Koronavırýs • 25 Maýsym, 2020

Jaǵdaıy aýyr naýqastar kóbeıip barady

93 ret kórsetildi

Indet sheńgeline birinshi bolyp ilikken Almatydaǵy epıdemııalyq ahýal alańdatarlyq. Koronavırýs juqtyrǵany anyqtalǵan jáne aýyr jaǵdaılardy aıtpaǵannyń ózinde, qazir ekiniń biriniń jaqyny men tanysy eki ókpeden qysqan túsiniksiz tumaýdan aryla almaı otyr.

 

Indet belgileri bar naýqastardy emdeý jalǵasady

О́zi de osy keselden emdelip shyq­qan Almaty qalasy Qo­ǵamdyq densaýlyq bas­qar­ma­synyń basshysy Kamaljan Nady­rov hali óte nashar naý­qas­tardy emdeý úshin qoldanylatyn plaz­many tapsyrǵannan keıin, onlaın brı­fıngte qaladaǵy epıdemııalyq jaǵ­daı týraly jan-jaqty baıandap, jýr­na­lıs­ter­diń saýaldaryna jaýap berdi. Mega­­polıstiń bas dárigeri jaǵ­da­ıy aýyr naýqastardyń kóbe­ıip bara jatqanyn jasyrǵan joq.

– Biz jaǵdaıy aýyr pasıent­ter­diń kóbeıý sebebin taldaı kele, bul qant dıabeti, arterııalyq gıpertenzııa, júrek­tiń ıshemııalyq aýrýlary men basqa da qosymsha sozylmaly keselderi bar pasıentter sanynyń kóbeıýimen baılanysty degen qorytyndyǵa kel­dik. Sondaı-aq aýrýdyń aýyr­­lyǵy men pasıentterdiń jasy arasyndaǵy baılanys anyq baıqalady, ıaǵnı jaǵdaıy aýyr jáne óte aýyr pasıentter arasynda 80%-dan astamyn 60 jas­tan asqan adamdar quraıdy.

Aýrýshańdyqty taldaý 20-29 jas aralyǵyndaǵy jastardyń jıi indetke shaldyǵatynyn kór­setip otyr – 35%, jasy 60-tan asqan naýqastar – 8,8%, – deıdi Qoǵamdyq densaýlyq basqarmasynyń basshysy.

Jalpy, dınamıkada jaǵ­daıy aýyr jáne óte aýyr pasıent­terdiń kóbeıýi baıqalady.

Qala bas dárigeri bastapqy test teris nátıje kórsetse de, indet belgileri bar naýqastardyń arnaýly hattamaǵa sáıkes emdele beretindigi týraly málimdeı kele:

– KVI-diń qaýipti jáne jıi asqynyp jatqan túriniń biri – pnevmonııa bolyp tur. Pasıenttiń jaǵdaıyn baǵalaý úshin ókpeniń kompıýterlik tomografııasy ýaqtyly júrgizilýi qajet. Osyǵan baılanysty, biz KT qyzmet kórsetýshileriniń tizilimin jasadyq, emhanalar KT oryndaıtyn memlekettik jáne jekemenshik uıymdarmen sharttar jasady. Qala boıynsha atalǵan qyzmet kórsetýshiler sany – 12. KT qyzmetterin jetkizýshiler koronavırýstyq ınfeksııa dıag­nozy rastalǵan pasıentterdi qabyldaý jumystarynyń bólek kestesin jáne aýrý belgileri uqsas pasıentter úshin jeke ýaqyt­ty anyqtady. Sondaı-aq úsh aı ishinde KT apparatyn QBJAA-ǵa jáne JShMKKA-ǵa jetkizý kútilýde, bul osy zertteýge qoljetimdilikti artty­ra­dy. Dárigerdiń joldamasynsyz, sáýlelik júktemeniń jo­ǵary bolýyna baılanysty KT zert­teý­lerin júrgizý usy­nyl­maı­dy, – deıdi.

1

K.Nadyrovtyń aıtýynsha, birqatar zerthana túrli sebeppen ýaqytsha isten shyqty. Osy aptada jumys jańartylatyn bolady. Sondaı-aq Bolat О́temuratovtyń qory syılaǵan mobıldik zerthana paıdalanýǵa beriledi. Qys­qa­sy, zerthanalardyń isten shyǵýy sha­har­da kádimgideı alań­daý­shy­lyq týǵyzdy.

