Elimizde bıe sútin óńdeıtin ǵylymı-zertteý ınstıtýtyn ashý josparlanýda. Bul týraly «24 kz» habarlady.
Bul bastama Qazaqstan men Germanııanyń birlesken jobasy arqyly júzege asyrylǵaly otyr. Osy máselege baılanysty Berlınde ekijaqty kezdesý ótkizildi. Jıyn barysynda ulttyq sýsynymyzdy nemis kásipkeriniń patenttemegeni málim boldy. Tek KUMUS degen ataýmen nemis taýary retinde tirkelgen. Al patent máselesin keler jyly ashylatyn ınstıtýt sheshetin bolady.
Bizdiń qymyzymyzǵa nelikten olar qyzyǵýshylyq tanytty? Onyń mánisi mynada eken. Germanııadaǵy kásipker Gans Solmannyń atasy qandasymyzdyń aıtýymen qymyz iship, týberkýlez aýrýynan saýyqqan.
«Qymyzdyń otany Qazaqstan ekenin álem biledi. Ony shyǵaryp kele jatqanyma 20 jyl boldy. Meniń 3 qyzym, 7 nemerem bar. Barlyǵymyz otbasymyzben osy shıpaly sýsyndy paıdalanamyz. Sondyqtan meniń qazaq eline alǵysym sheksiz jáne qymyzdy óńdeý men saqtaýdyń ádis-tásilderimen bólisýge qashan da daıynmyn. Biz qazaqstandyq áriptestermen Almatyda qymyzdy birlesip zertteımiz dep sheshtik», - deıdi kásipker Gans Solman.
Birneshe jyl buryn bul kásipker «Bolashaq» baǵdarlamasymen Germanııanyń Shtýtgart qalasynda jylqy sharýashylyǵynyń ekonomıkasy boıynsha bilim alyp júrgen qazaqstandyq jas ǵalym Aıtýǵan Muqashevpen kezdesedi. Sol kezde qymyz óndirýdiń tásili jóninde oı bólisedi. Sonda jerlesimiz bul ónimdi eksportqa shyǵarý kerektigin aıtypty. «Qymyzdy zertteý 50 jyldardyń basy men 80 jyldardyń ortasyna deıin júrgizildi. Biraq, Germanııada bul turǵyda tájirıbe mol. Ony bizge 5 jyldyń ishinde úırenip alýǵa bolady. Onyń ústine bizde bıe óriste jaıylady. Sondyqtan bizdiń qymyz dámi men tabıǵılyǵy jaǵynan asyp túsedi. Qazir ǵalymdar eýropalyq ádisti qoldana otyra, qymyzdy álemge tanymal etýge nıetti», - deıdi A. Muqashev.
Keler jyly ashylýy josparlanǵan ınstıtýtta jylqy sharaýshylyǵyna mamandar daıarlaý máselesi qolǵa alynady. Osy jerden qymyzǵa sertıfıkat berý de sheshimin tabatyn bolady.
«Qazir 200-ge jýyq saýyn bıem bar. Qazaqstandyqtar úshin bul kóp emes shyǵar, biraq mende budan artyq ósiretin jerim de joq. Kún saıynǵy 600 lıtr qymyzdyń 100 lıtri ǵana satylady. Sondyqtan maǵan qymyzdyń ózge de qasıetterin tereń bilgen artyq emes. Qymyz quramyn zertteıtin ǵylymı ınstıtýt ashylsa, otandyq ónimniń órisi keńeıeri sózsiz», - deıdi G. Solman.
Baqytbek Keneshuly.
Derekkóz: «24 kz»
Foto: «24 kz».
