EQYU-nyń Is basyndaǵy tóraǵasy, Qazaqstan Respýblıkasynyń Memlekettik hatshysy – Syrtqy ister mınıstri Qanat Saýdabaevtyń Shyǵys Eýropada ornalasqan, bir-birimen japsarlas jatqan úsh memleketke – Belarýs, Ýkraına jáne Moldova respýblıkalaryna sapary bastaldy. Alǵashqy toqtaǵan el – Belarýste Is basyndaǵy tóraǵa osy el basshysy Aleksandr Lýkashenkomen, Syrtqy ister mınıstri Sergeı Martynovpen, Belarýs Ulttyq keńesi О́kilder palatasynyń tóraǵasy Vladımır Andreıchenkomen jáne saıası partııalar, azamattyq qoǵam uıymdary ókilderimen kezdesýler ótkizdi.
Belarýs jerine kóktem kelip býsanyp jatyr eken. Ushaqta otyryp-aq dıqan bitkenniń tynymsyz tirligin bastaǵanyn ańǵardyq. Aq kórpesin jamylǵan Arqadan kóktem lebi esken Mınskige kelip túskende qasyma taıanǵan Belarýs azamaty: “Sizder Qazaqstannan emessizder me? Nege áýejaıda “Qosh keldińizder!” degen jazý joq” – deıdi. “Siz qazaqsha bilesiz be?” desek: “Meniń týǵan jerim – Qazaqstan. Qaraǵandyda týyp-óskenmin. Munda kelgenime 15 jyl boldy. Aralaryńyzda qaraǵandylyqtar bar ma? Astanany Selınograd kezinde kórgenmin. Qazir Internetten dostarym jibergen sýretterden Astanaǵa tańqalýdamyn. Elge sálem aıtyńyzdar”, degen aqjarqyn peıilimen saǵynyshyn jetkizgen burynǵy jerlesimizben kezdesý kóńilde jylylyq oıatsa, osy sezim Kedendik odaqtaǵy áriptes elge sapar barysynda esh tolastamady.
Erteńgisin alǵashqy júzdesý EQYU-nyń Mınskidegi keńsesiniń ǵımaratynda osy eldegi saıası partııalar men qoǵamdyq uıymdardyń ókilderimen kezdesýden bastaldy. EQYU-nyń Mınskidegi keńsesiniń basshysy Benedıkt Haller Is basyndaǵy tóraǵanyń saparyna sáttilik tilep, alǵashqy sóz kezegin Qanat Saýdabaevqa usyndy.
Qanat Bekmyrzauly elimizdiń tóraǵalyǵyna toqtala kelip: Biz elder arasyndaǵy jaqyndasý men túsinisýdi, Batys pen Shyǵys arasyndaǵy uǵynysý men úndesýdi damytýda ózimizdiń TMD memleketteriniń ujymdyq kandıdaty ekenimizdi este ustaımyz. О́ıtkeni, bizdiń ortaq tarıhymyz, dilimiz bar, qysqasyn aıtqanda, bárimiz bir shınelden shyqqan eldermiz. Sondyqtan bir-birimizdiń problemalarymyzdy, sheshimin tabýyn kútetin máselelerdi túp tamyrynan tanımyz. Totalıtarlyq júıeden demokratııalyq qoǵam qurý ústindemiz. Bireýlerimizde demokratııanyń jedel júrgizilýi, bireýlerimizde shabanyraq júrýi de zańdylyq. Al búgingi kezdesýde sizderdiń EQYU jumysyna qatysty pikirlerińizdi estip bilý biz úshin mańyzdy, dep jınalǵandardy ashyq áńgimege shaqyrdy.
