe

P.S. Qustyń qos qanaty sekildi adamdardyń da jup bolyp tirshilik keship, otbasylyq ómirdiń qyzyq-qýanyshyna bólengeni, sózsiz, qajet-aq. Ol úshin syńaryńmen qaı jerde hám qashan tanysqanyń asa mańyzdy emes... Eń bas­tysy, tabysqan ómirlik jaryńnyń seni syılap, eki adamnyń jarasyp ketkeni bolsa kerek.