«Biraq pasıentterde test nátıjesi indet juqtyrmaǵanyn kórsetkenine qaramastan, korona­vı­rýsqa uqsas klınıkalyq bel­gi­ler kórinis tapqan jaǵdaıda, biz dıagnostıkalaý men emdeýdiń jańa klınıkalyq hattamasyna sáıkes, testileý nátıjesin kútpesten emdeýdi bastaımyz. Bul emdeý prosesin baqylaýǵa jáne dertti órshitip almaýǵa múmkindik beredi. Bolashaqta osyndaı irkilisterdi boldyrmaý úshin jeke jetkizýshilerdi tartý arqyly aǵymdaǵy qýatty arttyrý jáne jańa zerthanalardy ashý máselesi pysyqtalýda», dedi ol.

 

13 medısınalyq uıym jumyldyryldy

Qoǵamdyq densaýlyq basqar­ma­synyń basshysy Almatyda koro­navırýspen kúresý úshin bar­lyǵy 13 medısınalyq uıym ju­myl­dyrylǵanyn aıtyp otyr.

– Sol sııaqty ambýlatorııalyq deńgeıde aýqymdy jumys júr­gizi­lýde. Munda biz vırtýaldy juq­paly aýrýlar aýrýhanasyn ashyp, rastalǵan jaǵdaılarda da, koronavırýstyń yqtımal jaǵ­daılary bar pasıentterdiń den­saýlyq jaǵdaıyna monıtorıng júrgizýdemiz. Tájirıbe kórsetkendeı, bul jerde eń qıy­ny, bul aǵymnyń sımptomsyz nemese jeńil túri bar halyqty úıde bolýǵa sendirý. Áıtkenmen, stasıonarlar tolyp qalǵanyna baılanysty, turǵyndarǵa eń aldymen úreıge boı aldyrmaýdy, bolmashy dene qyzýynyń bolýy emdeýge jatqyzý úshin aýrýdyń sebebi emes ekenin aıtqym keledi, – dedi K.Nadyrov.

Qoǵamdyq densaýlyq basqar­ma­synyń basshysynyń aıtýyn­sha, ár emhanada bekitilgen regla­­mentke sáıkes pasıentterdi mo­nıtorıngileýmen aınalysa­tyn mobıldik brıgadalar qu­ryl­ǵan. Búginde olardyń sany – 72. Mo­bıl­dik toptyń quramyna bó­limshe meńgerýshileri, ınfek­s­­­­ıonıst dárigerler, epıdemıologtar, ýchaskelik dárigerler men me­ıi­rbıkeler kiredi. Barlyǵy 287 MSAK qyzmetkeri jumyl­dy­ryl­ǵan. Jumys sapasyn arttyrý maq­satynda osy brıgadalardyń sanyn arttyrý boıynsha jumys júr­gizilýde.

 

О́kpeni jasandy jeldetý apparattary jetkilikti me?

Qazirgi tańda qalanyń medı­sı­nalyq uıymdarynda 573 О́JJ apparaty bar. K.Nadyrov bul appa­rattardyń júktelýi men qajet­tiligine taldaý júrgizilgeni týra­­ly bylaı deıdi:

– Budan basqa, 2 aı ishinde 18 О́JJ apparaty men medısınalyq jedel járdem avtokólikterine arnalǵan 20 portatıvti О́JJ apparaty jetkiziledi dep kútilýde. Osylaısha qajet bolǵan jaǵ­daı­da О́JJ apparattaryn qosymsha iske qosý múmkindigi bar. Jalpy, bizde qorda indet juqtyrǵan pa­sıent­­terdi emdeýge arnalǵan 100-den astam О́JJ apparaty bar. Bul jetkilikti, – dedi.

Qalanyń bas dárigeri naý­qas­tar­dyń kóbeıip bara jatqanyn eske­re otyryp, QDB koll-orta­ly­ǵy men emhanalar arasynda ózara áreket jasalyp jatqanyn atady.

Búginde provızorlyq tósek-oryn­dar 90%-ǵa júktelgen, ınfek­sııalyq tósek-oryndar 95%-ǵa toldy. Juqpaly aýrýlar beıinindegi qosymsha tósek-ornyn ashý úshin «Halyk Arena» bazasynda 500 tósek-ornyn ashý nusqasyn qarastyrýdamyz. Sondaı-aq biz 150 tósek-orynǵa arnalǵan «TJ aýrýhanasy» AQ gospıtali bazasynda juqpaly aýrýlar stasıonaryn ashýdy oılastyryp otyrmyz.

