Kókshetaýdyń kóshbastaýshy kásiporny – Eýrazııalyq ekonomıkalyq odaq aıasyndaǵy tuńǵysh birlesken joba

Búgingi kúni altyn astyq ósiretin qu­narly óńirdiń eńsesin elden erek kó­te­rip, tolaıym tabysymen erek­she­le­nip otyrǵan seriktestiktiń serpindi isi sátimen bastalyp, nátıjeli sabaqtalýda. Aldymen, jaqsylyǵymen jan jadyrata kelgen jobanyń aldyna qoıǵan bas­ty maqsaty týraly bir aýyz sóz aıta ketelik. Ol – Belarýstiń tıimdiligi ál­de­qashan dáleldengen, san synaqtan ótkizilgen kommýnaldyq jáne aýyl sharýashylyǵy salalarynyń ozyq tehnıkalaryn óz elimizde qurastyryp, eki eldiń arasyndaǵy saýda ekonomıkalyq baılanysty nyǵaıtý bolyp tabylady.

Seriktestiktiń shyǵaratyn tehnıka­sy qýaty men tózimdiligi jaǵynan tıim­­di bolǵan soń az ýaqyttyń ishinde el ishinde jaqsy qyrynan tanylyp, su­ranysqa ıe bolyp otyr. Ońynan oń­ǵa­rylǵan, Elbasy Nursultan Nazar­baev­tyń dáýir tynysyn tamyrshydaı tap basyp, ýaqytynda qoldaý kór­se­týiniń arqasynda jaqsylyǵymen jurt­shy­lyqqa tanylǵan sony jobanyń soq­pa­ǵy zańǵarlarǵa bas­taýda. Búgingi bıik­ten ótkenniń órnegine kóz salsań, shy­nynda da keńestik dáýirden mura bolyp qalǵan, búginde saý tamtyǵy qalmaǵan kóne tehnıkany jańasymen, jańasy bolǵanda da jaramdysymen almastyrý dıqandardyń qolyn uzarta túskendigi aıqyn. Búgingi kúni oblystaǵy egistik alqaptarda kásiporynnyń ón­di­­ris alańdarynda qurastyrylǵan «Rostselmash», «Klever» aksıonerlik qoǵam­darynyń, AGCO-Amity JV LLC kom­panııasynyń brendtik ónimderin kórseńiz, tańǵalmaısyz. Bulardyń qa­ta­rynda dál sol ýaqytta qasqaldaqtyń qa­nyndaı qat bolyp, taptyrmaı turǵan za­manaýı astyq kombaındary, qýatty traktorlar, alymdylyǵy joǵary egis keshenderi, ártúrli modeldegi kom­mý­nal­dyq tehnıkalar shyǵaryla bastady. Korporasııa 2019 jyly 1464 dana tehnıka shyǵarsa, ótken jyly 3 myńnan astam tehnıka men ártúrli bólshekter daıyndaǵan. Astyqty óńir úshin óte-móte qajet dúnıe. Tozǵan tehnıka ja­ńa­symen jańǵyrtyldy. Qýatty da ónim­di­li­gi óte joǵary jańa keshender darhan da­lanyń tynysyn asha tústi. Mańdaı termen ósirilgen dán qaýlaı kóktep, el yry­syn molaıtty.

Aqıqatynda, jomart dalanyń tósin­de aqyq dán aıalaǵan dıqan qaýym ónim­di­ligi óte joǵary, jańa zamannyń tala­byna tolyq jaýap beretin tehnıkaǵa sýsap otyrǵan bolatyn. Joǵaryda atal­­ǵan álemdik brendke aınalǵan teh­nı­ka­larǵa qosa, «Qazaqstannyń agro­ınno­vasııalyq korporasııasy» JShS 2020 jyly «Rostselmash» kompanııasymen lısenzııalanǵan tıisti kelisim-shartqa qol qoıdy. Bul kelisim eki jaq­qa da tıimdi bolyp shyqty. Osy mámile sheńberinde Torum astyq kombaıny men Buhler Versatile-3000 serııaly traktorlary jáne keńalymdy jem-shóp daıyndaý tehnıkalary shyǵaryla bastady. Bul tehnıkalar da jergilikti agrarshylar úshin kókten tilegeni jerden tabylǵandaı olja bolatyn.

