Parlament • 18 Naýryz, 2020

Májilis sıfrlyq tehnologııalardy retteý máselelerine qatysty zań jobasyn maquldady

5 ret kórsetildi

Nurlan Nyǵmatýlın tóraǵalyq etken Májilistiń jalpy otyrysy búgin tek qana onlaın rejımde ótti. Bul týraly Parlament Májilisiniń baspasóz qyzmeti habarlady.

Osy kúni Májilis sıfrlyq tehnologııalardy retteý máselelerine qatysty zań jobasyn birinshi oqylymda maquldady.

Zań jobasy, eń aldymen, sıfrlyq tehnologııalardy damytýǵa, sondaı-aq, olardy qoldanýmen baılanysty qatynastardy retteýge baǵyttalǵan. Memleket basshysy Sıfrlandyrý jónindegi otyrysta barlyq qujat aınalymyn elektrondyq formatqa kóshirý týraly tapsyrma berdi. Bul máseleni sheshý tásilderiniń biri Sıfrlyq qujattar servısin engizý. Atalǵan servıs «Mobıldi úkimet» qosymshasynda kórsetiledi. Iаǵnı azamattarǵa qaǵaz túrindegi qujatty usynbaı-aq qyzmet alýǵa múmkindik beredi.Osyǵan baılanysty Sıfrlyq qujattar servısin zańnamalyq túrde aıqyndaý usynylady.

Zań jobasymen «Úlken derekterdi» taldaý tetigin retteý usynylady. Ol «Smart Data Ukimet» jobasy negizinde ekonomıkalyq kórsetkishterdi taldaý arqyly tıimdi úkimettik sheshimderdi qabyldaýǵa múmkindik beredi. Sondaı-aq, sıfrlyq tehnologııalardy engizý azamattardyń derbes derekterin qorǵaýdy talap etedi. Osyǵan baılanysty derbes derekterdi qorǵaý salasyndaǵy ýákiletti organdy anyqtaý usynylǵan. Odan basqa, osy saladaǵy jańa saqtandyrý túri retinde «Erikti kıbersaqtandyrý» qyzmeti engiziledi.

Otandyq IT-kompanııalardy damytý úshin memlekettik organdar kásipkerlikpen aınalyspaýy qajet. Osyǵan oraı sıfrlyq jobalardy qurý men damytýdaǵy kvazımemlekettik sektor fýnksııalaryn alyp tastaý usynylǵan. Sonymen qatar zań jobasynda «Zııatkerlik robot» uǵymyn zańnamalyq aıqyndaý jáne robot ıesiniń jaýapkershiligin bekitý kózdeledi. Sonymen birge, pılotsyz apparattardyń ushýyn avıasııa salasyndaǵy ýákiletti uıymmen kelisý qarastyrylǵan.

Sondaı-aq, olar kúzetiletin obektiler ústinen ushqan kezde quqyq qorǵaý organdarynyń áreket etý normalary usynylady. Zań jobasynda jedel tólemder júıesin engizý boıynsha normalar rettelgen. Júıeni qurý halyqqa, shaǵyn bızneske kez kelgen ýaqytta tez jáne yńǵaıly aqsha aýdarýǵa múmkindik beredi. Qoryta kelgende, zań jobasynda kózdelgen baǵyttardy iske asyrý memlekettik basqarýdyń ashyq júıesin qurýǵa, sondaı-aq «Úlken derekterdi» taldaý negizinde áleýmettik-ekonomıkalyq kórsetkishterdi boljaýǵa yqpal etedi. Bul sharalar, óz kezeginde, sıfrlyq tehnologııalar salasynda básekelesýge, derbes derekterdi qorǵaýdy kúsheıtýge, sondaı-aq halyqpen tıimdi keri baılanys qurýǵa múmkindik beredi.

Jalpy otyrysta birinshi oqylymda depýtattar qoldaýyna ıe bolǵan zań jobasynyń biri - tutynýshylardyń quqyqtaryn qorǵaý máseleleri qatysty boldy. Úkimet tarapynan ázirlengen tutynýshylardyń quqyqtaryn qorǵaý máseleleri boıynsha zań jobasy birinshiden úsh satyly shaǵym qaraý júıesin engizýdi kózdeıdi.

Birinshi saty – satýshynyń shaǵymdy óz erkimen sheshýin nemese daýdy sotqa deıin retteýdi qarastyrady. Atalǵan ınstıtýtty qurýdyń negizgi maqsaty buzylǵan quqyqtardy qalpyna keltirý, moraldyq jáne materıaldyq zalaldy qysqa ýaqytta az shyǵynmen óteý, «qazir jáne osynda» prınsıpi boıynsha iske asyrý bolyp tabylady. Bul rette tutynýshynyń qalaýymen daý sotqa deıin retteý sheńberinde sheshiletin bolady.

Ekinshi saty – shaǵymdy ýákiletti organ aıasynda qarastyrý. Áleýmettik zertteýdiń nátıjesinde, halyqtyń 64 prosenti adal emes kásipkerlerdiń jaýapqa tartylmaýy saldarynan óz quqyqtaryn qorǵamaıtyny anyqtaldy. Osyǵan baılanysty ýákiletti organǵa ákimshilik sharalardy qoldanatyn memlekettik baqylaý quzyreti berilip otyr.

