Birneshe tildi qatar meńgergen Vladıslav Tenniń Qazaqstanǵa qonys aýdarǵanyna kóp jyl bola qoımaǵan. Tashkent qalasynyń týmasy ózbek, aǵylshyn, túrik jáne koreı tilderinde sóıleıdi. Nur-Sultan qalasyna kelgeli qazaq tilin úırenýge den qoıǵan. Al orys tilin óziniń ana tili retinde sanaıdy. Sebebi koreı tilin keıinnen shet tili sııaqty úırengen. Sol sebepten ol qazaq tilin úıretýdegi óziniń ádistemesi shet tilin tez úıretetin tájirıbege súıenip jasalǵanyn aıtady.
– Qazaqstanda turǵandyqtan, memlekettik tildi bilý mindetim dep qaradym. О́ıtkeni týǵan jerim О́zbekstanda ózbek tiline óz tilimdeı kózqaras qalyptasty. Munda kelgeli de osyndaı jaýapkershilikti sezinip, birden qazaq tilin meńgerýdi qolǵa aldym. О́zbek, túrik tilderin bilgendikten, bul maǵan asa qıynǵa soǵa qoımady. Sol sııaqty barlyq túrki tilderinde tolyq sóılep ketpesem de, túsine alamyn dep oılaımyn. О́zim orys tildi koreı bolǵandyqtan, orys tildi qazaqtardyń basyndaǵy kúıdi jaqsy túsinemin. Sondyqtan til úırenýdegi tájirıbemmen bólisip, talaptanǵan azamattarǵa kómekteskim keldi. Negizi men til mamany emespin, mamandyǵym – dáriger, – deıdi Vladıslav.
Onyń aıtýynsha, memlekettik tildi mańyzyn arttyrý baǵytyndaǵy is-sharalardyń barlyǵy «Rýhanı jańǵyrý» baǵdarlamasynyń maqsat-múddesimen úndesedi. Sebebi halqymyzdyń tili bir bolsa, rýhymyz da bir bolady. Iаǵnı, tili birdiń – tilegi bir.
Buǵan deıin de memlekettik tildiń qoldanys aıasyn keńeıtýge bastaıtyn ilkimdi isterge belsene aralasyp júrgen Vladıslav álemdi pandemııa úreıi bılegen tótenshe jaǵdaı kezinde de qarap qalmaı, onlaın formatta tegin sabaq ótkizip júr. Ol aýyzbirligimiz synalatyn osyndaı kúrdeli shaqta tutastyǵymyzdyń tiregi til birligin nyǵaıtýdy da qaperde ustaǵanymyzdy jón kóredi.
Vladıslav kún saıyn saǵat 15:00-de Telegram jelisinde «Kazahskıı onlaın s Tenom» atty topta tegin sabaq ótkizedi. Bul topqa qazirdiń ózinde 1000-nan asa oqyrman jazylyp, qazaqsha úırenýge nıet bildirdi.
Buǵan qosa ol tanymal til mamany, qoǵam belsendisi «Sıtýatıvnyı kazahskıı» ádistemelik quralynyń avtory Qanat Tasybekov ekeýi birlesip, ZOOM qosymshasy arqyly senbi kúni saǵat 11:00-de arnaıy taǵy da onlaın sabaq ótkizedi. Vladıslav Ten oqýshyǵa grammatıka men teorııany túsindirse, Qanat Tasybekov til úırenýshilerge bilgen-túıgenderin damytyp, qazaqy ortada daǵdylanýǵa kómektesedi.
Sonymen qatar Qanat Tasybekovtiń ózi jeke Facebook jelisinde kópshilikke «Sıtýatıvnyı kazahskıı» dep atalatyn qosymshasy ázirlengenin habarlady. Qalaǵan adam bul qosymshany Play Market nemese App Store arqyly smartfonyna júkteı alady.
Til úırenýdiń tıimdi tásilderi retinde tanylǵan budan da basqa resýrstar barshylyq. Mysaly, áleýmettik jelide «Onlaın-kýrs kazahskogo ıazyka Soyle.kz» atty kýrs bar. Muny Memlekettik tildi damytý qory qurǵan. Tegin júrgiziletin bul kýrs belgili bir merzim ishinde qazaqtyń ádebı-aýyzeki sóıleý tilin sátti meńgerýge kómektesip, oqýdy, sózderdi durys aıtýdy jáne sóılemderdi saýatty qurastyrýdy úıretedi.
Qazaq tilin úırenýdiń paıdaly quraldarynyń biri – kaz-tili.kz saıty. Tatıana Valıaevanyń bul jobasy úzdik bilim berý saıty retinde 2017 jyly Tuńǵysh Prezıdent – Elbasy qorynyń «Bilim bulaǵy» nomınasııasymen marapattalǵan. 2007 jyly qurylǵan saıt qazaq tiliniń grammatıkasyn kesteler arqyly este saqtaýǵa kómektesedi. Avtordyń 2012 jyly «Vstrechı s kazahskoı grammatıkoı» jáne 2013 jyly «Grammatıka detıam» atty kitaptary jaryq kórdi.
Qazir áleýmettik jelilerdiń ishinde eń kóp qaralatyndardyń biri – YouTube. Osy jelide KAZBOOKA atty arna ashqan Elena Romanenkonyń «Sovremennyı kazahskıı» degen sabaǵy bar. Orystildi qazaqstandyqtarǵa arnalǵan bul joba da Memlekettik tildi damytý qorynyń syıaqysyn ıelengen.
Osylaısha elimizdegi túrli etnos ókilderi qazaq tiline degen qurmetin úırenip qana bildirmeı, ózgelerge úıretýge de jarap, izgiliktiń úzdik úlgisin kórsetip jatyr. Tilge kózqarastyń elge kózqaras ekeni ýaqyt ótken saıyn aıqyndalyp, memlekettik tildiń mereıin ústem eter úderistiń júrip jatqany qýantady.