Shyn máninde astyqty óńirdiń damýyna jańa seriktestiktiń zor septigi tıdi. Jobanyń alǵashqy kezeńin júzege asyrý úshin 2014 jyly Belarýstiń «Mınsk traktor zaýyty» ashyq aksıo­nerlik qoǵamy jáne otandyq «Qazaq­stan agroınnovasııalyq korpora­sııa­sy» ja­ý­apkershiligi shekteýli seriktestigi bir­­lesip, «MTZ-QAIK» serik­tes­ti­gin qur­ǵan bolatyn. Keıin bul joba aýqymdy maqsatty kózdegen Indýs­trııa­­­landyrý kartasyna engizildi. Ob­­lystyq ákimdiktiń qoldaýynyń arqasynda sýmen, elektr qýatymen jab­­dyqtalyp, ınfraqurylymdy túzý má­se­lesi ońynan sheshildi. Alǵashqy bette iskerlik baılanys sheńberinde óńirge asa qajetti 7 túrli tehnıkanyń 500 danasy qurastyryldy. Jaqsy jańalyqqa el eleń ete tústi. Ásirese, dala tósin túlet­ken­der. О́ıtkeni birlesken kásiporyn da­ıyndap shyǵaratyn jańa zamanǵy trak­torlardyń baǵasy da dıqandar úshin qoljetimdi edi. Jalǵyz traktorlar ǵana emes, júk kólikteriniń, tipti arnaıy maqsattaǵy mashınalardyń da áldeneshe túri shyǵaryla bastady.

Búgingi kúni irkilissiz jumys istep turǵan kásiporyn aýyl sharýashylyǵy men kommýnaldyq qyzmetke arnalǵan tehnıkalardyń 5 myńnan astam birligin shyǵarady. Osy qýatty tehnıkalardyń arqasynda óńirdiń óńi kirip qalǵandyǵyn erekshe ekpin túsirip aıta ketkenimiz oryndy. Qýatty tehnıkaǵa qoly jetkennen keıin aýyl sharýashylyǵy eń­bek­­kerleriniń de eńbegi janyp sala berdi. О́zgeni bylaı qoıǵanda, oblys sharýashylyqtary sońǵy jyldary 10 myńǵa jýyq sheteldik tehnıkany satyp alǵandyǵyn, osy qýatty kúshtiń arqasynda jerde óngen dán esh ysyrap bolmaı, qut qambasyna ýaqytynda quıylyp otyrǵandyǵyn aıta ketken jón.

Jańa tehnıkamen jaraqtanǵan dı­qandar aýa raıy qubylmaly soltústik óńirde egin jınaý naýqanyn kúzgi ja­ýyn­ǵa uryndyrmaı, ýaqtyly atqaryp júr. Buǵan sebep bolyp otyrǵan – alym­­dylyǵy joǵary sheteldik tehnı­ka­lar. Elbasynyń kóregendiginiń arqa­syn­da jańa satyǵa kóterilgen aýyl sharýa­shy­ly­ǵy salasynyń negizgi ónimi – Kókshetaý astyǵy jalǵyz óz elimizde ǵana emes, shet elderde de joǵary baǵalanady. Tuńǵysh Prezıdentimiz jurtshylyqpen júzdeskende oblysty ekonomıkalyq turǵydan ártaraptandyrýdyń negizgi dińgegi agrarlyq sektor ekenin atap ótken bolatyn. Sol oıdyń ıgiligin búgin el kórip otyr. Máselen, Nur-Sultan qalasyn azyq-túlikpen qamtamasyz etý beldeýinde uzyn-yrǵasy 100-den astam joba júzege asyrylýda. Astanalyqtardyń aq dastarqanyna qoıylatyn adal dám túri molaıyp, sapasy jaqsaryp keledi. Bul eń aldymen azyq-túlik beldeýin jasap otyrǵan oblystyń qarymdy qareketiniń nátıjesi. Munyń ózi sońǵy 15 jylda 10 myńnan astam jańa traktor, astyq jınaıtyn kombaın, dán sebetin keshenmen qarý­lan­ǵan dıqandar eńbeginiń arqasy. Al oǵan dem bergen, ońtaıly jaǵdaıyn jasaǵan, der kezinde jobanyń júzege asýyna muryndyq bolyp qanattandyrǵan – Elbasy Nursultan Nazarbaev.

Búgingi kúni isi ońynan ońǵarylǵan ujym ataq-dańqy álemge belgili «Vıraj» holdınginiń úlesker kompanııasy re­tin­de óńirlik ındýstrııalandyrýdyń aldyńǵy leginde tur. Kókshetaýdyń ındýstrııalyq-tehnologııalyq parkin qamtıtyn korporasııa óziniń memlekettik qar­jylyq tetikterin «KazAgroQarjy», «Agrarlyq nesıe korporasııasy», «BRK-Lızıng» aksıonerlik qoǵamdary arqyly iske asyryp, aıtýly ónimderin eli­mizdiń 19 qalasyndaǵy naryqtyq aı­na­lym­ǵa shyǵaryp otyr. Jalǵyz bizdiń aımaq qana emes, tutas el, barsha jurt ındýstrııalyq joba jetistiginiń jemisin kórýde.

Aqmola oblysy