Osylaısha juqpaly aýrýlardy emdeýge beıimdelgen 1940 tósek-orynǵa qosymsha taǵy 650 tósek-oryn ashylady. Jaǵdaı odan ári ýshyqqan kezde, «Halyk Arena» bazasyndaǵy tósek-oryndar sanyn 300 tósek-orynǵa kóbeıtý múmkindigi bar. Sol sııaqty «Almaty Arena» bazasynda da tósek-oryndar ashýǵa bolady. Osynyń barlyǵyn eseptegende, 3700-ge deıin juqpaly aýrý­lar tósek-ornyn, provızorlyq tósek-oryndaryn 1 myńǵa deıin ashýǵa múmkindik beredi. Sonymen qatar biz jataqhanalar bazasynda pro­vızorlyq jáne juqpaly aýrýlar tósek-oryndaryn ashý máselesin qarastyratyn bolamyz, – dedi basqarma basshysy.

 

Koronavırýsqa qarsy antıdenege qan tapsyrdy

Osy arada Qazaqstanda koro­na­­vırýspen aýyrǵandardyń an­tı­denelerin alý prosesi bas­­tal­ǵa­nyn aıta ketken jón. Bul prosedýrany qalaý­shy­lar Almaty qalasynyń Respýblıkalyq qan ortalyǵynda ótkize alady.

– О́zderińiz biletindeı, men osy ınfeksııamen aýyrdym jáne meniń plazmam aýrýdyń aýyr túrimen aýyratyn pasıentterdi emdeýge kómektesedi dep oılaı­myn. Juqtyrǵandar úshin qolda­nylatyn bul ádis tiri vak­sı­na­nyń áserine ıe jáne kóp­shi­likke saýyǵyp ketýlerine kómektesedi. Donor bolý – árbir adamnyń paryzy. Qazirgi ýaqytta Almatyda 2 myńnan astam adam emdeýden jazylyp shyqty. Men árbir aýy­ryp jazylǵan adamdy Covid-19 antıdenesine qan tapsyrýǵa sha­qy­ramyn, osylaısha korona­vı­rýs­tan emdelip jatqan kóp­te­gen adamǵa, eń aldymen aýyr jaǵdaıdaǵy naýqasqa kó­mek­te­sý­ge bolady. Prosedýra aýyrt­pa­lyq­syz jáne qaýipsiz ótedi. Dál qazirgi jaǵdaıda – vırýs­pen kúres jaǵdaıynda barly­ǵy­myz birigýimiz kerek, – deıdi K.Nadyrov.

Respýblıkalyq qan orta­ly­ǵynyń dırektory Dılıaver Bekırovtiń aıtýynsha, bir aı ishinde 24 adam plazma tapsyrýǵa ótinish bildirgen, biraq tek úsheýi ǵana donor boldy, sebebi olarda COVID-19 antıdenelerdiń joǵary tıtri anyqtalǵan. Kamaljan Talǵatuly barlyq belgiler bo­ıyn­sha donor re­tin­de sáıkes keldi, óıtkeni onyń aǵzasynda antı­denelerdiń jo­ǵa­ry tıtri anyq­tal­ǵan.

Plazmaferez (plazma daıyndaý) prosedýrasy barysynda bir donordan 600 ml plazma alady, juqtyrǵan adam úshin 200 ml jetkilikti. Plazmanyń mundaı kóle­min alý ǵylymı turǵydan negiz­delgen jáne donorǵa esh­qan­daı zııan keltirmeıdi.

 

ALMATY

 

Sońǵy jańalyqtar

Sáresiniń berekesi

Rýhanııat • Keshe

Pandemııa sabaqtary

Bilim • Keshe

Koreı tolqyny

Kıno • Keshe

Ulttyń uly ustazy

Rýhanııat • Keshe

Ilim adamǵa ne úshin qajet?

Rýhanııat • Keshe

«Ýkaznoı molda»: Ol kim?

Rýhanııat • Keshe

Dollar qaıta qymbattap jatyr

Ekonomıka • Keshe

Uqsas jańalyqtar