Úshinshi saty – sotqa shaǵym berýdi kózdeıdi, bul erekshe daýly jaǵdaılarda ǵana qoldanylady. Zańnamalyq ózgeristerdiń ekinshi blogy – «bir tereze» qaǵıdaty boıynsha tutynýshylardyń quqyqtaryn qorǵaý salasynda shaǵymdardy qabyldaýdyń Biryńǵaı aqparattyq júıesin qurýǵa baǵyttalady. Barlyq «tutynýshylar qorǵaýshylaryn» atalǵan aqparattyq júıege shoǵyrlandyrý – shaǵymdardy berý rásimderin ońtaılandyryp, olardy qaraý sapasynyń monıtorıngin jasaýdy qamtamasyz etedi.

Sonymen qatar obektıvti statıstıkany qalyptastyra otyryp, analıtıkalyq eseptilik júıesin engizýge múmkindik beredi. Úshinshi blogy – tutynýshylardyń quqyqtaryn qorǵaý salasyndaǵy úkimettik emes uıymdardy qoldaý deýge bolady. Atap aıtqanda, memlekettik áleýmettik tapsyrystyń qoldanysy keńeıtiledi. Halyqtyń áleýmettik osal toptaryna óz quqyqtaryn qorǵaýǵa tegin ókildik qyzmetter kórsetý úshin qoǵamdyq uıymdarǵa memlekettik tapsyrys beriledi.

Sondaı-aq búgin áriptestik týraly negizdemelik kelisimdi (2014 jylǵy 4 mamyrdaǵy Qazaqstan Respýblıkasynyń Úkimeti men Azııa Damý Banki arasyndaǵy Qazaqstan Respýblıkasyn ekonomıkalyq ártaraptandyrý jáne onyń ornyqty damýyna, jalpy ósýine járdemdesý maqsatynda yntymaqtastyqty kúsheıtý jónindegi áriptestik týraly negizdemelik kelisim ratıfıkasııalanyp, jumyldyrý daıyndyǵy men jumyldyrý máselelerine túzetýlerge qatysty Zań jobasy ekinshi oqylymda maquldandy. Al, jańadan jumysqa qabyldanǵan qujattar qatarynda «Qazaqstan Respýblıkasynyń Parlamenti jáne onyń depýtattarynyń mártebesi týraly» Qazaqstan Respýblıkasynyń Konstıtýsııalyq zańyna tolyqtyrýlar engizý, parlamenttik oppozısııa, jańartylatyn energııa kózderin paıdalanýdy qoldaý jáne elektr energetıkasy, turǵyn úı baǵdarlamalary operatorlarynyń sanyn qysqartý, halyqaralyq avtomobıl tasymaldaryn qadaǵalap otyrý máseleleri boıynsha túzetýlerge qatysty zań jobalary bar. Onlaın rejımde ótken jalpy otyrystyń sońynda Májilis Tóraǵasy Nurlan Nyǵmatýlın karantınge baılanysty Májilis jumysy jańa formatqa kóshetinin málimdedi.

«Elimizde qalyptasqan tótenshe jaǵdaıǵa jáne qalamyzda karantın jarııalaýǵa baılanysty Májilistiń de jumys rejımi ózgeretin bolady. Erteńnen bastap, Májilis jumysynyń basym bóligi basqa formatqa kóshedi. Bul árbir azamattyń qaýipsizdigin saqtaý úshin jasalyp jatqan sharalar. Oǵan bárimiz túsinistikpen jáne joǵary jaýapkershilikpen qaraýymyz qajet,-dedi N. Nyǵmatýlın.

Jalpy otyrystar, komıtetter men zań jobalary boıynsha jumys toptarynyń otyrystary kezinde ǵana depýtattar Májilis ǵımaratynda bolady. Májilis Spıkeri atap ótkendeı, basqa kúnderi telekommýnıkasııanyń zamanaýı túrlerin paıdalaný arqyly qashyqtyqtan jumys isteıdi. Zań jobasyna qatysy bar taraptardyń úzdiksiz jumysyn qamtamasyz etý úshin zamanaýı ınternet-tehnologııany paıdalana otyryp, qashyqtyqtan jumys isteý ádisi engiziledi. Múddeli memlekettik organdardyń, paralmenttik emes saıası partııalardyń, saraptamalyq qaýymdastyqtyń usynys-pirilerin jınap, pozısııalardy kelisý boıynsha jumystar beınekonferensııa, skaıp, selektorlyq jınalys basqa da kommýnıkasııa túrlerin qoldaný arqyly júzege asyrylady. Zańdardy jobalyq baqylaý boıynsha jumys toptarynyń otyrystary olardyń músheleri men ázirleýshi organ ókilderiniń ǵana qatysýymen ótedi.

Sońǵy jańalyqtar

Italııada toǵyz júlde aldyq

Sport • Búgin, 10:10

«Barys» utylyp qaldy

Sport • Keshe

Eldos Smetov kúmis aldy

Sport • Keshe

«Qaırat» – qola júldeger

Aımaqtar • Keshe

Kóktemdegi UBT 10-naýryzda bastalady

Bilim • 05 Naýryz, 2021

Almatyda «Jyl qusy-2021» kórmesi bastaldy

О́ner • 05 Naýryz, 2021

Ár sala úzdikterine qurmet tanytty

Aımaqtar • 05 Naýryz, 2021

Almaty taýlarynda qar kóshkini júredi

Ekologııa • 05 Naýryz, 2021

Baǵdat Mýsın Shymkentke bardy

Aımaqtar • 05 Naýryz, 2021

Almatyda gashısh satqan azamat ustaldy

Qoǵam • 05 Naýryz, 2021

Rýslan Beketaev jańa qyzmetke taǵaıyndaldy

Taǵaıyndaý • 05 Naýryz, 2021

Qazaqstanda taǵy bir mereke paıda bolady

Qazaqstan • 05 Naýryz, 2021

Uqsas jańalyqtar