Belarýstik saıası partııalar men azamattyq qoǵam ókilderiniń de kútkeni ashyq áńgime eken. Salǵannan elderindegi demokratııalandyrý úderisterine, saıası júıeni lıberaldandyrýǵa qatysty olqylyqtar jaıyn qyzyna áńgimeledi. Qazaqstannyń halyqaralyq bedeli Uıym tóraǵalyǵyndaǵy qyzmetinen mol úmit pen senim kútetindikterin jetkizdi. О́ıtkeni, sizderdiń syrtqy saıasattaǵy bedelderińiz, Batys pen Shyǵys arasyndaǵy túsinistikti qalyptastyrýdaǵy jumystaryńyz bizderdi osyndaı oıǵa jeteleıdi, dedi olar. Máselen, Birikken azamattyq partııa tóraǵasynyń orynbasary Iаroslav Romanchýk elde EQYU bılikti qoldaıtyn jáne qoldamaıtyn barlyq partııalardyń únqatysý ótkizetin alańyna aınalǵanyna toqtalyp, eldegi saılaýlar barysyn qatty synǵa alsa, Belarýs prezıdenttigine osydan buryn eki ret túsip, endi úshinshi ret baǵyn synaýdan úmitker Lıberal-demokratııalyq partııasynyń tóraǵasy Sergeı Gaıdýkevıch oǵan qarsy ýájin bildirgen. Joq, Belarýs memleketinde demokratııalaný úderisi úzdiksiz júrip keledi, ony tegis joqqa shyǵarýǵa bolmaıdy, másele onyń qarqynynda, meniń soǵan kóńilim tolmaıdy dese, Kommýnıstik partııanyń tóraıymy Tatıana Golýbeva EQYU-nyń Is basyndaǵy tóraǵasynyń eldegi demokratııalaný úderisin bilgeni jón, biraq áriptester, biz osylaı bir-birimizdi synap, Is basyndaǵy tóraǵaǵa shaǵymdanǵanymyzben, biz úshin saıasatty lıberalızasııalaýdy eshkim de júrgizbeıdi, nege biz ásheıinde bir ústeldiń basynda kezdesip, olqylyqtardyń ornyn toltyrýdy oılamaımyz. О́zimiz qanattasa qımyldasaq, sheshilmeıtin dúnıe joq, degen pikirin ortaǵa saldy. Muny kópshilik te moıyndaǵandaı syńaı tanytty.
Budan soń Is basyndaǵy tóraǵa óz áriptesi, Belarýs Syrtqy ister mınıstri S.Martynovpen alǵashynda tek ekeýi ǵana júzbe-júz, sońynan keńeıtilgen quramda kezdesti. EQYU jumysynyń qaı tarapynda bolsa da júrgiziletin úderisterge qatysýda belsendilik tanytýshy Belarýs atalǵan Uıymnyń Venadaǵy ekonomıkalyq-ekologııalyq komıtetiniń tóraǵasy retinde de kóptegen jumystar atqarýda.
Kezdesýde taraptar EQYU aıasynda jáne ózge de baılanystar boıynsha eki eldiń úndese qımyldaýynyń mańyzyna toqtaldy. Máselen, taýar tasymaldaýdaǵy mańyzdy jol – teńizge shyǵý múmkindigi joq eki eldiń de temir jol men avtokólik joldaryndaǵy qaýipsizdik máselesindegi úndestiginiń basy ashyq. Sonymen birge, energetıkalyq qaýipsizdikte de Qazaqstan Belarýs memleketiniń atqaryp júrgen jumystaryna oń baǵa berip, Uıymnyń Mınskidegi keńsesi arqyly ony ári qaraı damytýǵa múddelilik tanytatynymyzdy jetkizdi. Is basyndaǵy tóraǵa áriptesin Almatyda bolatyn Syrtqy ister mınıstrleriniń sammıtine shaqyrdy. Ol yqylaspen qabyl alyndy.
Belarýs basshysy Aleksandr Lýkashenkomen júzdesý dos-jar adamdardyń kezdesýindeı, bir-birinen syr jasyrmas ashyq peıilde ótti. Prezıdent Kedendik odaqqa qatysty oılarymen bóliskende biz tize qosa qımyldaýǵa keliskendikten, sol ustanymnan shyǵýǵa tıispiz, dedi. Shekara odaq elderi úshin ashyq bolýy kerek, al EQYU-ǵa múshe memleketter basshylarynyń sammıtine kelsek, ony ótkizý jaıynda jaqtaǵan da, qarsylyq tanytqan da pikirler bar ekenin bilemiz, Belarýs bul rette jáne ózge de Qazaqstan bastamashylyǵyna qatysty sharalarda naǵyz dos ekenin tanytýǵa ázir. Eki qolymyzdy kóterip, sizderdi qoldaımyz, ıyǵymyzdy tosyp, taıanysh bolýǵa ázirmiz, dedi.
Qanat Bekmyrzauly Belarýs basshysyna Qazaqstannyń Uıymǵa tóraǵalyǵy tusynda qoldaý kórsetip kele jatqanyna alǵysyn bildirip, bizdiń el EQYU-ǵa múshe elder memleket basshylarynyń sammıtin shaqyrý daıyndyǵyna kiriskenin aıtty. Sondaı-aq, jazda Almatyda syrtqy saıasat vedomstvolary basshylarynyń beıresmı kezdesýi ótkiziletinin málimdep, Aleksandr Lýkashenkony Memleket basshylarynyń qatysýymen bolatyn sammıtke shaqyrdy.
Anar TО́LEÝHANQYZY – Mınskiden.