Álem • 08 Sáýir, 2020

«Talıban» kelissózden bas tartty

490 ret
kórsetildi
3 mın
oqý úshin

«Talıban» uıymy Aýǵanstan úkimetimen mámilege kele almaı, tutqyndardy almasý jónindegi kelissózden bas tartatynyn habarlady. Bul qadam AQSh pen «Talıban» arasyndaǵy kelisimge syzat túsirýi múmkin.

«Talıban» kelissózden bas tartty

«Talıban» ókili Sýhaıl Sha­hın­niń aıtýynsha, uıym­nyń arnaıy toby aldaǵy kelissózderge qatyspaıdy. Munyń sebebin Aýǵanstan úkimetiniń tutqyn­dardy bosatýǵa yqylasy joq ekenimen túsindiredi.

«Bizdiń arnaıy tobymyz erteń­nen bastap tıisti taraptar­men bolatyn nátıjesiz kezde­sýge qa­tyspaıdy», dep jazdy S.Shahın týıtterdegi paraqshasyna.

Esterińizde bolsa, bıylǵy aq­panda AQSh pen «Talıban» qoz­ǵalysy ózara mámilege kelip, birqatar mindetter alǵan-tuǵyn. Soǵan sáıkes, Aýǵanstan úki­meti 5 myńǵa jýyq «Talıban» uıy­mynyń múshesin, al qarýly top tarapy 1000 adamdy bosatýy tıis bolatyn.

Sonymen qatar kelisimde AQSh-tyń jáne halyqaralyq qarýly kúshterdiń Aýǵanstan aýmaǵynan shyǵarylatyny aıtylǵan-dy. Munyń ótemi retinde «Talıban» óńirdegi qaýip­sizdikti qamtamasyz etýi tıis. Bul qujat 18 jylǵa sozylǵan soǵystyń aıaqtalýǵa taıap qalǵanyn baıqatqandaı kóringen. Áıtse de, ekijaqty kelisimge qarama-qaıshy keletin máseleler áli de óte kóp eken.

Tutqyndardy almasý tarap­tardyń bir-birine degen senimin kúsheıtip, kelisimge adal ekenin kórsetýge tıis edi. Osylaısha, «Talıban» uıymynyń ókilderi men Aýǵanstan úkimetiniń múshe­leri ótken aptada Kabýlda kezdes­ken bolatyn.

Osy oraıda, Aýǵanstan úki­metiniń de óz aıtary bar. Ulttyq qaýipsizdik keńesiniń baspasóz hatshysy Djavıd Faısaldyń sózine qaraǵanda, «Talıban» tarapy kelisimdi paıdalanyp, býynsyz jerden pyshaq uryp otyrǵan kórinedi.

Al el úkimeti tarapynan ke­lis­­­sózderge qatysyp júr­gen Matın Bektiń aıtýynsha, «Talıban» uıymy tutqyndaǵy 15 ko­man­­dırin bosatýdy suraǵan. Olar­dyń bári qozǵalystyń beldi múshesi sanalady.

«Biz azamattarymyzdy óltir­gen­derdi bosata almaımyz. Olar­dyń qaıtadan maıdanǵa oralyp, qandy qyrǵyn salýyna múmkindik bermeımiz», dedi M.Bek jýrnalıstermen ótken baspasóz jıynynda. Onyń keltirgen derekterine saı, Aýǵanstan úkimeti 400-ge jýyq «Talıban» múshesin bosatýǵa ázir. Bıliktiń pikirinshe, olardan keletin qaýip az. Sonymen qatar jasy 50-den asqan, densaýlyǵy syr bergen 100 múshesin de bostandyqqa shyǵarmaq. Biraq «Talıban»  bul usynysty qabyldamaı otyr.

Osy oraıda aıta ketken jón. Qazaqstan Aýǵanstandaǵy ahýal­dy jaqsartyp, óńirde turaq­tylyq pen beıbitshilik ornatýǵa múddeli. Eki el arasyndaǵy yn­tymaqtastyq jolǵa qoıylǵan. Qazaqstan aýǵan stýdentteriniń bilim alýyna kómektesip keledi.

Sondaı-aq 2017-2018 jyl­­dary BUU Qaýipsizdik Keńe­sine turaqty emes múshe bolyp saı­lanǵan kezde de Qazaq­stan tara­py Aýǵanstan máse­lesin esten shy­ǵarǵan joq. Máse­len, Aýǵanstan/Talıban komı­tetine, ILIM/Ál-Kaıda komı­tetine jáne Somalı/Erıtreıa Sank­sııalyq komıtetine tóraǵa­lyq etý tapsyrylyp, elimiz atalǵan mindetti abyroımen atqaryp shyqty.

Qazaqstan tarapy Ortalyq Azııa jáne Aýǵanstandy beıbit­shilik, yntymaqtastyq jáne qaýipsizdiktiń úlgisine aınaldyrýdy kózdeıdi ári osy maqsatta jumys istep keledi.