– Bıyl maýsym aıynda Elbasynyń tóraǵalyǵymen ótken Qordy basqarý jónindegi keńeste, álemdik ekonomıkadaǵy qalyptasqan jaǵdaıda, otandyq taýar óndirýshilerdi qoldaýǵa baǵyttalǵan sharalar jóninde esep bergen bolatynbyz. Aıta ketý kerek, bul baǵyttaǵy aýqymdy jumystar «Atameken» palatasy jáne salalyq qaýymdastyqtarmen tyǵyz baılanysta is júzinde atqarylýda. Tutastaı alǵanda, bıyl Qazaqstandyq taýar óndirýshiler jyly dep belgilendi. Aqpan aıynda tuńǵysh ret ótken «Samuryq Bıznes Forýmy» osy jumysqa erekshe serpin berip, kásipkerlerdi qoldaýǵa baǵyttalǵan jańa usynystar qalyptastyryldy. Aldyn ala boljaý negizinde jáne bıznes ókilderiniń saraptaýy boıynsha, atalǵan sharalar, Qor kompanııalarynyń qarjysyn únemdep, Qazaqstandyq taýar óndirýshilerdiń qarqyndy damýyna naqty jáne mol múmkindik beredi, – degen ol qabyldanǵan sharalar arqasynda tıimdi nátıjege qol jetkizilgenin atap ótti. Álisher Pirmetovtiń aıtýynsha, baǵdarlama «Samuryq-Qazyna» kompanııalar tobynyń ónimderin ótkizýde tyǵyryqqa tirelgen kásiporyndarmen tikeleı sharttar jasasýdy kózdeıdi. О́z kezeginde bul kompanııalar tobyna qajetti taýarlardy satyp alýǵa, al kásiporyndarǵa óndiristik prosesti toqtatpaýǵa jáne jumys oryndaryn saqtaýǵa múmkindik beredi.
– Qordyń ımportty almastyrý baǵdarlamasy aıtarlyqtaı keńeıip kele jatyr. Osyǵan baılanysty biz satyp alý qyzmetindegi dástúrli tásilderdi qaıta qarastyrdyq.
Eger buryn ol tek holdıngishilik operasııalyq fýnksııany kózdegen bolsa, qalyptasqan jaǵdaıda ol otandyq bıznesti qoldaýdyń naqty tetikterin qamtıdy, – dedi Álisher Pirmetov.
Jumys istep turǵan kásiporyndardy qoldaý baǵdarlamasynyń nátıjeleri boıynsha somasy 28,3 mlrd teńge bolatyn 47 joba qaraldy, bul 38 óndirýshini qamtıdy. Kásiporyndardyń josparlanǵan júktemesi orta eseppen 35%-dan 85%-ǵa deıin ulǵaıady, toqtap turǵan 2 myń jumys orny qalpyna keltirilip, 800 jańa jumys orny qurylady. Atalǵan artyqshylyqtar men paıdalardan basqa, bıýdjetke óndiristik júktemeni ulǵaıtý esebinen 6 mlrd teńgege jýyq salyq túsetinin atap ótý qajet.
– Eger joǵaryda aıtylǵandardy túıindesek, jańa tásilderdi iske asyrý jumys oryndaryn saqtap qana qoımaı, bıýdjetti qosymsha salyq túsimderimen qamtamasyz etip jáne jańalaryn qurýǵa múmkindik bere otyryp, jumys istep turǵan kásiporyndardy qoldaýdyń naqty tetigi bolatynyn aıtýǵa bolady. Qor otandyq taýar óndirýshilerdi qoldaý boıynsha júıeli jumysty odan ári jalǵastyrýǵa nıetti. Qor otandyq taýar óndirýshilerdi qoldaý boıynsha júıeli jumysty odan ári jalǵastyrýǵa nıetti. Mundaı júıeli sharalar Qazaqstan ekonomıkasyna shıkizat naryqtarynyń konıýnktýrasyna az táýeldi bola otyryp, jańartylǵan áleýeti bar daǵdarystan shyǵýǵa yqpal etetin bolady, – dep sózin jalǵady ol.
Esterińizge sala ketsek, «Samuryq-Qazyna» qory 2020 jyldy qazaqstandyq taýar óndirýshilerdi qoldaý jyly dep jarııalap, birqatar sharalardy naqtylaǵan bolatyn. Olardyń biri offteık-kelisimshart mehanızmi men ımportty almastyratyn ónim tapsyrysyna kepildik berý quraly boldy. Qor «Atameken» ulttyq kásipkerler palatasymen birlesip jańa óndirister qurý boıynsha ınvestısııalyq jobalardy qarastyrdy. Álisher Pirmetov 2019 jyly iske qosylǵan ımport almastyrý baǵdarlamasy týraly da aıtyp ótip, baǵdarlama aıasynda ımport almastyrýǵa baǵyttalǵan jańa óndiristerdi naqty qurýǵa baǵyttalǵan jańa bastamalardy qoldaý úshin offteık-kelisimsharttarynyń mehanızmi iske asyrylyp jatqanyn jetkizdi.
– Osy maqsatta biz Úkimet janyndaǵy Jobalaý Keńsesimen, Kásipkerler palatasymen jáne salalyq qaýymdastyqtarmen jumys isteımiz. Atalǵan sharalar men jańa tásilder bıznes-qaýymdastyqpen ózara tıimdi yntymaqtastyq múmkindikterin joqqa shyǵarmaıdy. Sondyqtan búgingi alańda bıznes ortada kásipkerler úshin jańa múmkindikter týraly aqparat bergimiz keldi. Mundaı júıeli sharalar, sózsiz, Qazaqstan ekonomıkasyna shıkizat naryqtarynyń konıýktýrasyna az táýeldi bola otyryp, jańartylǵan áleýeti bar daǵdarystan shyǵýǵa yqpal etetin bolady, – dedi Álisher Pirmetov.
Brıfıng aıasynda Álisher Pirmetov kásipkerler men taýar óndirýshilermen arnaıy qurylǵan saıtty kópshilik nazaryna usyndy. Atalǵan saıt (https://svoyzavod.kz/) arqyly offteık-shart jasasý nemese ımport almastyrý úshin pýlǵa taýarlardy engizýge ótinim berýge bolady. О́z kezeginde, Qor kompanııalar toby óndirýshilerge olardyń ónimderin satyp alýǵa kepildik beredi. 2018-2020 jyldar qorytyndysy boıynsha Qor kompanııalar toby 37 offteık-shart jasap, ınvestısııa kólemi 218 mlrd teńgeni qurady. Odan bólek 2 myń jańa jumys orny qurylyp, kásiporyndar 11,5 mlrd teńge salyq tóledi. «Samuryq-Qazyna» usynyp otyrǵan is-sharalar otandyq taýar óndirýshilerdi qoldaýdyń ájeptáýir tetigine aınalady. Qordyń satyp alýlaryna otandyq óndirýshilerdiń qoljetimdiligin keńeıtý, qoldanystaǵy bıznesti qoldaýdyń jańa tetikterin engizý, ishki suranysty qanaǵattandyrýǵa baǵyttalǵan jańa óndiristerdi qurý jónindegi baǵdarlamalardy iske asyrý damýdyń qosymsha keńistigin qalyptastyryp otyr.