Muhıda-Sháıban

Al bir kúnderi ol ándi tal­ǵamy bıik óreli ánshi oryndaı bastaıdy. Sol kezde birte-birte ánniń «tusaýy» kesilgendeı bolyp, órisi keńeıip, alys-alys jerlerge aıan bolyp, jańa týǵan án sekildi jurtty eleń etkizip, súısindire baýraıdy. Ol, árıne, ánshiniń bıik talantyna baılanysty tylsym qubylys. Sondaı buıyǵy ánderdiń biri – «Muhıda-Sháıban».

1982 jyldyń sarshatamyz kezi, shákirtim Qaırat Baıbosynov qasynda jańa ǵana qosylǵan kelinshegi Rabıǵa, anasy Torysha bar bizdiń úıde qonaqta otyrdy. Torysha apa bizdiń elde Asan esimdi belgili atamyzben áıteýir bir súıek jaqyndyǵyn, ıá, eski qudalyqtaryn aıtyp, sheshile sóı­ledi. Áńgime birte-birte úı­lese berdi. Bir kezde ol kisi Ja­ńaarqa jaǵyna belgili biraz beı­málim ánderdi názik únimen syzyltty. Daýysy súıkimdi eken. Bizge kúlimsireı qarap:

Dúnıe, ótkeniń be

eki-aı kelmeı,

Tabany tarlan bozdyń

gýler jelge-aı.

О́leńdi gýlet deseń gýleteıin,

Qońyrdan qoı órgizip

kóshken eldeı.

Saǵyndym, aınam,

Saǵyndym seni!

Qonǵany aýylymnyń

Shatqaraǵan,

Kórdiń be, eki bala

at qaraǵan.

Túskende sen esime, beý,

qaraǵym,

Kózińnen aınalaıyn jalt

qaraǵan.

Muhıda-Sháıban,

A-ha-haý, úrı-aı!

О́leńdi aıt degende

aıal bolmas,

Janyńdy aıalaǵan alań

qoımas.

Barynda oralyńnyń

oına da kúl,

Degeni burynǵynyń jalǵan

bolmas.

Muhıda-Sháıban,

A-ha-haý, úrı-aı!-dep,

oılana toqtady.

Sóıtti de: «О́ı, qudaı-aı, qur­ǵyr daýys baıaǵydaı emes, jas kezimizde jaılaýdyń tórine shy­ǵyp alyp, altybaqan tepkende osy «Muhıda-Sháıbandy» ekeý-ekeý bolyp aıtýshy edik. Sonda aýyldyń úlken kisileri kelip, bizderge qyzyǵyp, móldirep qa­na tyńdap turýshy edi. E, ol kún­der ótti, ketti. Búginde ony ot ba­sy, oshaq qasynda ǵana aıtam. Myna Qaırat ony bes-alty jasynan biledi, úni osy ánge jaqsy keledi», dedi.

Bizdiń úıdegi osy otyrys­ta «Muhıda-Sháıban» osylaısha jarq ete tústi. Ony ár kez ishteı ándetip júrdim. Kele-kele bul ándi sonaý alpysynshy jyldardyń bas kezinde Jańaarqadaǵy Jeńis aýylynda ataqty ánshi Igilik Omarovtan, kórshiles Karl Marks aýylynda turatyn Kólmaǵambetten tyń­daǵanym emis-emis eske tústi. Endi, mine, «Muhıda-Sháı­­bannyń» qońyrlata syzylatyn lırızmi adamnyń jan-júregin syrly sezimmen keremet tolqytady eken. Bir kúnderi Qaırat Baıbosynovty shaqyryp, «Muhıda-Sháıbandy» radıoǵa jazdyrdyq. Efırden berile bas­taǵan kúnnen bastap bul ánge degen jurt yqylasy erekshe boldy. Án halyqqa tez tarady. Ony oryndaýshylar da kóbeıe berdi. Ánniń baǵy ashyldy!

Ilııa JAQANOV,

Qazaqstan men Qyrǵyzstannyń eńbek sińirgen qaıratkeri, kompozıtor, óner zertteýshisi